THỦ KHOA HUÂN VÀ BA LẦN ĐỨNG DẬY GIỮA NHỮNG NĂM THÁNG CHIẾN TRANH
Nguyễn Thị Yến Chi
“Có những người dù bị đánh ngã nhiều lần vẫn không từ bỏ điều mình tin tưởng.”
Thủ Khoa Huân, tên thật là Nguyễn Hữu Huân, là một trong những thủ lĩnh tiêu biểu của phong trào kháng Pháp ở Nam Bộ vào thế kỷ XIX. Ông từng đỗ đầu kỳ thi Hương, có thời gian làm quan, nhưng khi đất nước bị xâm lược, ông đã lựa chọn con đường đứng lên chống Pháp.
1. TỪ NGƯỜI ĐỖ ĐẦU KHOA THI ĐẾN NGƯỜI CẦM GƯƠM
Nguyễn Hữu Huân sinh năm 1830 tại Định Tường, Nam Bộ.
Ông nổi tiếng thông minh và chăm chỉ học hành. Năm 1852, ông đỗ đầu kỳ thi Hương nên được gọi là Thủ Khoa Huân.
Sau khi đỗ đạt, ông bước vào con đường làm quan. Tuy nhiên, cuộc sống của ông nhanh chóng thay đổi khi thực dân Pháp bắt đầu xâm lược Nam Kỳ.
Trước tình cảnh quê hương bị chiếm đóng, ông không lựa chọn cuộc sống bình yên mà tham gia phong trào chống Pháp.
2. BỊ BẮT NHƯNG KHÔNG TỪ BỎ
Thủ Khoa Huân nhiều lần tổ chức lực lượng chống Pháp ở vùng Nam Bộ.
Do lực lượng chênh lệch, nghĩa quân gặp rất nhiều khó khăn. Ông từng bị quân Pháp bắt và đưa đi đày ở nhiều nơi.
Nhưng điều đặc biệt là mỗi lần có cơ hội trở về, ông lại tiếp tục tham gia phong trào chống Pháp.
Có thời gian ông được thả về quê và sống cuộc sống bình thường. Tuy nhiên, trước tình cảnh đất nước vẫn bị đặt dưới sự kiểm soát của quân Pháp, ông lại tiếp tục đứng lên.
Chính việc nhiều lần bị bắt, bị đày nhưng vẫn quay trở lại chiến đấu khiến hình ảnh Thủ Khoa Huân trở nên đặc biệt trong phong trào kháng chiến Nam Bộ.
3. NGƯỜI CHỌN CÁI CHẾT THAY VÌ KHUẤT PHỤC
Năm 1875, Thủ Khoa Huân bị quân Pháp bắt lần cuối.
Ông bị đưa về quê và bị xử tử tại Mỹ Tho.
Trước khi hy sinh, ông vẫn giữ thái độ bình tĩnh và không chịu khuất phục.
Một người từng đứng đầu khoa thi, có thể lựa chọn cuộc sống yên ổn, cuối cùng lại chấp nhận gian khổ và cái chết để chống lại quân xâm lược.
Cuộc đời Thủ Khoa Huân là câu chuyện về một trí thức biến kiến thức thành hành động.
Ông để lại bài học rằng lòng yêu nước không chỉ thể hiện bằng lời nói. Khi đất nước gặp nguy nan, điều quan trọng là mỗi người phải biết mình có thể làm gì và dám chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình.
Thủ Khoa Huân có thể đã thất bại trong cuộc chiến, nhưng ông không thất bại trong việc giữ gìn khí tiết và lòng tự trọng của một người Việt Nam.

