Thiếu tướng Lê Tiền: Thầy giáo "bất đắc dĩ" của lực lượng an ninh miền Tây Nam Bộ

Năm 1961, Lê Tiền viết đơn tình nguyện vào Nam chiến đấu. Khi ấy, gia đình vẫn còn nhiều khó khăn, nhưng trước yêu cầu tăng cường lực lượng cho chiến trường, ông quyết định gác lại việc riêng để lên đường.

Lê Tiền sau đó trở thành một trong 260 cán bộ Công an thuộc đoàn chi viện đầu tiên cho lực lượng an ninh miền Nam. Trước ngày xuất phát, những cán bộ này được Bộ trưởng Bộ Công an Trần Quốc Hoàn trực tiếp huấn luyện, chuẩn bị cả về nghiệp vụ, bản lĩnh và tư tưởng để bước vào một chiến trường đặc biệt gian khổ. Họ được ví như những “hạt giống đỏ”, mang kinh nghiệm nghiệp vụ từ miền Bắc vào góp phần xây dựng lực lượng an ninh cách mạng tại miền Nam.

Tháng 8/1962, Lê Tiền có mặt tại Cà Mau và được phân công công tác ở Ban An ninh Khu Tây Nam Bộ (Khu 9). Từ một cán bộ miền Bắc lần đầu đến vùng sông nước, ông nhanh chóng thích nghi với địa bàn, gần gũi với đồng đội và nhân dân. Sự chân thành, năng nổ cùng những năm tháng cùng ăn, cùng ở, cùng chiến đấu khiến khoảng cách vùng miền dần biến mất. Cũng từ đó, cái tên Hai Tiền ra đời và theo ông trong suốt những năm tháng hoạt động trên chiến trường Tây Nam Bộ.

Thời điểm này, chiến tranh ngày càng khốc liệt, các hoạt động tình báo, gián điệp, chỉ điểm, xâm nhập căn cứ được đối phương đẩy mạnh. Trong khi đó, lực lượng tại chỗ của Ban An ninh Khu 9 còn mỏng, trong khi yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị và nghiệp vụ ngày càng cấp thiết. Những cán bộ từ miền Bắc mới được chi viện vào, trong đó có Lê Tiền, vì vậy vừa trực tiếp công tác, vừa đảm nhiệm việc đào tạo, huấn luyện cho lực lượng an ninh của Khu và các địa phương Tây Nam Bộ.

Không có sẵn giáo trình, tài liệu, điều kiện học tập lại vô cùng thiếu thốn, Lê Tiền cùng một số cán bộ đã chủ động hệ thống kinh nghiệm thực tiễn, tự biên soạn tài liệu nghiệp vụ và tổ chức nhiều lớp huấn luyện ngay tại chiến khu dưới sự chỉ đạo của lãnh đạo Ban An ninh Tây Nam Bộ.

Từ một cán bộ làm công tác nghiệp vụ, Lê Tiền trở thành “thầy giáo” bất đắc dĩ giữa chiến trường. Những bài giảng của ông không chỉ dựa trên lý luận, mà được chắt lọc trực tiếp từ thực tiễn đấu tranh, bám sát những yêu cầu sống còn của công tác an ninh trong điều kiện chiến tranh.

Nội dung giảng dạy gắn chặt với yêu cầu sống còn của chiến trường: phương pháp nắm tình hình, xây dựng cơ sở, công tác trinh sát, phát hiện nội gián, nhận diện các phương thức hoạt động của tình báo đối phương và bảo vệ các cơ quan cách mạng.

Thiếu tướng Lê Tiền sinh năm 1931 tại Thanh Hà, Hải Dương (nay thuộc Hải Phòng), trong một gia đình có truyền thống yêu nước, ông sớm được hun đúc tinh thần cách mạng. Năm 1946, khi mới 15 tuổi, giữa những ngày Hà Nội bước vào cuộc kháng chiến đầy cam go, ông đã tình nguyện tham gia Tổ liên lạc của Ủy ban Kháng chiến Liên khu I, Tự vệ thành Hà Nội. Chính từ những nhiệm vụ đầu tiên ấy, bản lĩnh và ý chí của người chiến sĩ trẻ Lê Tiền dần được rèn giũa.

Trước đó, từ đầu năm 1947, Lê Tiền được phân công làm trinh sát chính trị Công an huyện Đông Anh. Sớm bộc lộ sự nhanh nhạy, gan dạ và nhiệt huyết với công tác cách mạng, ông được kết nạp vào Đảng khi vừa tròn 17 tuổi. Cũng từ đây, người trinh sát trẻ bắt đầu ghi dấu ấn trong những năm tháng hoạt động ở vùng sau lưng địch tại Phúc Yên, Vĩnh Phúc.

Từ năm 1948 đến 1951, Lê Tiền vừa tham gia công tác lãnh đạo, vừa trực tiếp bám địa bàn, tuyên truyền vận động quần chúng, gây dựng cơ sở bí mật và tham gia các hoạt động vũ trang chống bộ máy tề ngụy, những phần tử ác ôn ở địa phương. Kết quả hoạt động của ông và đơn vị từng được Đoàn Thanh tra Chính phủ do đồng chí Hồ Tùng Mậu dẫn đầu kiểm tra, ghi nhận và khen thưởng.

Tháng 2/1952, trong một chuyến công tác tại xã Cán Khê, Lê Tiền cùng một cán bộ giao liên rơi vào vòng vây và bị địch bắt. Những đòn tra khảo khắc nghiệt sau đó không khiến người chiến sĩ trẻ khuất phục. Ông kiên quyết bảo vệ bí mật của tổ chức, giữ vững khí tiết cho đến khi vượt qua thử thách đặc biệt khắc nghiệt này.

Từ năm 1964, trên cương vị Phó Tiểu ban Bảo vệ chính trị An ninh Khu, Lê Tiền trực tiếp chỉ đạo xây dựng các “trận địa phản gián”, bóc gỡ nhiều mạng lưới nội gián, đường dây tình báo xâm nhập căn cứ cách mạng tại Bạc Liêu, Cà Mau, góp phần bảo vệ an toàn cơ quan đầu não Khu ủy. Ông cũng từng chỉ huy lực lượng phát hiện sớm kế hoạch tập kích bằng trực thăng của đối phương, giúp lãnh đạo Khu ủy kịp thời sơ tán.

Trong Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, Lê Tiền tham gia xây dựng kế hoạch, chỉ huy lực lượng Bảo vệ chính trị tiến công các mục tiêu quan trọng tại Cần Thơ. Đến năm 1970, ông cùng đồng đội bám trụ tuyến biên giới Việt Nam - Campuchia, góp phần bảo vệ an toàn việc rút lui của Trung ương Cục và Ban An ninh Miền.

Năm 1972, Lê Tiền được điều về Đông Nam Bộ, giữ chức Ủy viên Ban An ninh Khu, Bí thư Đảng ủy Ban An ninh Khu. Tại đây, ông tham gia chỉ đạo nhiều chuyên án phản gián, phát hiện và xử lý các đối tượng xâm nhập căn cứ, đồng thời góp phần tiếp quản, bảo vệ Lộc Ninh. Trong Chiến dịch Hồ Chí Minh năm 1975, ông tiếp tục chỉ huy lực lượng an ninh tiếp quản các cơ sở tình báo, cảnh sát tại Biên Hòa, nhanh chóng ổn định tình hình ở địa bàn mới giải phóng.

Đặc biệt, sau ngày đất nước thống nhất, Thiếu tướng Lê Tiền tiếp tục hoạt động trên mặt trận an ninh, tham gia chỉ đạo nhiều chuyên án lớn chống các tổ chức phản động lưu vong. Ông là cán bộ nòng cốt của đơn vị K4/2, trực tiếp đấu tranh với tổ chức phản động “Mặt trận thống nhất các lực lượng yêu nước giải phóng Việt Nam” do Lê Quốc Túy và Mai Văn Hạnh cầm đầu, góp phần quan trọng vào thắng lợi của Kế hoạch CM-12.

Bí số CM12 được đồng chí Phạm Hùng - khi đó là Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng, Bộ trưởng Bộ Nội vụ, đặt cho kế hoạch phản gián đấu tranh với tổ chức “Mặt trận thống nhất các lực lượng yêu nước giải phóng Việt Nam” do Lê Quốc Túy và Mai Văn Hạnh cầm đầu. Kế hoạch kéo dài từ tháng 9/1981 đến tháng 9/1984.

Đầu những năm 1980, nhiều tổ chức phản động lưu vong tiếp tục tìm cách chống phá Việt Nam, trong đó nổi lên tổ chức do Lê Quốc Túy và Mai Văn Hạnh chỉ huy. Nhóm này xây dựng mạng lưới cơ sở tại nhiều tỉnh phía Nam, đồng thời tổ chức các tuyến hoạt động từ nước ngoài xâm nhập vào Việt Nam.

Đầu năm 1981, Túy và Hạnh đưa toán biệt kích gián điệp mang tên “Minh Vương 1”, gồm 23 người, xâm nhập vào Việt Nam bằng đường bộ. Khi tới khu vực rừng U Minh Thượng, toán này bị lực lượng chức năng phát hiện, truy bắt; phần lớn bị bắt, một số bị tiêu diệt, cùng nhiều điện đài, vũ khí và phương tiện bị thu giữ.

Theo tư liệu, dưới sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Bộ Công an, lực lượng An ninh với nòng cốt là K4/2 đã lập nên những chiến công xuất sắc, tiêu diệt và bắt sống hơn 100 gián điệp biệt kích, vô hiệu hóa gần 1.000 phần tử phản động nội vùng. Đồng thời, lực lượng cũng thu giữ hàng trăm tấn vũ khí, thuốc nổ cùng hơn 300 triệu đồng tiền giả, triệt để phá tan âm mưu lật đổ chính quyền cách mạng của các thế lực thù địch.

Năm 1987, ông được điều ra Hà Nội, lần lượt giữ chức Cục trưởng Cục Bảo vệ chính trị, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục An ninh. Sau đó, trên cương vị Trưởng đoàn chuyên gia Công an Việt Nam tại Campuchia, ông tiếp tục tham gia xây dựng các kế hoạch bảo vệ an ninh quốc gia, góp phần củng cố quan hệ hữu nghị giữa hai nước.

Ngày 6/10/2009, Thiếu tướng Lê Tiền được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.