Thượng tướng Nguyễn Chơn: Vị "Tướng trận" chuyên bám thắt lưng địch (1927 - 2015)

Nhắc đến những tư lệnh chiến trường tài ba nhất trong kháng chiến chống Mỹ, không thể không nhắc đến Thượng tướng Nguyễn Chơn. Quê ở Hòa Vang, Đà Nẵng, ông trải qua trọn vẹn cả hai cuộc chiến tranh và đi lên từ một người lính bộ binh binh nhì vươn tới hàm Thượng tướng. Ông nổi danh là một chỉ huy chưa từng nếm mùi thất bại, người chuyên giải những "bài toán khó" nhất trên chiến trường bằng chiến thuật thực dụng và sắc bén.

Điều làm nên sự vĩ đại của Tướng Chơn là phong cách chỉ huy táo bạo. Trong khi nhiều sở chỉ huy thường đặt ở tuyến sau để bảo đảm an toàn, thì Nguyễn Chơn luôn đưa sở chỉ huy tiền phương áp sát đội hình chiến đấu, có lúc chỉ cách tiền duyên của địch vài trăm mét. Ông quan niệm, chỉ khi nhìn thấy rõ từng cử động của quân thù, ngửi thấy mùi thuốc súng, người chỉ huy mới đưa ra được quyết định chính xác.

Đỉnh cao trong nghệ thuật chỉ huy của ông là chiến thắng Ba Gia (1965) và các chiến dịch đánh bại chiến thuật "Thiết xa vận" của Mỹ. Ông vận dụng xuất sắc phương châm "Bám thắt lưng địch mà đánh", nghĩa là cho bộ đội luồn sâu, áp sát đội hình địch, đánh giáp lá cà để vô hiệu hóa sức mạnh ưu thế về không quân và pháo binh của Mỹ (vì sợ đánh nhầm quân nhà). Trong Đại thắng mùa Xuân 1975, với tư cách là Tư lệnh Sư đoàn 2, ông đã chỉ huy lực lượng tiến công thần tốc, đập tan hệ thống phòng thủ của quân đội Sài Gòn, giải phóng quê hương Đà Nẵng. Sự nghiêm khắc trong huấn luyện nhưng lại lăn xả, đồng cam cộng khổ cùng lính trên chiến hào đã biến Nguyễn Chơn thành một huyền thoại sống, một vị tướng của nhân dân.