Thiếu tướng Nguyễn Bá Tòng – Người anh hùng Trường Sơn mưu trí, dũng cảm và bình dị
Thiếu tướng Nguyễn Bá Tòng là người chiến sĩ công binh mưu trí, dũng cảm, nổi tiếng với những sáng kiến vô hiệu hóa thiết bị trinh sát của Mỹ và hành động phá xe cháy để thông đường Trường Sơn năm 1971. Từ người lính phá bom đến vị tướng quân đội, ông luôn giữ lối sống giản dị, tinh thần ham học và tấm lòng nghĩa tình với đồng đội.
Thiếu tướng Nguyễn Bá Tòng sinh năm 1946, quê tại tỉnh Hà Nam, lớn lên ở Lạng Sơn và tình nguyện nhập ngũ năm 1965. Trong kháng chiến chống Mỹ, ông chiến đấu tại tuyến đường Trường Sơn, thuộc Đại đội 6, Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 98, làm nhiệm vụ phá bom, mở đường và bảo đảm giao thông tại trọng điểm ATP. Đầu năm 1970, khi quân đội Mỹ sử dụng thiết bị trinh sát điện tử mang tên “cây nhiệt đới” để phát hiện hoạt động vận chuyển của bộ đội ta, Nguyễn Bá Tòng cùng đơn vị đã nghiên cứu, tìm cách vô hiệu hóa và lợi dụng chính thiết bị này để đánh lừa đối phương, phục vụ công tác mở đường. Đặc biệt, tháng 3/1971, trong Chiến dịch Đường 9 – Nam Lào, một chiếc xe chở đạn bị máy bay Mỹ bắn cháy tại dốc U Bò, chắn ngang con đường vận chuyển chiến lược. Trước nguy cơ đạn phát nổ, phá hủy mặt đường và làm tắc cả đoàn xe tiếp tế, Thượng sĩ Nguyễn Bá Tòng đã dũng cảm mang bộc phá lao đến chiếc xe đang cháy, đặt thuốc nổ và kích nổ để đẩy xe xuống vực. Vụ nổ khiến ông bất tỉnh, bị ảnh hưởng nghiêm trọng đến thính giác, nhưng con đường được khai thông, đoàn xe tiếp tục hành quân an toàn. Chiến công ấy khiến ông được đồng đội gọi bằng biệt danh “Dũng sĩ phá xe” và sau này được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Sau chiến tranh, ông không ngừng học tập, trưởng thành và được bổ nhiệm làm Phó tư lệnh về chính trị Binh đoàn 12 năm 1996. Nghỉ hưu năm 2007, ông tiếp tục tích cực tham gia hoạt động truyền thống, thăm hỏi đồng đội và giúp đỡ nhân dân tại những vùng đất từng chiến đấu. Cuộc đời Thiếu tướng Nguyễn Bá Tòng là tấm gương sáng về lòng dũng cảm, trí thông minh, tinh thần tự học và phẩm chất giản dị, nghĩa tình của người lính Trường Sơn anh hùng.


