Thoại Ngọc Thầu ( Nguyễn Văn Thoại )
Thoại Ngọc Hầu là vị danh tướng nổi tiếng dưới triều Nguyễn. Ông có nhiều công lao trong việc bảo vệ vùng biên giới Tây Nam và phát triển vùng đất Nam Bộ. Công trình tiêu biểu nhất của ông là chỉ huy đào kênh Vĩnh Tế từ năm 1819 đến 1824, nối Châu Đốc với Hà Tiên. Công trình này góp phần phát triển kinh tế, giao thông, quốc phòng và khẳng định chủ quyền lâu dài của Việt Nam tại vùng Tây Nam
Thoại Ngọc Hầu (1760-1829), tên thật là Nguyễn Văn Thoại, sinh ra tại vùng đất nay thuộc phường An Hải Tây (quận Sơn Trà, TP. Đà Nẵng). Lớn lên giữa lúc Trịnh - Nguyễn phân tranh, Tây Sơn nổi dậy nên năm 1775, mẹ ông phải dẫn ông và 2 người em chạy nạn vào Nam, định cư ở làng Thới Bình trên cù lao Dài (nay thuộc huyện Vũng Liêm, tỉnh Vĩnh Long). hoại Ngọc Hầu từng bảo hộ Cao Miên, lập nhiều công lao nên năm 1817, ông được vua Gia Long cử trấn thủ trấn Vĩnh Thanh. Công trình lớn nhất và có ý nghĩa nhất mang dấu ấn Thoại Ngọc Hầu là kênh Vĩnh Tế. Con kênh được đào theo biên giới Tây Nam, nối liền Châu Đốc - Hà Tiên (nối sông Châu Đốc ra vịnh Thái Lan). Kênh dài hơn 87km, huy động hàng vạn nhân công thực hiện từ năm 1819-1824. Con kênh được đặt tên theo tên vợ chính của ông, phu nhân Châu Thị Tế (nhũ danh Vĩnh Tế). Công trình trên được xem là cơ sở để người Việt đặt chủ quyền lâu dài trên vùng đất mới, có ý nghĩa rất lớn về mặt quốc phòng - an ninh cho đến nay và mai sau.
