Thung lũng Mường Thanh – Nơi chôn vùi dã tâm của giặc Pháp
Anh hùng Trần Đình Hùng đứng trước di tích Mường Thanh, tác phong nhanh nhẹn, ngực lấp lánh danh hiệu Anh hùng
Trong chiến thuật phòng ngự tập đoàn cứ điểm của quân đội Pháp tại lòng chảo Điện Biên Phủ, sân bay Mường Thanh giữ vị trí hạt nhân sống còn. Khi mọi đường bộ tiếp tế từ khu vực Tây Bắc đều bị quân ta cắt đứt, tập đoàn cứ điểm gồm 49 cứ điểm nhỏ bị hoàn toàn cô lập giữa thung lũng Mường Thanh. Sân bay Mường Thanh trở thành đường hàng không duy nhất – "cuống rốn" nối lòng chảo với hậu phương Hà Nội và Hải Phòng của Pháp.
Mỗi ngày, hàng chục lượt máy bay vận chuyển (như C-47 Dakota, C-119 Flying Boxcar) và máy bay chiến đấu của Pháp thay nhau hạ cất cánh tại sân bay Mường Thanh để thả dù tiếp tế lương thực, đạn dược, tân binh, cũng như di tản thương binh. Nhận thức rõ tầm quan trọng chiến lược này, Tổng Tư lệnh Võ Nguyên Giáp và Bộ Chỉ huy Chiến dịch đã chỉ đạo: Phải bằng mọi giá khống chế, vô hiệu hóa và đứt gãy hoàn toàn sân bay Mường Thanh.
Nhiệm vụ nặng nề và vinh quang ấy được giao cho lực lượng sơn pháo 75mm của Đại đoàn 351, trong đó khẩu đội của Khẩu đội trưởng Phùng Văn Khấu được bố trí trên điểm cao E1 – một trong những tọa độ lửa hứng chịu mật độ đạn pháo dữ dội nhất của địch.
PHẦN II: DIỄN BIẾN CHIẾN ĐẤU VÀ VAI TRÒ CỐT LÕI CỦA KHẨU ĐỘI TRƯỞNG PHÙNG VĂN KHẤU
1. Khẩu đội trưởng dũng cảm: Trận chiến đọ pháo kiên cường trên điểm cao E1
Điểm cao E1 là đỉnh núi trọc nằm sát ranh giới phân chia giữa quân ta và quân Pháp, nơi khẩu đội sơn pháo 75mm của Phùng Văn Khấu đặt trận địa kéo dài nhiều tuần liền. Bằng tầm nhìn bao quát toàn bộ lòng chảo, khẩu sơn pháo của ông có thể quan sát rõ từng chiếc máy bay Pháp hạ cánh trên đường băng Mường Thanh.
Tuy nhiên, vị trí hiểm yếu này cũng biến trận địa của Phùng Văn Khấu thành mục tiêu đánh phá hủy diệt của pháo binh và không quân Pháp. Địch liên tục xới tung từng tấc đất trên điểm cao E1 bằng các loại pháo hạng nặng 105mm, 155mm từ Mường Thanh bắn sang và bom do máy bay dội xuống. Khói bom mù mạt, không khí trên trận địa luôn hừng hực như một lò lửa.
Giữa bão đạn dồn dập của địch, Khẩu đội trưởng Phùng Văn Khấu vẫn giữ tinh thần điềm tĩnh kinh ngạc. Ông trực tiếp đứng ở vị trí quan sát, đo đạc cự ly, tính toán góc bắn và chỉ huy đồng đội thao tác. Có những thời điểm bom nổ văng cả đất đá vùi lấp khẩu sơn pháo, ông cùng đồng đội lại bới đất, lau chùi nòng pháo và tiếp tục nạp đạn chiến đấu.
2. Khống chế Mường Thanh: Huyền thoại một người đóng nhiều vai trên trận địa pháo
Trận chiến ngày 23/04/1954 trên điểm cao E1 đã ghi vào lịch sử chiến dịch một huyền thoại bi tráng. Địch tập trung hỏa lực pháo binh dữ dội bắn phá nát trận địa E1 nhằm dập tắt khẩu sơn pháo của ta. Nhiều chiến sĩ trong khẩu đội của Phùng Văn Khấu lần lượt thương vong, người hy sinh, người bị thương nặng. Trong công sự ngập tràn khói đạn, khẩu đội chỉ còn lại duy nhất Khẩu đội trưởng Phùng Văn Khấu còn khả năng chiến đấu.
Trước tình thế nguy cấp, khi máy bay địch đang ùn ùn hạ cánh xuống sân bay Mường Thanh và pháo địch vẫn trút đạn xối xả, Phùng Văn Khấu đã lập tức một mình đảm nhiệm toàn bộ công việc của một khẩu đội pháo binh:
Ông vừa làm pháo thủ số 1 để ngắm bắn, vừa làm pháo thủ nạp đạn, giật dây nổ và tự tay chuyển từng quả đạn nặng nề.
Dù thân thể bị thương và mệt nhoài sau nhiều ngày đêm không ngủ, ông vẫn kiên cường nén đau, ngắm bắn qua kính quang học, điều chỉnh từng milimet hướng bắn.
Bằng tinh thần xả thân kiên cường, một mình Phùng Văn Khấu đã nhả hàng chục quả đạn chính xác vào lòng sân bay Mường Thanh. Những phát đạn dũng mãnh của ông đã bắn cháy 1 chiếc máy bay C-47 ngay trên đường băng, phá hủy 5 khẩu pháo hạng nặng (gồm 1 khẩu 105mm, 4 khẩu 57mm), đánh sập hàng loạt kho tàng, công sự và tiêu diệt hàng chục tên địch ở trung tâm Mường Thanh.
3. Khóa chặt lòng chảo: Siết chặt vòng vây, cô lập tập đoàn cứ điểm
Sự kiên cường của Phùng Văn Khấu cùng đồng đội khẩu đội sơn pháo 75mm đã mang lại hiệu quả chiến thuật to lớn:
Sân bay Mường Thanh bị vô hiệu hóa: Đường băng bị cày xới bởi đạn pháo của ta, khiến các máy bay Pháp không thể hạ cánh. Địch buộc phải chuyển sang phương án thả dù ở độ cao lớn.
Biến dù tiếp tế thành quà tặng cho ta: Do bị pháo binh ta khống chế gắt gao, dù tiếp tế của Pháp bị lệch hướng nghiêm trọng, hơn 50% lương thực, đạn dược thả dù rơi thẳng vào tay các chiến sĩ Việt Nam trên chiến hào.
Đẩy địch vào cảnh tuyệt vọng: Quân Pháp trong lòng chảo Mường Thanh cạn kiệt lương thực, y tế và đạn dược. Sự cô lập hoàn toàn này đã bẻ gãy ý chí chiến đấu của tướng De Castries cùng toàn bộ sĩ quan Pháp, đẩy tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ đến ngày sụp đổ hoàn toàn vào chiều 07/05/1954.
PHẦN III: Ý NGHĨA LỊCH SỬ VÀ GIÁ TRỊ DI SẢN BẤT TỬ
1. Biểu tượng ngời sáng của Nghệ thuật Pháo binh Việt Nam
Chiến công của Anh hùng Phùng Văn Khấu tại mặt trận Điện Biên Phủ là đỉnh cao của nghệ thuật pháo binh Việt Nam: "Chân đồng vai sắt, đánh giỏi bắn trúng".
Trong điều kiện vũ khí thiếu thốn, hỏa lực kém xa so với đối phương, những người chiến sĩ như Phùng Văn Khấu đã biết phát huy tối đa ưu thế của sơn pháo 75mm (nhỏ gọn, cơ động, dễ ngụy trang), đưa pháo lên các điểm cao khống chế để đánh thẳng vào tim đen kẻ thù.
2. Tấm gương kiên trung và di sản truyền lửa cho thế hệ mai sau
Câu chuyện về Anh hùng Phùng Văn Khấu một mình bám phà, giữ trận địa trên điểm cao E1 đã trở thành một bài học lịch sử vô giá:
Ý chí vượt qua giới hạn chịu đựng: Khai thác sức mạnh tinh thần yêu nước để chiến thắng cái chết, sự cô đơn trên trận địa và sức tàn phá khủng khiếp của bom đạn.
Tinh thần trách nhiệm đến cùng: Không rời bỏ vị trí khi chưa có lệnh, sẵn sàng gánh vác phần việc của cả một tập thể để hoàn thành nhiệm vụ lịch sử.
Di sản sống cho thế hệ hôm nay: Tấm gương của Anh hùng Phùng Văn Khấu là niềm tự hào của Quân đội nhân dân Việt Nam, nhắc nhở các thế hệ hôm nay về sự hy sinh vô bờ bến của thế hệ cha anh để làm nên đại thắng Điện Biên Phủ "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu".
