THIẾU TƯỚNG TRẦN VĂN NIÊN: HAI CHUYẾN TÀU ĐỊNH MỆNH VÀ HUYỀN THOẠI LỘ VÒNG CUNG

Năm 1954, sau Hiệp định Genève, chàng thanh niên Trần Văn Niên (lúc ấy mới 21 tuổi) nhận lệnh tập kết ra Bắc. Đó là một cuộc chia ly xé lòng. Ông bước lên con tàu lớn (như tàu Kilinski của Ba Lan hoặc tàu Liên Xô tại bến Sông Đốc - Cà Mau) để lại người vợ trẻ mới cưới được tròn một năm nơi quê nhà.Hành trang mang theo ra Bắc không chỉ là chiếc la bàn (kỷ vật ông giữ gìn suốt đời) mà còn là nỗi nhớ thương quay quắt và lời thề "đi là để trở về". Trong những năm tháng trên đất Bắc, được đồng bào miền Bắc cưu mang "nhường cơm sẻ áo" tại Sư đoàn 338 (Sơn Tây), ông đã nung nấu ý chí, rèn luyện kỹ thuật pháo binh tinh nhuệ để chờ ngày phục quốc.Lời thề năm xưa đã thành hiện thực vào năm 1963. Ông là một trong số ít những sĩ quan pháo binh được chọn để bí mật trở về chi viện cho miền Nam trên chuyến tàu "không số" huyền thoại. Vượt qua hàng rào phong tỏa dày đặc của Hạm đội 7 Mỹ giữa biển khơi cuồng nộ, chuyến tàu ấy đã đưa ông và hàng trăm tấn vũ khí cập bến an toàn, thổi bùng lên ngọn lửa chiến đấu tại các mặt trận miền Tây.Trở về đất mẹ, tên tuổi ông gắn liền với những trận đánh long trời lở đất tại "Vành đai lửa" Lộ Vòng Cung (Cần Thơ) – nơi bom đạn cày xới không chừa một tấc đất.Trong Tết Mậu Thân 1968 và Chiến dịch Hồ Chí Minh 1975, ông (lúc này là Đoàn trưởng Đoàn 6 Pháo binh) nổi tiếng với lối đánh táo bạo: kéo pháo luồn sâu, áp sát sào huyệt địch để "chia lửa" cho bộ binh. Chính những nòng pháo của ông đã góp phần đập tan tuyến phòng thủ kiên cố của địch tại Cần Thơ, mở đường cho đại quân tiến vào giải phóng Tây Đô.Đi qua hai cuộc chiến, chứng kiến bao đồng đội ngã xuống, trở về thời bình, Thiếu tướng Trần Văn Niên chọn lối sống bình dị. Ông cởi áo lính, khoác áo nông dân, khởi nghiệp thành công với mô hình nuôi ba ba tại nhà riêng ở phường Trà An. Biệt danh "Tướng Ba Ba" hay "Vua ba ba" mà người dân yêu mến đặt cho ông chính là sự kính trọng đối với một vị tướng: Giỏi đánh giặc, giỏi làm kinh tế và nặng lòng với nhân dân.Câu chuyện về Thiếu tướng Trần Văn Niên là minh chứng sống động nhất cho "thời hoa lửa" của thế hệ cha anh. Từ chuyến tàu tập kết ra đi tuổi đôi mươi đến ngày trở về tóc đã điểm sương, ông đã sống trọn vẹn cho lý tưởng độc lập, tự do.