Thượng tướng Đinh Đức Thiện – Người “anh cả” của ngành Vận tải quân sự, vị tướng dám nghĩ, dám làm

1. Người cán bộ cương trực, quyết đoán nhưng giàu tình cảm

Thượng tướng Đinh Đức Thiện, tên thật là Phan Đình Dinh, sinh năm 1913, mất năm 1987. Ông từng giữ nhiều cương vị quan trọng, trong đó có Cục trưởng đầu tiên của Cục Vận tải từ năm 1949, Chủ nhiệm Tổng cục Hậu cần và Thứ trưởng Bộ Quốc phòng.

Trong ký ức của đồng đội, ông là người có tính cách mạnh mẽ, thẳng thắn, quyết đoán và đôi khi nóng tính. Tuy nhiên, điều đáng quý là ông luôn nhận thức được hạn chế của bản thân và sẵn sàng sửa mình.

Một câu chuyện được Thiếu tướng Nguyễn An kể lại thể hiện rõ nét tính cách ấy. Người bạn tù năm xưa của ông là Chương được ông mời về làm bảo vệ cơ quan. Trong công việc, do ông Chương đôi khi hay quên nên Đinh Đức Thiện nhiều lần nóng nảy trách mắng. Một lần, người bạn già bộc bạch rằng ông cảm thấy người bạn tù năm xưa nay đã khác trước.

Trước những lời tâm sự ấy, Đinh Đức Thiện xúc động nhớ lại những năm tháng tù đày cùng nhau và chân thành nhận lỗi, nói rằng bản thân có tính nóng và sẽ cố gắng sửa chữa.

Qua câu chuyện nhỏ, có thể thấy phía sau vẻ ngoài cứng rắn của một vị tướng là một con người coi trọng tình nghĩa, biết lắng nghe và tự điều chỉnh mình.

2. Nghiêm khắc trong công việc nhưng luôn chăm lo cho chiến sĩ

Trong những năm kháng chiến chống Pháp, công tác vận tải vô cùng gian khổ. Phương tiện thiếu thốn, đường sá hiểm trở, máy bay địch thường xuyên đánh phá.

Một lần, khi kiểm tra một đoàn xe vận chuyển xăng chuẩn bị vào chiến trường, Đinh Đức Thiện phát hiện việc ngụy trang chưa đạt yêu cầu. Ông lập tức yêu cầu đơn vị phải ngụy trang lại và triệu tập người chỉ huy lên kiểm điểm.

Tuy nhiên, khi biết người trực tiếp lái xe hôm ấy chính là cán bộ chỉ huy và chiến sĩ lái xe đã được điều đi họp, ông không tiếp tục trách phạt mà chuyển sang hỏi thăm sức khỏe bộ đội. Biết những người lái xe đã nhiều ngày thiếu ngủ vì phải hoạt động liên tục giữa bom đạn, ông yêu cầu đơn vị quan tâm chăm sóc anh em và cho tổ chức bồi dưỡng.

Chi tiết ấy cho thấy sự nghiêm khắc của ông không phải để áp đặt mà nhằm bảo đảm an toàn, hiệu quả chiến đấu và chăm lo cho người lính.

3. “Bỏ bàn giấy” để trực tiếp xuống cơ sở

Khi đảm nhiệm cương vị Chủ nhiệm Tổng cục Hậu cần, Đinh Đức Thiện luôn yêu cầu cán bộ phải sâu sát thực tế.

Ông từng căn dặn cán bộ rằng phải biết lựa chọn công việc, không nên chỉ ngồi trong phòng làm việc mà phải xuống tận cơ sở để quan sát, nghiên cứu và giải quyết vấn đề.

Đầu năm 1965, ông dành nhiều tháng xuống các cơ sở và có hơn ba tháng trực tiếp “nằm vùng” tại chiến trường Trường Sơn. Gần như mùa khô nào ông cũng có mặt trên tuyến đường chiến lược này để trực tiếp nắm tình hình, kiểm tra công tác vận tải, động viên bộ đội và tìm cách tháo gỡ những khó khăn phát sinh.

Bộ đội Trường Sơn gọi ông bằng cái tên thân mật “Anh Đinh”. Đó không chỉ là cách gọi thể hiện sự gần gũi mà còn phản ánh tình cảm của cán bộ, chiến sĩ đối với một người lãnh đạo luôn có mặt ở những nơi khó khăn nhất.

4. Thử mang ba lô của chiến sĩ để tìm cách giảm gánh nặng

Một trong những nét nổi bật trong phong cách lãnh đạo của Đinh Đức Thiện là không chỉ nghe báo cáo mà trực tiếp trải nghiệm thực tế.

Những năm 1967-1968, bộ đội hành quân vào chiến trường miền Nam phải mang theo rất nhiều trang bị, đi bộ trong thời gian dài. Có những đơn vị phải mất nhiều tháng mới đến được chiến trường.

Để hiểu chính xác sự vất vả của bộ đội, Đinh Đức Thiện trực tiếp thử mang ba lô cùng các trang bị của người chiến sĩ. Ông nhận thấy trọng lượng mang vác quá lớn, gây ảnh hưởng đến sức khỏe và khả năng hành quân.

Từ thực tế đó, ông đề xuất phương án giảm trọng lượng hành quân. Bộ đội chỉ mang những vật dụng thiết yếu, tổng trọng lượng không quá 20kg, kể cả súng đạn; những vật dụng còn lại sẽ được vận chuyển bằng các tuyến hậu cần.

Đây là một quyết định thể hiện rõ tư duy lấy hiệu quả chiến đấu và sức khỏe người lính làm trung tâm.

5. Người mở đường cho vận tải cơ giới trên Trường Sơn

Trong điều kiện chiến tranh, việc vận chuyển bằng phương tiện thô sơ ngày càng bộc lộ những hạn chế. Đinh Đức Thiện kiên trì chủ trương đẩy mạnh cơ giới hóa vận tải, dù phương thức này đối mặt với rất nhiều khó khăn và nguy hiểm.

Ông nhận thức rằng muốn bảo đảm khối lượng lớn vật chất cho chiến trường thì phải thay đổi phương thức vận chuyển, xây dựng mạng lưới đường cơ giới và tổ chức vận tải quy mô lớn.

Dưới sự chỉ đạo của ông cùng nhiều cán bộ, chiến sĩ ngành hậu cần, vận tải quân sự trên đường Trường Sơn từng bước chuyển từ phương thức thô sơ sang cơ giới, tạo ra bước phát triển quan trọng về năng lực chi viện chiến trường.

6. Ý tưởng táo bạo về đường ống xăng dầu Trường Sơn

Một dấu ấn đặc biệt trong sự nghiệp của Đinh Đức Thiện là chủ trương xây dựng đường ống xăng dầu vượt Trường Sơn.

Thời điểm đó, mỗi ngày có hàng trăm xe vận chuyển xăng dầu bị máy bay địch đánh phá. Không chỉ gây thiệt hại về vật chất, những chuyến xe chở xăng còn đặt tính mạng của cán bộ, chiến sĩ trước nguy hiểm rất lớn.

Trước thực tế đó, Đinh Đức Thiện cùng cán bộ Cục Xăng dầu khảo sát, nghiên cứu phương án xây dựng đường ống đưa nhiên liệu trực tiếp vào chiến trường.

Ý tưởng này ban đầu được hỗ trợ bởi một lượng đường ống do Liên Xô viện trợ. Sau nhiều năm xây dựng trong điều kiện vô cùng gian khổ, bộ đội xăng dầu đã hình thành tuyến đường ống chiến lược dài hơn 5.000km, kéo dài từ biên giới phía Bắc vào đến khu vực miền Đông Nam Bộ.

Đây là một kỳ tích của ngành hậu cần quân đội, góp phần bảo đảm nhiên liệu cho các phương tiện vận tải, xe tăng, pháo binh và nhiều lực lượng chiến đấu trên chiến trường miền Nam.

7. Tầm nhìn của một vị tướng hậu cần

Những đóng góp của Đinh Đức Thiện không chỉ nằm ở một vài sáng kiến riêng lẻ mà thể hiện ở tư duy tổ chức hậu cần mang tầm chiến lược.

Ông luôn tìm cách thay đổi những phương thức không còn phù hợp, mạnh dạn đưa khoa học kỹ thuật và phương tiện cơ giới vào công tác vận tải, đồng thời trực tiếp xuống cơ sở để kiểm chứng các quyết định của mình.

Hai dấu ấn nổi bật là:

• Chuyển phương thức vận tải từ thô sơ sang cơ giới trên đường Trường Sơn.

Những thành tựu đó góp phần nâng cao đáng kể khả năng vận chuyển, chi viện cho chiến trường, phục vụ yêu cầu ngày càng lớn của cuộc kháng chiến.

8. Người “anh cả” của ngành Vận tải quân sự

Trong mắt đồng đội, Đinh Đức Thiện không chỉ là một vị tướng hậu cần có năng lực mà còn là người dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm.

Ông có thể nghiêm khắc, nóng nảy trong công việc nhưng luôn xuất phát từ yêu cầu hoàn thành nhiệm vụ và bảo đảm an toàn cho bộ đội. Ông không ngại đi vào những nơi gian khổ, trực tiếp kiểm tra từng tuyến đường, từng đơn vị và tìm hiểu những khó khăn thực tế của người lính.

Chính phong cách lãnh đạo sâu sát, quyết đoán và tinh thần đổi mới ấy đã giúp ông trở thành một trong những người đặt nền móng quan trọng cho sự phát triển của ngành Vận tải quân sự Việt Nam.

Thượng tướng Đinh Đức Thiện – “người anh cả” của ngành Vận tải quân sự – đã để lại dấu ấn sâu đậm bằng một phong cách lãnh đạo quyết đoán, gần gũi và đặc biệt là tinh thần dám đổi mới vì nhiệm vụ. Những con đường cơ giới vượt Trường Sơn và tuyến ống xăng dầu chiến lược năm xưa không chỉ là những công trình hậu cần, mà còn là biểu tượng cho trí tuệ, ý chí và bản lĩnh của quân đội Việt Nam trong chiến tranh.