Thân nhân liệt sĩ, người có công

THIÊN THẦN CỬA VIỆT

Đỗ Đình Pháp sinh ngày 1950 tại thôn Ngọc Giả xã Ngọc Hòa huyện Chương Mỹ tỉnh Hà Tây nay là Thị trấn Chúc Sơn Phường Chương Mỹ Hà Nội trong một gia đình nông dân Con ông Đỗ Đình Phi và bà Trịnh thị Nghiệm

TP. Hồ Chí Minh24/10/2026Phường An Lộc (Đoàn phường An Lộc)4 lượt xem0 lượt chia sẻ

Đỗ Đình Pháp sinh ngày 1950 tại thôn Ngọc Giả xã Ngọc Hòa huyện Chương Mỹ tỉnh Hà Tây nay là Thị trấn Chúc Sơn Phường Chương Mỹ Hà Nội trong một gia đình nông dân

Con ông Đỗ Đình Phi và bà Trịnh thị Nghiệm

Từ nhỏ Pháp là một học sinh ngoan ngoãn rất chịu khó lao động và chăm học. Học hết cấp 2 anh ở nhà lao động giúp cha mẹ. Tháng 3 năm 1967 mới 17 tuổi Đỗ Đình Pháp cùng với nhiều thanh niên của huyện Chương Mỹ xung phong tòng quân đi đánh giặc.

Đỗ Đình Pháp được biên chế vào đại đội 9 tiểu đoàn 3 Trung đoàn 48 Sư đoàn 320. Cuối năm 1967 anh cùng đơn vị hành quân đi chiến trường Quảng Trị. Mùa xuân năm 1968 trung đoàn 48 Sư đoàn 320 đảm nhiệm đánh cắt đường số 9 tại khu vực Cam Lộ rồi lật hướng về cánh đông cùng đơn vị bạn đánh địch tại Gio Linh, đánh chặn yết hầu Cửa Việt tạo điều kiện cho các đơn vị bạn tiến công căn cứ Khe Sanh. Ngày 1-2 tháng 5 năm 1968 tiểu đoàn 6 Trung đoàn 52 và tiểu đoàn 3 Trung đoàn 48 và một số phân đội hỏa lực được pháo binh bờ Bắc chi viện đánh địch ở khu Đại Độ, Thượng Độ, Xóm Soi, Đình Tổ, Cửa Việt. Ta đã tiêu diệt gọn tiểu đoàn 2/4 và đánh thiệt hại nặng 2 tiểu đoàn 3/4. 3/9 Thủy quân lục chiến Mỹ. Loại khỏi vòng chiến đấu 500 tên Mỹ và nhiều quân Ngụy, bắn cháy 9 xe tăng thu nhiều súng đạn, chiến lợi phẩm. Riêng đồng chí Đỗ Đình Pháp “ đánh 3 trận liền diệt 43 tên Mỹ, bắt sống 1 tù binh, thu 15 tiểu liên, 2 súng ngắn , một máy VTĐ . 3 lần đạt danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ cấp ưu tú, được tặng thưởng Huân Chương chiến công hạng nhất”. – Hoa Đồng Bằng – Phòng Tuyên Huấn Sư Đoàn Đồng Bằng – 1970.

1 Trận đầu tiên ngày 1/5/1968 trên bãi cát Cửa Việt

Ý định đánh địch ngay tại cảng Cửa Việt nơi yết hầu của chúng tại vùng Đông Hà Cửa Việt đã hình thành ngay từ khi Sư đoàn 320 chuyển hướng hoạt động sang khu đông Quảng Trị. Nhưng do chưa tạo được một thế trận liên hoàn, có thể hỗ trợ nhau, buộc địch phải đối phó từ nhiều hướng, nên sư đoàn chưa triển khai phương án này.

Vào cuối tháng 4 đầu tháng 5 năm 1968. Sau một thời gian chiến đấu, Sư đoàn đã tạo được thế trận liên hoàn, đánh được một số trận để rút kinh nghiệm ở vùng đồng bằng trống trải, đã nghiên cứu kĩ mọi quy luât hoạt động của địch trên sông và hệ thống bố phòng cảng Cửa Việt nên thấy thời cơ hoạt động ở khu vực Cửa Việt đã tới. Sư đoàn đã thành lập một ban chỉ huy thống nhất của “Trung đoàn hỗn hợp” và giao cho đồng chí Bùi Đình Hòe phó trung đoàn trưởng trung đoàn 52 và đồng chí Đặng Văn Trượng phó chính ủy trung đoàn 48 trực tiếp chỉ huy các lực lượng hỗn hợp của Sư đoàn 320 ở vùng Cửa Việt. Đêm 29 tháng 4 rạng sáng 30 tháng 4 năm 1968 Trung đoàn 52 phối hợp với đơn vị bạn bắn cháy 4 tàu trên sông Cửa Việt đoạn Mai xá thị Vinh Quang thượng, khiến cả vùng Cửa Việt náo loạn. Ngày 1 tháng 5 năm 1968 địch cho 3 tiểu đoàn lính thủy đánh bộ Mỹ và một tiểu đoàn Ngụy mở đợt tấn công thứ 2 vào Đại độ - Đình Tổ - Xóm Soi. Lúc này đại đội 9 tiểu đoàn 3 Trung đoàn 48 đang bí mật đứng chân ở Đồng Hoang được lệnh xuất kích chi viện cho tiểu đoàn 6 trung đoàn 52 đánh vào sườn quân Mỹ. “Ngay khi được lệnh xuất kích Đỗ Đình Pháp đã cắp trung liên nhảy lên khỏi hố cát lao vút về phía địch. Tổ ba người của anh dẫn đầu tòan trung đội tiến như bay trên cồn cát mở đợt xung phong dài hàng trăm mét trên cát mặc cho pháo địch và máy bay bắn phá cả đơn vị đã thành nhiều mũi thoc thẳng vào đội hình quân Mỹ. “ Trích Hoa Đồng Bằng- Phòng Tuyên Huấn Sư Đoàn 320 - năm 1970 trang 31.

Tuy thân hình bé nhỏ nhưng là một xạ thủ trung liên giỏi của đại đội. Đỗ Đình Pháp đã cắp trung liên xung phong vượt lên trước hàng quân. Cứ mỗi đợt nổ súng của Pháp thế nào cũng có kẻ địch bị trúng đạn. Nhìn bóng dáng cắp súng trung liên lao vào địch của Đỗ Đình Pháp cả đại đội 9 và cả tiểu đoàn 3 trung đoàn 48 tặng cho anh cái danh hiệu “Pháp xung phong” đồng thời cả tiểu đoàn dấy lên phong trào học tập “ xung phong như Đỗ Đình Pháp” . Chiều tối 1/5/1968 trận đánh tạm thời ngớt tiếng súng. Đỗ Đình Pháp tiêu diệt 17 tên Mỹ thu 2 tiểu liên cực nhanh và một máy radio phoni.

Sau hai ngày chiến đấu từ 30 tháng 4 đến hết ngày 1 tháng 5 năm 1968 tiểu đoàn 6 Trung đoàn 52 tuy có bị thương vong một số nhưng vẫn còn chiến đấu được. Tiểu đoàn 3 còn sung sức, các đơn vị phối thuộc chưa thiệt hại đáng kể, tinh thần hăng say giết giặc lập công của các chiến sĩ được nâng cao hơn lúc nào hết. Gương chiến đấu của tổ mũi nhọn Chức- Bình- Hùng, của dũng sĩ Đỗ Đình Pháp, Nguyễn Như Hoạt, Phạm văn Ba đã khích lệ tinh thần thi đua giết giặc lập công của đơn vị”

Trận đánh tiêu diệt gọn tiểu đoàn lính thủy đánh bộ Mỹ và hình ảnh lẫm liệt như thiên thần của Đỗ Đình Pháp trên bãi cát Cửa Việt.

Trong đêm 1 tháng 5 năm 1968 trên khu vực trận địa của ta không khí chuẩn bị chiến đấu diễn ra khẩn trương nghiêm túc. Hầm hố công sự được đào đắp lại, vũ khí đạn dược tăng cường bổ sung thêm. Ngày 2 tháng 5 năm 1968 ngay từ mờ sáng một tiểu đoàn Mỹ từ phía Cửa Việt men theo bờ sông định đánh tập kích quân ta nhưng đã bị các chiến sĩ tiểu đoàn 6 trung đoàn 52 bí mật đón sẵn. Chỉ trong vòng 30 phút nổ súng quân địch bị đánh tơi tả, hơn hai trăm tên địch bỏ xác tại trận địa số còn lại chạy về Cửa Việt. Đòn tiến công đầu ngày bị thất bại. Địch lập tức cho trung đoàn 2 ngụy đánh dọn đường và dùng phi pháo, cả pháo từ ngoài biển đánh phá dọn đường hơn một tiếng đồng hồ. Chưa bao giờ vùng cát Cửa Việt bị bắn phá dữ dội như vậy. Về phía ta, với phương châm đánh gần, ém quân bí mật, vùi mình dưới cát đợi địch vào khu chiến sẽ cho các đợn vị đồng thời xuất kích nắm thắt lưng địch mà đánh. Sư đoàn 320 yêu cầu các đơn vị pháo nòng dài ở bờ Bắc tích cực bắn kiềm chế các căn cứ pháo binh địch và tham gia bắn bộ binh khi cần thiết.

Với sự yểm trợ dữ dội của phi pháo ba tiểu đoàn Mỹ ( 2/4,3/4,3/9) rầm rộ cùng xe tăng tiến vào trận địa ta. Được lệnh xung phong cả đại đội 9 ào ạt tiến lên. Đường tiến quân phải qua 2 cánh đồng trống và một tuyến làng. Tiểu đội của Pháp vẫn dẫn đầu đại đội băng qua mọi chướng ngại vật….cả tiểu đội bám theo Pháp lao thẳng vào sở chỉ huy đại đội Mỹ. Tiểu đội tiến nhanh quá quân Mỹ không kịp đối phó nên chỉ trong chốc lát cả sở chỉ huy bị tiêu diệt. Riêng Pháp ngay loạt trung liên đầu anh đã diệt 7 tên. Pháp cắp trung liên xông xáo trên trận địa, lúc đánh địch trong nhà lúc ở chiến hào. Phía sau trung đội gặp khó khăn chưa lên được vì có hỏa điểm đại liên bắn chặn. Lợi dụng giao thông hào cũ, Pháp tiến lên nhằm 3 tên Mỹ đang chụm nhau vào khẩu đại liên. Một loạt trung liên của Pháp nổ, ổ đại liên địch câm bặt.

Như vậy chỉ trong hai ngày 3 trận đánh liên tiếp Đỗ Đình Pháp đã trở thành hình tượng điển hình của đại đội 9 tiểu đoàn 3 Trung đoàn 48. Đó là hình tượng xung phong không sợ hiểm nguy trong bất kì tình huống nào cũng không lùi bước. hình tượng ôm trung liên bắn găm bắn gần của Pháp thật dung mãnh trước quân thù.

Trong cuốn lịch sử Sư đoàn Đồng Bằng Binh đoàn Tây Nguyên tập 3- NXBQDND năm 1984 trang 82 và 83 có ghi:

“ Trên cả ba hướng Đại Độ, Thượng Độ , Xóm Soi- Đình Tổ, tất cả các phân đội đều đồng loạt xuất kích. Trên bãi cát Cửa Việt diễn ra một cuộc xung phong rập ràng. Từ nhiều mũi nhiều hướng quân ta chia cắt các đơn vị địch ra mà đánh. Tiểu đoàn 2/4 lính thủy đánh bộ Mỹ bị các chiến sĩ tiểu đoàn 3 và một bộ phận tiểu đoàn 6 chia cắt ra từng mảnh để tiêu diệt. Dũng sĩ Đỗ Đình Pháp lại xuất hiện trên bãi cát với tư thế xung phong lẫm liệt. Với khẩu trung liên bên mình, Pháp xông tới đâu là bọn “lính cổ da” Mỹ kinh hoàng tới đó, Những luồng đạn súng máy bắn găm rất chính xác cứ nhằm những cái lưng to bè của chúng mà xỉa tới. Tư thế xung phong của Đỗ Đình Pháp trên bãi cát Cửa Việt đã trở thành biểu tượng của tinh thần xung phong nắm thắt lưng địch mà đánh của người chiến sĩ Đồng Bằng”

Đối với cán bộ chiến tiểu đoàn 3 trung đoàn 48 Đỗ Đình Pháp là cái tên được vô cùng quý mến và nể phục. Từ một chiến sĩ nhỏ con mà sử dụng trung liên ngay từ đầu chiến dịch không lúc nào rời thật là hiếm có. Hình ảnh Pháp ôm súng lao lên trên bãi cát cửa Việt cùng với đồng đội mình vùi mình trong cát bật dậy xung phong lao vào quân thù xứng đáng với cái tên “Thiên Thần Cửa Việt “ mà lịch sử sư đoàn 320 tự hào ghi nhớ.

Thật đáng tiếc sau 5 tháng chiến đấu trên chiến trường Quảng Trị Chiến sĩ Đỗ Đình Pháp đã trở thành Trung đội trưởng đại đội 9 tiểu đoàn 3 Trung đoàn 48 thì hi sinh vì bom Mỹ ngày 2 tháng 7 năm 1968 sau khi vừa dự đại hội Chiến sĩ thi đua Dũng sĩ diệt Mỹ lần thứ nhất của Sư đoàn 320 ở Cam Lô trở về.

Mới 16 tháng tuổi quân, chưa tròn 19 tuổi đời. Đỗ Đình Pháp đã trưởng thành từ chiến sĩ lên Trung đội trưởng. Những ngày tháng chiến dịch Mậu Thân Bắc Quảng Trị của trung đoàn 48 mọi người không chỉ gọi tên Pháp mà bao giờ cũng gọi là “Pháp XUNG PHONG”. Đó là một danh hiệu đặc biệt, một niềm tự hào, một biểu tưởng sức mạnh của người lính Đại đoàn Đồng Bằng. Trong đại hội thi đua diệt Mỹ đầu tiên của Sư đoàn 320 tổ chưc tại dông E ne Cam Lộ tháng 6/1968. Đây là cuộc gặp gỡ của các Dũng sĩ diệt Mỹ trong Sư đoàn nhằm trao đổi kinh nghiệm đánh Mỹ thắng Mỹ, mọi người đều tâm đắc với câu nói hãy “Xung phong như Đỗ Đình Pháp”.

Ba trận đánh liên tục liền nhau trong hai ngày Đỗ Đình Pháp đã tiêu diệt 43 tên Mỹ, bắt sống 1 tù binh, thu 15 tiểu liên, 2 súng ngắn, một máy VTĐ, băng cho 4 thương binh, cáng 2 đồng đội về phía sau. Đạt 3 bằng Dũng sĩ diệt Mỹ cấp ưu tú, được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng nhất.

Thành tích của Đỗ Đình Pháp không chỉ là con số cụ thể tiêu diệt quân thù mà lớn hơn thế, nó là biểu tượng để toàn Trung đoàn noi theo. Đó là hình ảnh “Pháp xung phong” sống mãi trong lòng mỗi chiến sĩ trung đoàn 48 Thăng Long, Sư đoàn 320 anh hùng.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn