THƯỢNG TƯỚNG NGUYỄN KHẮC NGHIÊN- NGƯỜI CHỈ HUY TRẬN MẠC, VỊ TỔNG THAM MƯU TRƯỞNG MẪU MỰC
Trong dòng chảy lịch sử của Quân đội nhân dân Việt Nam, tên tuổi Thượng tướng Nguyễn Khắc Nghiên mãi mãi gắn với những chặng đường chiến đấu oanh liệt, với cương vị người chỉ huy trận mạc dạn dày kinh nghiệm, người Tổng Tham mưu trưởng mẫu mực, tận tụy suốt đời vì sự nghiệp xây dựng Quân đội và bảo vệ Tổ quốc.

Từ người lính đặc công đến vị tướng trận mạc
Nguyễn Khắc Nghiên sinh ngày 23/1/1951 tại xã Chương Xá, huyện Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ (nay là xã Nhật Tiến). Tháng 7/1969, khi đất nước còn chìm trong khói lửa chiến tranh, ông nhập ngũ vào Tiểu đoàn 4, Sư đoàn 305 Đặc công. Với sức trẻ, trí tuệ và lòng quả cảm, ông nhanh chóng trưởng thành trong chiến đấu. Từ năm 1971 đến 1975, trên chiến trường Quảng Trị khốc liệt, Nguyễn Khắc Nghiên lần lượt đảm nhiệm các cương vị Trung đội trưởng, Đại đội phó, Đại đội trưởng, rồi Trợ lý tác chiến Trung đoàn 48, Sư đoàn 320. Tháng 4/1972, ông được kết nạp vào Đảng, trở thành hạt nhân lãnh đạo trong đơn vị. Trong Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, ông trực tiếp tham gia lực lượng thọc sâu đánh chiếm Bộ Tổng Tham mưu quân đội Sài Gòn, góp phần quan trọng vào thắng lợi giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Bản lĩnh, trí tuệ của nhà chỉ huy
Sau ngày đất nước thống nhất, Nguyễn Khắc Nghiên tiếp tục học tập, rèn luyện trong quân ngũ, đảm nhiệm nhiều cương vị quan trọng ở Sư đoàn 390, Quân đoàn 1, đơn vị chủ lực cơ động của Quân đội ta. Từ Tiểu đoàn trưởng, Trung đoàn trưởng, Phó Sư đoàn trưởng đến Sư đoàn trưởng, ông luôn được ghi nhận là người chỉ huy mẫu mực, sáng suốt trong quyết đoán, sâu sát trong huấn luyện, gắn bó máu thịt với cán bộ, chiến sĩ. Những năm 1990, ông tiếp tục được giao trọng trách cao hơn: Sư đoàn trưởng Sư đoàn 312, Phó Tư lệnh rồi Tư lệnh Quân đoàn 1. Trên mọi cương vị, Thượng tướng Nguyễn Khắc Nghiên đều để lại dấu ấn về tinh thần đổi mới trong huấn luyện, xây dựng chính quy, nâng cao sức mạnh chiến đấu của đơn vị chủ lực.
Dấu ấn trên cương vị Tư lệnh các Quân khu
Từ năm 1998 đến 2004, Thượng tướng Nguyễn Khắc Nghiên lần lượt đảm nhiệm các trọng trách: Phó Tư lệnh kiêm Tham mưu trưởng Quân khu 2, Tư lệnh Quân khu 1 và Tư lệnh Quân khu 5. Đây là những địa bàn chiến lược, gắn liền với nhiệm vụ xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân, khu vực phòng thủ vững chắc. Bằng tư duy khoa học và tác phong sâu sát thực tiễn, ông đã cùng Đảng ủy – Bộ Tư lệnh các Quân khu chỉ đạo nhiều chủ trương lớn về huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, kết hợp kinh tế với quốc phòng, góp phần xây dựng lực lượng vũ trang địa phương vững mạnh, củng cố “thế trận lòng dân”.
Vị Tổng Tham mưu trưởng của thời kỳ đổi mới, hiện đại hóa Quân đội
Tháng 12/2004, ông được bổ nhiệm làm Phó Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam. Đến tháng 8/2006, ông giữ trọng trách Tổng Tham mưu trưởng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng. Đây là giai đoạn toàn quân bước vào thời kỳ điều chỉnh tổ chức lực lượng, đổi mới huấn luyện, xây dựng chính quy và hiện đại hóa từng bước. Trên cương vị Tổng Tham mưu trưởng, Thượng tướng Nguyễn Khắc Nghiên đã cùng Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng chỉ đạo toàn diện các mặt công tác quân sự, quốc phòng; kiên quyết giữ vững nguyên tắc, kỷ luật; đồng thời có nhiều đổi mới, sáng tạo trong tổ chức huấn luyện, diễn tập, xây dựng lực lượng thường trực và dự bị động viên, góp phần quan trọng nâng cao sức mạnh chiến đấu của Quân đội trong tình hình mới. Ông được đồng chí, đồng đội, cấp dưới quý trọng bởi tác phong điềm tĩnh, gần gũi nhưng kiên quyết; bởi tinh thần trách nhiệm cao, đặt lợi ích của Quân đội, của đất nước lên trên hết.
Một cuộc đời vì Tổ quốc
Năm 2007, ông được thăng hàm Thượng tướng, là đại biểu Quốc hội khóa XII. Dù ở bất cứ cương vị nào, Thượng tướng Nguyễn Khắc Nghiên cũng luôn tận trung với nước, tận hiếu với dân, một lòng vì sự nghiệp cách mạng. Ngày 13/11/2010, Thượng tướng Nguyễn Khắc Nghiên từ trần đột ngột tại Viện Quân y 108, hưởng thọ 60 tuổi. Sự ra đi của ông là mất mát to lớn đối với Quân đội nhân dân Việt Nam, để lại niềm tiếc thương sâu sắc trong lòng đồng chí, đồng đội và nhân dân. Với nhiều đóng góp xuất sắc, Thượng tướng Nguyễn Khắc Nghiên đã được Đảng, Nhà nước tặng thưởng nhiều phần thưởng cao quý: Huân chương Độc lập hạng Nhì; Huân chương Chiến sĩ Giải phóng hạng Nhì, hạng Ba; Huân chương Hữu nghị của Nhà nước Campuchia; Huy chương Kháng chiến hạng Nhất; Huy chương Quân kỳ Quyết thắng… cùng nhiều huân, huy chương khác.
Tên tuổi Thượng tướng Nguyễn Khắc Nghiên mãi mãi được khắc ghi trong lịch sử Quân đội nhân dân Việt Nam như một tấm gương sáng về bản lĩnh kiên cường, trí tuệ sắc sảo, đạo đức trong sáng, hết lòng vì nước, vì dân.



