THPT NGUYỄN DU (179)
Cù Chính Lan (1930–1951) là một quân nhân của Quân đội Nhân dân Việt Nam, nổi tiếng với chiến công trong thời kỳ Kháng chiến chống Pháp. Ông được biết đến nhiều nhất qua hành động tiêu diệt xe tăng Pháp tại dốc Giang Mỗ trong Chiến dịch Hòa Bình và là một trong bảy người đầu tiên được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Cuộc đời và quân ngũ
Sinh tại làng Quỳnh Đôi (nay thuộc xã Quỳnh Anh, tỉnh Nghệ An) trong một gia đình nông dân nghèo, Cù Chính Lan tham gia lực lượng cách mạng từ sớm và tình nguyện nhập ngũ năm 1946. Trong quân đội, ông được đánh giá cao về tinh thần gương mẫu, lòng dũng cảm và khả năng chỉ huy khi giữ cương vị tiểu đội trưởng thuộc Đại đoàn 304.
Chiến công tiêu diệt xe tăng
Ngày 13 tháng 12 năm 1951, trong trận Giang Mỗ thuộc Chiến dịch Hòa Bình, khi xe tăng Pháp chặn đường rút lui của đơn vị, Cù Chính Lan đã nhiều lần áp sát xe tăng. Sau khi súng bị trục trặc, ông tiếp tục sử dụng lựu đạn, ném vào buồng lái và vô hiệu hóa chiếc xe tăng, góp phần giúp đơn vị hoàn thành nhiệm vụ. Chiến công này trở thành một biểu tượng về lòng quả cảm trong lịch sử quân sự Việt Nam.
Di sản
Ngày 29 tháng 12 năm 1951, trong trận đánh đồn Cô Tô của Chiến dịch Hòa Bình, Cù Chính Lan bị thương nhiều lần nhưng vẫn tiếp tục chỉ huy chiến đấu và hy sinh sau khi trận đánh kết thúc thắng lợi. Năm 1952, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cùng nhiều huân chương. Ngày nay, tên ông được đặt cho nhiều tuyến đường trên khắp Việt Nam, đồng thời có khu tưởng niệm tại quê hương Nghệ An và tượng đài tại khu vực dốc Giang Mỗ, nơi gắn với chiến công nổi tiếng của ông.
