THƯỢNG TƯỚNG HOÀNG CẦM (1920–2013) – TỪ CẬU BÉ MỒ CÔI ĐẾN NGƯỜI TƯỚNG CỦA NHỮNG CHIẾN TRƯỜNG

Cuộc đời của Thượng tướng Hoàng Cầm có một điểm khởi đầu rất khác với hình ảnh vị tướng sau này.

Ông tên thật Đỗ Văn Cầm, sinh năm 1920 trong một gia đình nông dân nghèo ở Ứng Hòa. Tuổi thơ của ông sớm chịu cảnh mất mát. Tư liệu về ông cho biết mẹ mất khi ông còn nhỏ, hoàn cảnh gia đình sau đó rất khó khăn.

Một cậu bé phải sớm va chạm với cuộc sống đã từng bước đi qua chiến tranh và cuối cùng trở thành Thượng tướng.

Khoảng cách giữa hai hình ảnh ấy là cả một đời rèn luyện.

Từ người lính đến Điện Biên Phủ

Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, Hoàng Cầm tham gia quân đội.

Ông trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và có mặt trong nhiều chiến dịch.

Đến năm 1954, Hoàng Cầm tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Đây là một trường học thực tiễn rất lớn đối với thế hệ cán bộ quân đội lúc bấy giờ. Những người chỉ huy không chỉ cần lòng dũng cảm mà còn phải biết nghiên cứu địa hình, tổ chức lực lượng, phối hợp các đơn vị và liên tục điều chỉnh phương án theo thực tế.

Hoàng Cầm trưởng thành trong môi trường ấy.

Nhưng năm 1954 vẫn chưa phải điểm cuối của cuộc đời quân ngũ.

Tiếp tục đi về phía Nam

Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn quyết liệt, Hoàng Cầm tiếp tục có mặt trên chiến trường.

Tên tuổi ông sau này gắn đặc biệt với Quân đoàn 4 và chiến trường miền Đông Nam Bộ.

Năm 1975, Quân đoàn 4 tham gia các chiến dịch quan trọng trên hướng Đông tiến về Sài Gòn.

Một trong những địa danh gắn với tên tuổi Hoàng Cầm là Xuân Lộc, tuyến phòng thủ quan trọng ở phía Đông Sài Gòn trong những ngày cuối của cuộc chiến. Báo Công an Nhân dân gọi ông là vị tướng gắn với việc mở “cánh cửa thép” Xuân Lộc.

Từ Điện Biên Phủ năm 1954 đến mùa xuân 1975 là hơn hai thập niên.

Người chiến sĩ năm nào giờ đã trở thành người chỉ huy một lực lượng lớn.

Một cuộc đời tiếp tục sau ngày thống nhất

Sau năm 1975, Hoàng Cầm tiếp tục phục vụ quân đội.

Ông từng giữ chức Tư lệnh kiêm Chính ủy Quân đoàn 4, Tư lệnh Quân khu 4, Tổng Thanh tra Quân đội. Ông được phong quân hàm Thượng tướng năm 1987.

Ngày 19/8/2013, Thượng tướng Hoàng Cầm qua đời tại Thành phố Hồ Chí Minh, hưởng thọ 93 tuổi.

Từ một cậu bé có tuổi thơ nhiều thiếu thốn đến một vị tướng – đó là hành trình hơn chín thập niên.

Giá trị của nghịch cảnh

Đối với thanh niên, câu chuyện Hoàng Cầm có một ý nghĩa rất đáng suy nghĩ.

Không ai được quyền lựa chọn hoàn cảnh mình sinh ra.

Có người bắt đầu thuận lợi.

Có người bắt đầu trong thiếu thốn.

Nhưng xuất phát điểm không nhất thiết quyết định điểm đến.

Hoàng Cầm không bước vào đời với điều kiện tốt nhất. Chính những khó khăn ban đầu đã trở thành một phần của quá trình rèn luyện bản lĩnh.

Điều đó không có nghĩa khó khăn tự động làm một người mạnh hơn.

Chỉ khi con người biết học từ khó khăn, nghịch cảnh mới có thể trở thành kinh nghiệm.

Từ người lính đến người chỉ huy

Một bài học khác nằm ở quá trình trưởng thành của ông.

Hoàng Cầm không sinh ra đã là vị tướng.

Ông bắt đầu từ người lính.

Qua từng nhiệm vụ, từng chiến trường, từng vị trí, kinh nghiệm được tích lũy dần.

Đó cũng là quy luật của công tác Đoàn – Hội hay bất kỳ nghề nghiệp nào hôm nay.

Muốn quản lý một tập thể lớn, trước hết phải biết làm tốt công việc nhỏ.

Muốn trở thành người lãnh đạo, trước hết phải biết làm thành viên có trách nhiệm.

Muốn người khác tin tưởng, trước hết phải chứng minh bằng công việc.

Cuộc đời Thượng tướng Hoàng Cầm vì thế không chỉ là câu chuyện của những chiến dịch.

Đó còn là câu chuyện về một con người trưởng thành qua trách nhiệm.

Từ cậu bé nghèo của Ứng Hòa đến vị tướng đi qua nhiều chiến trường – hành trình ấy nhắc chúng ta rằng giá trị của tuổi trẻ không nằm ở nơi bắt đầu, mà nằm ở cách mỗi người lựa chọn con đường mình sẽ đi.