Thiếu tướng Tình báo Đặng Trần Đức - Ba Thập Kỷ "Ẩn Mình" Giữa Trung Tâm Tình Báo Địch

Thiếu tướng Đặng Trần Đức (1922-2004), mật danh Ba Quốc, là điệp viên huyền thoại, biểu tượng của trí tuệ và lòng trung thành trong lịch sử tình báo Việt Nam.

Trong hơn 20 năm hoạt động "trong lòng" địch, ông Ba Quốc là điệp viên duy nhất thâm nhập được vào cơ quan tình báo cao cấp nhất của chính quyền Sài Gòn, với tư cách là sĩ quan tình báo làm việc tại Cơ quan mật vụ Phủ Tổng thống và Phủ Đặc ủy Trung ương Tình báo.

Ông cũng là một trong những vị tướng tình báo bí ẩn nhất, không chỉ với công chúng mà còn với cả lực lượng vũ trang và lãnh đạo đất nước. Rất ít người biết về những chiến công lẫy lừng của ông, trừ những cán bộ có trách nhiệm trong ngành tình báo cùng một số ít vị lãnh đạo cấp cao trực tiếp lãnh đạo sự nghiệp quốc phòng và an ninh quốc gia.

Cuộc đời ông Ba Quốc gắn liền 3 cuộc chiến lớn: Chống Pháp, chống Mỹ và bảo vệ Tổ quốc ở biên giới Tây Nam, biên giới phía Bắc. Ông đã thực hiện nhiều điệp vụ siêu hạng góp phần quyết định vào thắng lợi của cách mạng, giảm thiểu tổn thất sinh mạng trong chiến tranh.

Trong đó, sự kiện nguy hiểm nhất là lần ông Ba Quốc giải cứu Tổng bí thư Nguyễn Văn Linh và 9 đặc khu ủy viên Sài Gòn - Gia Định thoát khỏi sự truy bắt của mật vụ. Tuy nhiên, vào thời điểm câu chuyện được công bố, nhiều người, trong đó có gia đình Tổng bí thư Nguyễn Văn Linh, không tin vào việc này cho đến khi thông tin được Tổng cục II xác nhận.

Ông cũng triệt phá chuyên án Stay Behind in North Vietnam của Mỹ, xóa sổ 7 ổ gián điệp ở miền Bắc, sau đó chỉ huy bắt gọn thêm 35 ổ gián điệp khác, làm sạch toàn bộ mạng lưới còn sót lại.

Sau ngày thống nhất, ông trở thành chỉ huy tình báo chiến lược, là người đầu tiên phát hiện âm mưu diệt chủng của tập đoàn Pol Pot, kịp thời tham mưu cho Tổng hành dinh, góp phần giải phóng Campuchia thoát nạn diệt chủng và củng cố biên giới Tây Nam.

Với cống hiến xuất sắc, ông được phong Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân (1978) và thăng hàm Thiếu tướng (1990).