Thiếu tướng Đặng Tính: Vị "Tướng - Thi sĩ" hy sinh giữa đại ngàn Trường Sơn (1920 - 1973)
Thiếu tướng Đặng Tính (quê ở Kiến Xương, Thái Bình) là một trong những vị tướng đặc biệt nhất của Quân đội Nhân dân Việt Nam: ông vừa là Tư lệnh Không quân, vừa là Chính ủy Binh đoàn Trường Sơn, và mang trong mình một tâm hồn thi sĩ lai láng. Từ một trí thức tham gia cách mạng, ông trở thành vị chỉ huy quân sự luôn có mặt ở những điểm nóng ác liệt nhất.
Năm 1971, giữa lúc tuyến đường Hồ Chí Minh bị không quân Mỹ đánh phá hủy diệt bằng B-52 và chất độc hóa học, Đặng Tính được cử vào làm Chính ủy Đoàn 559 (Binh đoàn Trường Sơn). Tại chảo lửa này, ông không ngồi ở sở chỉ huy mà luôn khoác ba lô, chống gậy lội suối, trèo đèo xuống tận các trọng điểm như Ngã ba Đồng Lộc, ngầm A Lưới để động viên bộ đội công binh, thanh niên xung phong và lái xe. Phong thái lạc quan, nụ cười hiền hậu và những vần thơ đầy chất lính của ông đã trở thành liều thuốc tinh thần vô giá, xốc dậy ý chí của hàng vạn chiến sĩ Trường Sơn.
Thế nhưng, chiến tranh luôn mang đến những mất mát đau xót nhất. Ngày 4 tháng 4 năm 1973, trong lúc đi thị sát chiến trường tại Pắc Xoòng (Nam Lào) để chuẩn bị cho tuyến đường chi viện chiến lược mới, đoàn xe của Thiếu tướng Đặng Tính đã trúng mìn của tàn quân địch. Ông hy sinh anh dũng ngay trên tuyến lửa. Cái chết của vị "Tướng - Thi sĩ" ấy để lại muôn vàn niềm tiếc thương cho toàn quân, nhưng hình ảnh một vị tướng đầu trần, áo lính giản dị, làm thơ giữa tiếng bom gầm sẽ mãi mãi là biểu tượng đẹp nhất về tinh thần lãng mạn cách mạng của những người mở đường Trường Sơn.
