Thời hoa lửa (2)

Các chàng trai, cô gái đôi mươi, tràn đầy nhiệt huyết, từng góp phần làm nên chiến thắng lịch sử nay đã là những cựu chiến binh ở tuổi xưa nay hiếm. Vậy mà khi nhắc đến Điện Biên, trong họ vẫn đầy ắp những ký ức không thể nào quên về trận chiến lịch sử hào hùng của dân tộc. Cựu chiến binh Nguyễn Thanh Mai (ở 15 Hoa Lư, TP. Nha Trang) - Trưởng Ban liên lạc chiến sĩ Điện Biên tại Khánh Hòa năm nay đã 83 tuổi, sức khỏe đã yếu, nhưng khi được hỏi về chiến thắng Điện Biên Phủ, ông vẫn còn nhớ rất rõ. Năm 1950, ông Mai tình nguyện viết đơn đi bộ đội, gia nhập Đại đoàn 316. “Ngày đó, cả nước hướng lên Điện Biên với khí thế sục sôi. Dọc đường hành quân, chúng tôi gặp từng đoàn dân công hỏa tuyến, xe tải nườm nượp hướng lên Điện Biên khiến ai ai cũng thấy hào hứng, phấn khởi”, ông kể.

Sau khi đánh địch ở Lai Châu, Đại đoàn 316 tiếp tục tiến về Điện Biên. Lúc ấy, ông Mai là Khẩu đội trưởng khẩu 12 ly 8, Tiểu đoàn 536, được lệnh bảo vệ đèo Pha Đin để đưa xe pháo của đại đoàn tiến quân, đồng thời giúp dân công hỏa tuyến vận chuyển lương thực, vũ khí lên Điện Biên. Ông Mai còn nhớ lần đơn vị nhận lệnh của Đại tướng Võ Nguyên Giáp tập trung lực lượng, giải cứu đoàn xe vận tải hàng hóa, đạn dược của bộ đội khi qua đèo Pha Đin. Lúc này, khi “đánh hơi” được đoàn xe pháo của ta sẽ qua đèo Pha Đin vào chiều tối, hàng chục lượt máy bay trinh sát của địch dội bom xuống trận địa. Khẩn trương hộ tống đưa xe qua đèo, ông Mai cùng các đồng đội đã chiến đấu dưới mưa bom, lửa đạn để bảo vệ đoàn xe vượt qua an toàn.

Tiếp dòng hồi ức, ông Đặng Ngọc Chỉnh (86 tuổi, ở 14 Trần Phú, Vĩnh Nguyên, Nha Trang) - nguyên lính bộ binh Tiểu đoàn 80, Trung đoàn 36, Sư đoàn 308 kể, tháng 3-1954, đơn vị của ông được điều từ Lào về đánh Bản Kéo. Khi các cứ điểm Him Lam, Độc Lập bị ta tiêu diệt, quân địch ở cứ điểm Bản Kéo bị cô lập. Trước tình hình đó, đơn vị ông Chỉnh tiến đánh sát hàng rào địch, pháo đồng loạt nã đạn vào đồn, quân địch hoảng loạn giương cờ trắng ra hàng. Tháng 4-1954, bằng chiến thuật thọc sâu, chia cắt, đánh nhanh diệt gọn, đơn vị ông Chỉnh tiếp tục đánh chiếm các cứ điểm bảo vệ sân bay Mường Thanh.

Ông Chỉnh kể: Khi đánh vào các cứ điểm bảo vệ sân bay Mường Thanh, quân địch chống trả rất ác liệt. Do đó, để tiến sát, chúng tôi đã nghĩ ra cách dùng rơm quấn vòng tròn thành độn lớn lăn về phía trước cản đạn để nằm đào giao thông hào. Độn rơm lăn đến đâu, giao thông hào được đào đến đó. Nhờ vậy, quân ta giảm thương vong đáng kể, tiến sát cứ điểm của địch. Quân ta vừa bao vây, vừa cho bộ đội bắn tỉa nên địch bị thương vong nhiều, co cụm chui xuống hầm ẩn nấp. Sáng 22-4-1954, quân ta đồng loạt nổ súng công đồn. Cùng với pháo binh yểm trợ, đơn vị của ông Chỉnh tiến đánh hất tung hàng rào dây thép cuối cùng của địch. Tiếng hô xung phong át cả tiếng đạn. Sau hơn một giờ công đồn, quân ta đã đẩy lùi 2 tiểu đoàn, bắn cháy nhiều xe tăng, bắt sống nhiều tù binh và thu giữ nhiều vũ khí của địch. Con đường tiếp tế cho tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ tại khu lòng chảo này bị quân ta cắt ra làm nhiều mảnh và vô hiệu hóa. Đến chiều 22-4, quân ta đã làm chủ sân bay Mường Thanh...