Thực hiện đại đoàn kết toàn dân tộc trong thời kỳ mới theo tư tưởng Hồ Chí Minh

Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết toàn dân tộc

Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu đặc biệt quan tâm đến xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Ngày 1-2-1942 trong bài báo “Nên học sử ta”, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn: “Sử ta dạy cho ta bài học này:/ Lúc nào dân ta đoàn kết muôn người như một thì nước ta độc lập, tự do./ Trái lại lúc nào dân ta không đoàn kết thì bị nước ngoài xâm lấn”(1). Trong Thư kêu gọi Tổng khởi nghĩa (Tháng Tám năm 1945), Người viết: “Có đoàn kết mới có lực lượng, có lực lượng mới giành được độc lập, tự do”(2). Là người sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện Đảng ta, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn đề cao vấn đề đoàn kết gắn với giữ nghiêm kỷ luật trong Đảng. Người nhấn mạnh mối quan hệ biện chứng đó: “Đoàn kết là sức mạnh của Đảng. Đoàn kết chặt chẽ và kỷ luật nghiêm khắc, hai điều đó không thể tách rời nhau./ Kỷ luật nghiêm để bảo đảm tư tưởng nhất trí và hành động thống nhất của toàn Đảng, toàn dân”(3). Trong bài bế mạc Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Lao động Việt Nam lần thứ bảy mở rộng, ngày 12-3-1955, Chủ tịch Hồ Chí Minh đề cập đến đoàn kết chặt chẽ giữa cán bộ lãnh đạo: “Ngày nay, sự đoàn kết trong Đảng là quan trọng hơn bao giờ hết, nhất là sự đoàn kết chặt chẽ giữa các cán bộ lãnh đạo”... “Muốn đoàn kết chặt chẽ trong Đảng, ắt phải thống nhất tư tưởng, mở rộng dân chủ nội bộ, mở rộng tự phê bình và phê bình”(4). Bằng lý luận sắc sảo, tầm nhìn rộng lớn từ quá trình hoạt động cách mạng phong phú của mình, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đúc kết vấn đề đoàn kết thành một triết lý, một chân lý khoa học: “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết, thành công, thành công, đại thành công”(5).

Trước lúc đi xa, trong Di chúc của mình, Chủ tịch Hồ Chí Minh để lại cho toàn Đảng, toàn dân ta những điều căn dặn thiêng liêng: “Đoàn kết là một truyền thống cực kỳ quý báu của Đảng và của dân ta. Các đồng chí từ Trung ương đến các chi bộ cần phải giữ gìn sự đoàn kết nhất trí của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình”(6).

Thấm nhuần tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đảng ta đã đề ra nhiều chủ trương, chính sách để xây dựng và thực hiện khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Nhờ đoàn kết chặt chẽ nên từ ngày thành lập đến nay, Đảng ta đã lãnh đạo nhân dân đánh thắng mọi kẻ thù xâm lược và giành nhiều thành tựu quan trọng, có ý nghĩa lịch sử về chính trị, kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và đối ngoại.

Một số giải pháp chủ yếu tiếp tục thực hiện đại đoàn kết toàn dân tộc trong thời kỳ mới

Thời kỳ mới, mở ra nhiều thời cơ, thuận lợi mới, nhưng có không ít khó khăn, thách thức. Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư tiếp tục phát triển mạnh mẽ và tác động sâu sắc đến mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Một số thành tựu khoa học - công nghệ, như trí tuệ nhân tạo (AI), rô - bốt, điện toán đám mây, internet vệ tinh, chuỗi khối (blockchain),... phát triển đột phá chưa từng có. Xu thế chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, chuyển đổi năng lượng ngày càng được nhiều quốc gia quan tâm thúc đẩy.

Cuộc cách mạng về tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số mở ra nhiều triển vọng để đất nước thực hiện thắng lợi mục tiêu 100 năm thành lập Đảng và 100 năm thành lập nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, nay là nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam... Sự lãnh đạo của Đảng trong bối cảnh mới của đất nước và quốc tế sẽ tác động sâu sắc đến sự nghiệp xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Để tiếp tục thực hiện đoàn kết dân tộc trong thời kỳ mới, cần đẩy mạnh thực hiện một số nhiệm vụ, giải pháp sau:

Thứ nhất, cấp ủy, tổ chức đảng tiếp tục tổ chức thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 43-NQ/TW, ngày 24-11-2023, của Hội nghị Trung ương 8 khóa XIII “Về tiếp tục phát huy truyền thống, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng đất nước ta ngày càng phồn vinh, hạnh phúc”.

Thông qua Nghị quyết số 43-NQ/TW, Đảng ta đưa ra quan điểm khoa học, biện chứng, trong đó xác định: Đại đoàn kết toàn dân tộc là truyền thống quý báu, đường lối chiến lược quan trọng, xuyên suốt của Đảng; nguồn sức mạnh to lớn, yếu tố quyết định thắng lợi sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đồng thời, Nghị quyết số 43-NQ/TW định hướng rõ 7 nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu để toàn Đảng, toàn dân thực hiện, cụ thể: 1- Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy, tổ chức đảng, hệ thống chính trị và Nhân dân về vị trí, tầm quan trọng của việc phát huy truyền thống, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc; 2- Hoàn thiện chủ trương, chính sách về đại đoàn kết toàn dân tộc, khơi dậy ý chí, khát vọng phát triển đất nước; 3- Xây dựng, chỉnh đốn Đảng trong sạch, vững mạnh; tăng cường đoàn kết trong Đảng, giữ vững vai trò hạt nhân lãnh đạo của Đảng trong xây dựng và phát huy truyền thống, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc; 4- Nâng cao vai trò, hiệu lực, hiệu quả hoạt động của Nhà nước trong phát huy truyền thống, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc; 5- Phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa, tiềm năng sức sáng tạo của Nhân dân; 6- Đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội; đẩy mạnh công tác vận động quần chúng, huy động mọi nguồn lực cho phát triển đất nước; 7- Tổ chức các cuộc vận động, phong trào thi đua yêu nước thiết thực, hiệu quả. Để sớm đưa nghị quyết vào cuộc, cấp ủy, tổ chức đảng thường xuyên kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện, định kỳ sơ kết, tổng kết theo quy định, kịp thời biểu dương địa phương, cơ quan, đơn vị làm tốt và phê bình nơi không triển khai hoặc triển khai hình thức, hiệu quả thấp.

Thứ hai, lựa chọn, bố trí, phân công cán bộ thực sự có đức, có tài sau khi thực hiện sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy theo tinh thần Nghị quyết số 18-NQ/TW, ngày 25-10-2017, của Hội nghị Trung ương 6 khóa XII “Một số vấn đề về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả”.

Từ trước đến nay, công tác cán bộ có tác động rất lớn đến sự đồng thuận xã hội và đoàn kết nội bộ. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc”(7); “Công việc thành công hoặc thất bại đều do cán bộ tốt hay kém”(8). Trong bài trả lời phỏng vấn báo chí nhân dịp Xuân Ất Tỵ 2025 với chủ đề “Hội tụ và khát vọng, vững bước vào kỷ nguyên phát triển mới”, Tổng Bí thư Tô Lâm đã khẳng định: “Về công tác nhân sự, đây là công việc hệ trọng, là “then chốt” của “then chốt”, có ý nghĩa quyết định đối với việc thực hiện thắng lợi các chủ trương, đường lối của Đảng để đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới”(9). Chuẩn bị nhân sự cho đại hội đảng các cấp nhiệm kỳ 2025 - 2030, Trung ương, Bộ Chính trị đã định hướng rất chặt chẽ, kiên quyết không để lọt vào cấp ủy, lãnh đạo, quản lý trong hệ thống chính trị cán bộ không có bản lĩnh chính trị vững vàng, không kiên định quan điểm của Đảng, giảm sút uy tín, gây mất đoàn kết, có biểu hiện cơ hội chính trị, tham vọng quyền lực, cục bộ địa phương,...

Hiện nay, việc sắp xếp lại một số ban, bộ, ngành Trung ương, tỉnh, thành phố và xã, phường, thị trấn đã được lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ, đảm bảo lộ trình, bước đi cụ thể và rất khẩn trương. Đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý ở các đơn vị được sắp xếp lại hợp lý và vận hành đồng bộ. Đồng thời, thực hiện tốt chế độ, chính sách đối với cán bộ, công chức, viên chức, người lao động bị ảnh hưởng do sắp xếp lại tổ chức bộ máy. Tuy nhiên, do nhiều lý do khách quan, chủ quan, nên có địa phương việc rà soát, đánh giá phẩm chất, năng lực, uy tín của cán bộ chưa chặt chẽ, việc bố trí, phân công một số cán bộ chưa phù hợp. Dẫn tới, bố trí cấp trưởng, cấp phó ở một số địa phương, đơn vị chưa thực sự hợp lý làm cho một bộ phận cán bộ tâm tư, ảnh hưởng đến sự đoàn kết, nhất trí trong đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý. Thời kỳ mới, đòi hỏi các cơ quan tham mưu về công tác cán bộ phải hết sức công tâm, khách quan trong đánh giá cán bộ để trình cấp ủy có thẩm quyền quyết định. Thực tế ở địa phương, đơn vị nào, đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý lãnh đạo, chỉ đạo phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân sẽ xây dựng được khối đoàn kết toàn dân trong Đảng và trong xã hội thực chất, hiệu quả.