Thánh Thơ Thi Bất Khuất

Cao Bá Quát (1809 – 1855), tự Chu Cao, hiệu Cúc Đường, là một trong những nhà thơ, danh sĩ kiệt xuất nhất của văn học Việt Nam thế kỷ XIX. Sinh ra tại Gia Lâm, Hà Nội, ông nổi tiếng từ nhỏ là người văn hay chữ tốt, tài năng vượt trội đến mức đương thời có câu tôn vinh: "Văn như Siêu, Quát vô Tiền Hán" (Văn như Nguyễn Văn Siêu và Cao Bá Quát thì thời Tiền Hán cũng không bằng). Ông là người có cá tính mạnh mẽ, chuộng sự tự do và luôn bất bình trước những bất công của xã hội.

Thơ văn của Cao Bá Quát thể hiện tư tưởng phóng khoáng, hoài bảo lớn lao và tinh thần phê phán sâu sắc đối với sự bảo thủ, thối nát của chính quyền phong kiến nhà Nguyễn đương thời. Chứng kiến đời sống lầm than của nhân dân nghèo khổ, ông đã dũng cảm từ bỏ quan trường, đứng lên lãnh đạo cuộc khởi nghĩa nông dân Mỹ Đức (Hà Tây) năm 1854 nhằm chống lại triều đình Tự Đức. Dù cuộc khởi nghĩa thất bại và ông hy sinh trên chiến trường, hình ảnh "Thánh Quát" cùng những bài thơ tràn đầy khí tiết vẫn sống mãi trong lòng nhân dân.