Thiếu tướng Nguyễn Hòa: Tư lệnh Quân đoàn 1, chỉ huy cuộc hành quân thần tốc từ miền Bắc vào đánh chiếm căn cứ Phú Lợi, Bộ Tổng tham mưu quân đội Sài Gòn.
Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Mùa xuân năm 1975, Trung tướng Nguyễn Hòa (khi đó mang quân hàm Thiếu tướng) giữ trọng trách Tư lệnh Quân đoàn 1 (Binh đoàn Quyết Thắng). Ông là vị tướng trận mạc dạn dày, người đã chỉ huy cuộc hành quân cơ giới chiến lược xuyên Việt vô tiền khoáng hậu và tung mũi đột kích thọc sâu từ hướng Bắc đánh chiếm các mục tiêu đầu não của đối phương trong Chiến dịch Hồ Chí Minh.
Cuộc hành quân thần tốc xuyên Việt lịch sử
Là quân đoàn chủ lực dự bị chiến lược của Bộ Tổng Tư lệnh đóng quân tại miền Bắc, ngay sau khi nhận lệnh tham gia chiến dịch giải phóng miền Nam, Thiếu tướng Nguyễn Hòa đã chỉ huy Quân đoàn 1 thực hiện cuộc hành quân vĩ đại:
Vượt gần 2.000 km trong thời gian kỷ lục: Toàn bộ quân đoàn gồm hàng vạn cán bộ, chiến sĩ cùng xe tăng, pháo binh hạng nặng và khí tài kỹ thuật đã cơ động từ Ninh Bình, vượt qua dải đất miền Trung và dãy Trường Sơn vào tận miền Đông Nam Bộ chỉ trong vòng 12 ngày đêm.
Bảo đảm bí mật và hệ số kỹ thuật cao: Cuộc hành quân diễn ra với tốc độ phi thường nhưng vẫn giữ vững kỷ luật, tuyệt đối giữ bí mật chiến lược và đưa toàn bộ lực lượng, vũ khí vào vị trí tập kết an toàn, sẵn sàng nổ súng đúng giờ hiệp đồng.
Đập tan tuyến phòng ngự kiên cố tại căn cứ Phú Lợi và Bình Dương
Bước vào Chiến dịch Hồ Chí Minh, Quân đoàn 1 đảm nhiệm hướng tiến công phía Bắc – nơi đối phương bố trí Sư đoàn 5 bộ binh cùng nhiều cụm phòng ngự dày đặc:
Xóa sổ căn cứ Phú Lợi – Lái Thiêu: Ngày 29/4/1975, dưới sự chỉ huy kiên quyết của Thiếu tướng Nguyễn Hòa, quân đoàn đã tập trung hỏa lực pháo binh và bộ binh cơ giới tiêu diệt căn cứ Phú Lợi, giải phóng thị xã Bình Dương, đập tan tuyến phòng thủ vòng ngoài của Sư đoàn 5 đối phương.
Đánh chiếm cầu Bình Phước, mở đường vào nội đô: Quân đoàn nhanh chóng vượt sông, khống chế và chiếm giữ các cây cầu xung yếu như cầu Bình Phước trước khi đối phương kịp gài mìn phá hủy, tạo hành lang thông suốt cho xe tăng và xe chở bộ binh thọc sâu vào nội thành Sài Gòn.
Mũi đột kích đánh chiếm Bộ Tổng Tham mưu quân đội Sài Gòn
Sáng 30/4/1975, phân đội thọc sâu của Quân đoàn 1 (nòng cốt là Sư đoàn 312, Sư đoàn 320B cùng lực lượng tăng thiết giáp) đã lao thẳng vào trung tâm thành phố:
Đánh chiếm cơ quan đầu não quân sự: Các mũi tiến công của quân đoàn nhanh chóng tiến thẳng vào đường Võ Tánh, đánh tan các cụm phòng thủ cuối cùng và chiếm trọn Bộ Tổng Tham mưu Quân đội Sài Gòn – trung tâm chỉ huy điều hành cao nhất của quân lực Việt Nam Cộng hòa.
Hạ cờ đối phương, cắm cờ giải phóng: Đúng 10h30 ngày 30/4/1975, lá cờ Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam đã tung bay trên đỉnh cột cờ của Bộ Tổng Tham mưu đối phương, ghi dấu mốc son toàn thắng vẻ vang của Binh đoàn Quyết Thắng.
Tài năng tổ chức hành quân cơ động đường dài, nhãn quan chiến thuật sắc bén và nghệ thuật chỉ đạo tác chiến binh chủng hợp thành của Thiếu tướng Nguyễn Hòa đã góp phần quan trọng vào thắng lợi trọn vẹn, thần tốc của Chiến dịch Hồ Chí Minh năm 1975.
