THỜI HOA LỬA: TRẦN XƯNG

THỜI HOA LỬA: TRẦN XƯNG

Người chiến sĩ nằm xuống bên hàng rào Kon Braih

Có những người bước vào lịch sử bằng những chiến công lớn. Nhưng cũng có những người được nhớ đến từ một khoảnh khắc rất ngắn — khoảnh khắc họ đặt sự sống của mình phía sau nhiệm vụ và đồng đội.

Trần Xưng là một người như thế.

Ông sinh năm 1924, quê ở Hòa Hiệp, Liên Chiểu, Đà Nẵng. Trong kháng chiến chống thực dân Pháp, ông công tác tại Tiểu đoàn 59, Trung đoàn 803, Chủ lực cơ động Liên khu V, giữ chức Trung đội trưởng, Đại đội 5. Hồ sơ đề nghị truy tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND của Bộ Nội vụ cũng ghi rõ chức vụ và đơn vị của ông.

Trên những chiến trường của Liên khu V

Tiểu đoàn 59 được thành lập ngày 10/6/1950 tại Tam Chánh, Tam Kỳ, Quảng Nam. Trong những năm kháng chiến, đơn vị hoạt động trên nhiều địa bàn như Quảng Nam, Đà Nẵng, Khánh Hòa, Gia Lai và Kon Tum, tham gia nhiều trận đánh lớn và lập nhiều chiến công.

Trong đội hình ấy, Trần Xưng là một cán bộ đã trải qua nhiều trận chiến.

Các tư liệu chính thức và quân đội mô tả ông là một cán bộ mẫu mực, tham gia nhiều trận đánh và hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Nhưng câu chuyện khiến tên tuổi ông được nhắc đến đặc biệt gắn với trận đánh đồn Kon Braih, huyện Kon Rẫy, tỉnh Kon Tum.

Khoảnh khắc ở Kon Braih

Trong trận đánh đồn Kon Braih, tình hình chiến đấu rất ác liệt. Theo tư liệu của tỉnh Kon Tum, các chiến sĩ Tiểu đoàn 59 phải vượt qua hệ thống phòng thủ của đồn để tiến vào bên trong.

Trong lúc đơn vị tiến công, Trần Xưng bị thương nặng ở cả hai chân.

Nhưng ông vẫn không rời vị trí.

Khi phát hiện phía trước còn hàng rào thép gai khiến đồng đội khó vượt qua, Trần Xưng đã cố gắng tiến đến hàng rào cuối cùng. Dù bị thương, ông nằm lên hàng rào thép gai để tạo điều kiện cho đồng đội vượt qua và tiếp tục tiến công.

Đó là một hành động diễn ra trong một khoảnh khắc rất ngắn, nhưng nó cho thấy điều quan trọng nhất ở một người lính: khi nhiệm vụ và đồng đội đang ở phía trước, bản thân có thể được đặt xuống phía sau.

Trần Xưng đã hy sinh trong trận đánh ấy vào năm 1953, khi mới khoảng 29 tuổi. Các nguồn của Quân đội nhân dân, VOV và TTXVN đều xác nhận ông hy sinh tại trận đánh Kon Braih/Kon Rẫy.

71 năm sau, tên tuổi được truy tặng danh hiệu Anh hùng

Sau khi hy sinh, Trần Xưng được ghi nhận là liệt sĩ. Năm 2024, Nhà nước tiếp tục ghi nhận những đóng góp của ông trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Ngày 30/9/2024, Chủ tịch nước ký Quyết định số 959/QĐ-CTN, truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho Trần Xưng cùng Nguyễn Lựu và Nguyễn Bá Dương.

Ngày 19/10/2024, tại lễ đón nhận danh hiệu Anh hùng LLVTND của Tiểu đoàn 59, gia đình các liệt sĩ cũng được trao danh hiệu truy tặng.

Thời Hoa Lửa

Trần Xưng không để lại một câu chuyện dài được nhiều người biết đến.

Ông chỉ có một cuộc đời kéo dài khoảng ba thập kỷ, trong đó những năm tháng đẹp nhất gắn với chiến trường.

Nhưng câu chuyện về ông vẫn còn đó: một người lính của Tiểu đoàn 59, một cán bộ của Đại đội 5, một người đã bị thương nhưng vẫn cố gắng hoàn thành nhiệm vụ trong trận đánh Kon Braih.

Năm 1953, Trần Xưng nằm lại nơi núi rừng Kon Rẫy. Năm 2024, tên ông một lần nữa được nhắc đến trong danh sách những Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân của thời kỳ kháng chiến chống Pháp.

Một cái tên có thể ít người biết đến, nhưng một hành động thì đủ để lịch sử ghi nhớ.

Đó là Trần Xưng — người chiến sĩ của Tiểu đoàn 59, người đã nằm xuống bên hàng rào Kon Braih.