THIẾU TƯỚNG TÌNH BÁO BA QUỐC VÀ CÚ BÁO ĐỘNG SINH TỬ CỨU TỔNG BÍ THƯ NGUYỄN VĂN LINH

Trong lịch sử tình báo chiến lược Việt Nam, Thiếu tướng Đặng Trần Đức — người được đồng đội kính cẩn gọi bằng cái tên thân thương "Ông Ba Quốc" — là một trong những huyền thoại độc nhất vô nhị. Hoạt động ngay trong lòng cơ quan tình báo và an ninh đối phương dưới danh nghĩa một sĩ quan cao cấp, ông không chỉ thu thập hàng ngàn tài liệu mật vô giá mà còn nhiều lần giải cứu các cán bộ lãnh đạo chủ chốt của Đảng khỏi những đợt truy quét gắt gao của chính quyền Sài Gòn. Một trong những màn giải cứu nghẹt thở và có ý nghĩa lịch sử trọng đại nhất chính là cú báo động sinh tử cứu sống đồng chí Nguyễn Văn Linh.

Giữa đô thành Sài Gòn sục sôi những năm tháng ấy, Ông Ba Quốc khi đó đang đảm trách vị trí quan trọng trong bộ máy an ninh đối phương. Bằng sự tinh tường chuyên nghiệp, ông phát hiện trong tay chính quyền Ngô Đình Nhu đang nắm giữ danh sách và hồ sơ theo dõi đặc biệt đối với 10 cán bộ đầu não thuộc Đặc khu ủy Sài Gòn - Gia Định. Trong danh sách đen nguy hiểm đó có bí danh Trình Văn Thanh — người khi đó đang hoạt động dưới vỏ bọc một thợ sửa chữa radio, nhưng thực chất chính là đồng chí Nguyễn Văn Linh, Bí thư Đặc khu ủy Sài Gòn - Gia Định (người sau này trở thành Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam).

Ngay khi Ngô Đình Nhu ra lệnh phối hợp cùng lực lượng an ninh mở chiến dịch cất lưới quy mô lớn nhằm hốt gọn toàn bộ các cán bộ chỉ huy cách mạng, ranh giới giữa sự sống và cái chết của căn cứ nội đô chỉ còn tính bằng giờ. Nhận thấy nguy cơ sụp đổ của cả một hệ thống chỉ huy, Ông Ba Quốc đã chấp nhận mạo hiểm lộ sáng vỏ bọc. Ông tranh thủ rời cơ quan, lao cấp tốc đến tiệm sửa radio của đồng chí Nguyễn Văn Linh và chỉ kịp để lại một câu thoại ngắn gọn nhưng ngàn cân treo sợi tóc: "Huỳnh Kim Hiệp đã phản bội. Các anh sắp bị bắt. Xử lý gấp!"

Ngay sáng hôm sau, vòng vây an ninh chính quyền Sài Gòn đã khép chặt siết chặt toàn bộ khu vực chợ xung quanh tiệm radio. Khi các mũi trinh sát đối phương đang chuẩn bị ập vào hốt gọn, một diễn biến bất ngờ đã xảy ra: Trình Văn Thanh (Nguyễn Văn Linh) thong thả từ trong tiệm bước thẳng ra giữa đường. Hành động tưởng chừng như tự nộp mạng ấy lại là một nước đi trí tuệ vượt tầm dự đoán.

Vị Bí thư Đặc khu ủy chỉ nhếch mép cười bình thản, dũng cảm đạp máy cho chiếc xe nổ tung rồi vọt thẳng về phía khu vực chợ đông đúc. Chiếc xe truy đuổi của an ninh đối phương hốt hoảng lao theo, mất lái đâm sầm vào dãy xích lô đang đỗ bên đường. Tiếng va chạm chát chúa khiến người dân quanh chợ ùa ra quây kín đòi bồi thường, tạo nên một cảnh tượng hỗn loạn. Và chính trong khoảnh khắc lộn xộn nghẹt thở ấy, đồng chí Nguyễn Văn Linh đã nhanh chóng hòa vào biển người và biến mất không một dấu vết trước sự ngơ ngác của kẻ thù.

Cú báo động thần tốc của Ông Ba Quốc và sự mưu trí xuất thần của đồng chí Nguyễn Văn Linh đã đập tan hoàn toàn chiến dịch cất lưới quy mô lớn của Ngô Đình Nhu. Trận thoát hiểm lịch sử đó không chỉ bảo vệ an toàn cho bộ khung lãnh đạo Đặc khu ủy Sài Gòn - Gia Định, mà còn lưu danh một minh chứng bất tử về lòng dũng cảm, sự nhạy bén và tình đồng chí kiên trung của những người lính tình báo âm thầm trong lòng địch.