Thiếu tướng, Anh hùng LLVT nhân dân Võ Minh Như – Người chỉ huy trưởng thành từ thực tiễn chiến đấu

Thiếu tướng Võ Minh Như, tên khai sinh là Võ Thí, tên thường dùng là Chín Hiền, bí danh Sơn Thủy, quê ở xã Bảo Ninh, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình, nay thuộc phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị. Sớm giác ngộ cách mạng, từ tháng 9-1945, ông tham gia lực lượng vũ trang địa phương huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa. Từ một chiến sĩ, ông từng bước trưởng thành qua nhiều cương vị như trung đội trưởng, đại đội trưởng, tiểu đoàn trưởng, trung đoàn trưởng, sư đoàn trưởng, Chỉ huy trưởng Mặt trận 779 và Phó tư lệnh Quân khu 7.

Trong suốt quá trình công tác, ông luôn thể hiện phẩm chất của người cán bộ chỉ huy có trách nhiệm, bản lĩnh và quyết đoán. Ông không chỉ giỏi tổ chức chiến đấu mà còn đặc biệt coi trọng công tác chính trị, tư tưởng, luôn gần gũi, lắng nghe cán bộ, chiến sĩ và nhân dân. Với ông, muốn đơn vị chiến đấu tốt thì người chỉ huy phải hiểu bộ đội, củng cố niềm tin và xây dựng tinh thần đoàn kết.

Trưởng thành qua những trận đánh ác liệt

Tháng 5-1964, khi đang phụ trách Trung đoàn 1, ông nhận nhiệm vụ đưa đơn vị từ miền Tây lên miền Đông để bổ sung cho lực lượng chủ lực. Đây là một cuộc hành quân rất khó khăn vì bộ đội phải di chuyển đường dài trong điều kiện chiến tranh ác liệt, vừa hành quân vừa chiến đấu và chịu nhiều tổn thất.

Trước những khó khăn về tư tưởng của bộ đội, Võ Minh Như trực tiếp xuống các phân đội nắm tình hình, động viên cán bộ, chiến sĩ và cùng Đảng ủy, chỉ huy Trung đoàn tìm biện pháp tháo gỡ. Ông kết hợp chặt chẽ giữa tổ chức tác chiến với công tác chính trị, hậu cần và quân y, duy trì nhịp độ hành quân hợp lý, củng cố quyết tâm chiến đấu cho bộ đội.

Nhờ sự chỉ huy sâu sát đó, tháng 6-1964, Trung đoàn 1 đến Tây Ninh đúng thời gian quy định và nhanh chóng bước vào chiến đấu. Ngày 10-6-1964, Trung đoàn do ông chỉ huy tập kích hai cụm quân ngụy tại Gò Dầu, tiêu diệt một đại đội địch, bắt nhiều tù binh và thu nhiều vũ khí. Đây là trận đánh mở đầu quan trọng, đánh dấu sự trưởng thành của Trung đoàn trên chiến trường Đông Nam Bộ.

Ngày 20-7-1964, Trung đoàn 1 tiếp tục giành thắng lợi trong trận Bù Đốp, tiêu diệt 230 tên địch, bắt 96 tên và thu 118 súng các loại. Qua những trận đánh này, Võ Minh Như tiếp tục tích lũy kinh nghiệm chỉ huy và tìm ra những phương pháp phù hợp để bộ đội thích nghi với địa hình, điều kiện chiến đấu mới.

Người chỉ huy mưu trí, quyết đoán

Năm 1968, ông được giao nhiệm vụ Sư đoàn trưởng kiêm Chính ủy Sư đoàn 5, Quân khu 7. Trong những trận chiến đấu quan trọng, ông luôn trực tiếp nghiên cứu tình hình, tổ chức hội nghị quân sự dân chủ, lắng nghe ý kiến cán bộ rồi đưa ra quyết định phù hợp.

Trung tuần tháng 8-1968, khi phát hiện địch chuẩn bị tổ chức một đoàn xe cơ giới lớn từ Củ Chi lên chi viện Tây Ninh, ông chỉ đạo Trung đoàn 88 tổ chức phục kích. Ông yêu cầu các lực lượng giữ bí mật, ngụy trang chặt chẽ, cơ động nhanh, bố trí đội hình hợp lý và đánh đúng thời cơ.

Trận đánh giành thắng lợi lớn, bắn cháy 96 xe cơ giới, trong đó có 17 xe tăng, thiết giáp, đồng thời bắn rơi 2 trực thăng, làm thất bại kế hoạch chi viện của địch.

Cuối tháng 8-1968, trong trận tập kích cụm bộ binh cơ giới Mỹ tại Gò Da, ông tiếp tục chỉ huy các đơn vị phối hợp chặt chẽ giữa bộ binh, pháo binh và phòng không, tổ chức chia cắt, ngăn chặn lực lượng địch ứng cứu. Kết quả, ta loại khỏi vòng chiến đấu hàng trăm tên địch, phá hủy 55 xe quân sự, trong đó có 27 xe tăng, thiết giáp; bắn rơi 2 trực thăng và phá hủy 8 trận địa pháo.

Từ thực tiễn những trận đánh này, ông đúc kết nhiều kinh nghiệm về cách đánh cụm bộ binh cơ giới Mỹ phòng ngự liên hoàn trong công sự, góp phần nâng cao hiệu quả tác chiến của lực lượng vũ trang trên chiến trường Đông Nam Bộ.

Hết lòng vì Tổ quốc và nhân dân

Sau ngày đất nước thống nhất, Võ Minh Như tiếp tục cầm súng, chỉ huy bộ đội bảo vệ biên giới Tây Nam và thực hiện nghĩa vụ quốc tế tại Campuchia. Những năm tháng ấy tiếp tục tôi luyện bản lĩnh của một người chỉ huy luôn đặt nhiệm vụ lên trên lợi ích cá nhân.

Đánh giá về ông, Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu nhấn mạnh rằng Võ Minh Như là người có bản lĩnh chính trị kiên định, tuyệt đối trung thành với Đảng, Tổ quốc và nhân dân; là một nhà lãnh đạo, chỉ huy xuất sắc, trực tiếp chỉ huy nhiều trận đánh ác liệt, góp phần vào sự nghiệp giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc cũng như phát triển nghệ thuật quân sự Việt Nam.

Tấm gương sáng khi trở về đời thường

Năm 1990, Thiếu tướng Võ Minh Như nghỉ hưu trên cương vị Phó tư lệnh Quân khu 7. Trở về đời thường, ông vẫn giữ nguyên phẩm chất của người lính và tiếp tục đóng góp cho quân đội, địa phương và thế hệ trẻ.

Những kinh nghiệm chiến đấu của ông được truyền lại cho các thế hệ cán bộ, chiến sĩ LLVT Quân khu 7, trở thành những bài học quý về nghệ thuật quân sự, huấn luyện và xây dựng đơn vị. Trong gia đình, ông cũng luôn chú trọng giáo dục con cháu về truyền thống cách mạng.

Đáng chú ý, người con của ông là Thượng tướng Võ Minh Lương, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, đã tiếp nối truyền thống gia đình, trưởng thành qua nhiều cương vị trong quân đội như Sư đoàn trưởng Sư đoàn 5, Chỉ huy trưởng Bộ CHQS tỉnh Đồng Nai, Tư lệnh Quân khu 7 và Thứ trưởng Bộ Quốc phòng.

Năm 2024, Thiếu tướng Võ Minh Như từ trần do tuổi cao, sức yếu. Việc Đảng, Nhà nước truy tặng ông danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân là sự ghi nhận đối với những đóng góp đặc biệt xuất sắc của ông trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Cuộc đời Thiếu tướng, Anh hùng LLVT nhân dân Võ Minh Như là hình ảnh tiêu biểu của người cán bộ quân đội trưởng thành từ chiến trường: kiên trung với Đảng, tận tụy với nhân dân, sâu sát với bộ đội, mưu trí và quyết đoán trong chiến đấu, luôn dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm. Tấm gương của ông vẫn còn nguyên giá trị, góp phần giáo dục thế hệ trẻ về lòng yêu nước, ý chí cống hiến và trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc.