Thiếu tá Hồ Quang và cú nhảy lịch sử vượt biên giới về lại đất mẹ

Tháng 10-1938, được sự phê chuẩn của tổ chức, Nguyễn Ái Quốc rời Liên Xô trở lại Trung Quốc. Để tạo dựng một vỏ bọc hợp pháp an toàn nhằm di chuyển qua các vùng chiến sự sầm uất chống phát xít Nhật và tiếp cận sát biên giới Việt Nam, Người đã tham gia vào hàng ngũ quân đội Bát Lộ Quân dưới bí danh Hồ Quang và mang quân hàm Thiếu tá.

Trong màu áo lính màu xám mộc mạc của Bát Lộ Quân, Thiếu tá Hồ Quang đảm nhận nhiệm vụ làm điện toán viên, phụ trách kỹ thuật thông tin tại Văn phòng liên lạc Quế Lâm và Long Châu (Quảng Tây). Với vốn chữ Hán uyên thâm, Bác sống hòa mình cùng binh lính, hằng ngày tự mình giặt giũ quần áo bên bờ suối Diên An và tranh thủ bốc thuốc Đông y, châm cứu chữa bệnh miễn phí cho đồng bào nghèo địa phương. Việc hóa thân xuất sắc này giúp Người không một lần bị mật thám phát hiện hành tung thực sự.

Tại Quế Lâm, Bác đã bắt được liên lạc thành công với các đồng chí trong nước sang. Khi thời cơ chín muồi, sáng ngày 28-1-1941 (mùng 2 Tết Tân Tỵ), lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc cùng tổ công tác đã thực hiện cú nhảy lịch sử: Bước qua cột mốc biên giới số 108 (Cao Bằng) để trở về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng. Sự kiện thiêng liêng này chính thức khép lại hành trình 30 năm bôn ba vạn dặm hải ngoại, đưa Người về lại lòng đất mẹ để chuẩn bị cho khúc khải hoàn vĩ đại của mùa thu năm 1945.