Thiếu tướng Nguyễn Sơn

Thiếu tướng Nguyễn Sơn: Lưỡng quốc tướng quân

Ông sinh ngày 1-10-1908 và mất ngày 21-10-1956, quê tại làng Kiêu Kỵ, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội. Còn nhỏ, ông theo gia đình sang Pháp, tham gia Việt Nam thanh niên cách mạng đồng  chí hội, được Nguyễn Ái Quốc giới thiệu sang Trung Quốc học Trường Võ bị Hoàng Phố, sau đó tiếp tục gia nhập Đảng cộng sản Trung Quốc. Năm 1929, ông tham gia Hồng quân Công nông Trung Quốc, lần lượt giữ các chức vụ; Chính trị viên Đại đội, Chính ủy Trung đoàn, Chủ nhiệm Chính trị Sư đoàn 34. Từ năm 1934 - 1936, ông tham gia “Vạn lý trường chinh”...

Thiếu tướng Nguyễn Sơn. Ảnh tư liệu.

Tháng 8-1945, theo chỉ thị của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ông về nước làm Chủ tịch Ủy ban kháng chiến miền Nam. Tháng 1-1947, ông được bổ nhiệm giữ chức Cục trưởng Cục Quân huấn Bộ Tổng tham mưu. Tháng 7-1947, ông là Khu trưởng kiêm Chính ủy Liên khu 4. Ngày 19-1-1948, ông được Chủ tịch Chính phủ phong quân hàm thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam trong đợt phong tướng đầu tiên của quân đội ta. 

Năm 1954, tại Trung Quốc, ông tốt nghiệp loại xuất sắc, được cử đến Bộ Tổng giám huấn luyện Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc, giữ chức Phó cục trưởng Cục Điều lệnh. Năm 1955, ông được Nhà nước Trung Quốc phong quân hàm thiếu tướng. Ông là vị tướng duy nhất của Trung Quốc là người nước ngoài. Năm 1956, do bệnh tình trầm trọng, ông xin về nước và đã từ trần ngày 21-10-1956. Lễ tang được Nhà nước ta tổ chức trọng thể và an táng tại Nghĩa trang Mai Dịch. Hiện nay,  tượng đồng của ông được đặt trang trọng tại Bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam (Hà Nội) và Bảo tàng Giải phóng quân Trung Quốc (Bắc Kinh). Tại Thủ đô Hà Nội và TP Hồ Chí Minh có 2 con đường mang tên ông - Nguyễn Sơn - người duy nhất trên thế giới làm tướng của 2 quốc gia.