Thượng tướng Phùng Thế Tài – Một cuộc đời gắn với những bước ngoặt của lịch sử

Thượng tướng Phùng Thế Tài, tên khai sinh Phùng Văn Thụ, sinh tháng 2-1920 tại xã Do Lễ, huyện Thường Tín, tỉnh Hà Đông, nay thuộc xã Văn Nhân, huyện Phú Xuyên, thành phố Hà Nội. Ông sớm phải rời quê hương để kiếm sống và sau đó được giác ngộ cách mạng tại Vân Nam, Trung Quốc. Tháng 6-1939, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương.

Tháng 8-1942, ông trở về nước gây dựng cơ sở cách mạng tại Cao Bằng. Trong những năm tiếp theo, ông đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ, trong đó có bảo vệ Bác Hồ, huấn luyện quân sự và công tác tình báo.

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 mở ra một chặng đường mới. Phùng Thế Tài tham gia xây dựng lực lượng và chính quyền cách mạng ở Lạng Sơn. Trong kháng chiến chống Pháp, ông lần lượt giữ nhiều cương vị chỉ huy.

Năm 1947, ông tham gia chiến đấu tại Mặt trận Hà Nội. Năm 1950, ông chỉ huy Mặt trận Hà Nội và gắn với trận tập kích sân bay Bạch Mai. Sau đó, ông chuyển sang các đơn vị chủ lực và tham gia cuộc kháng chiến đến Chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954.

Sau chiến thắng, ông chuyển sang công tác xây dựng quân đội. Năm 1960, ông làm Hiệu trưởng Trường Pháo binh. Năm 1962, ông được bổ nhiệm Tư lệnh Bộ Tư lệnh Phòng không. Năm 1963, ông trở thành Tư lệnh đầu tiên của Quân chủng Phòng không - Không quân.

Đây là một trong những giai đoạn quan trọng nhất trong sự nghiệp của ông. Trong chiến tranh phá hoại bằng không quân, ông tham gia xây dựng và chỉ đạo lực lượng phòng không bảo vệ miền Bắc.

Từ năm 1967, trên cương vị Phó Tổng Tham mưu trưởng, ông tiếp tục phụ trách những nhiệm vụ quan trọng liên quan đến Phòng không - Không quân và công tác chi viện chiến trường. Ông cũng tham gia chỉ đạo việc nghiên cứu cách đánh B-52 trong nhiều năm trước trận Hà Nội - Hải Phòng tháng 12-1972.

Năm 1975, ông tham gia công tác đốc chiến trong Đại thắng mùa Xuân, trực tiếp theo dõi các cuộc hành quân lớn và thực hiện nhiệm vụ tại chiến trường phía Nam.

Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục công tác trong quân đội và từ năm 1976 đến 1978 kiêm nhiệm Tổng cục trưởng Tổng cục Hàng không dân dụng. Năm 1980, ông được phong quân hàm Trung tướng; tháng 1-1986 được phong quân hàm Thượng tướng. Tháng 9-1987, ông nghỉ hưu.

Thượng tướng Phùng Thế Tài qua đời năm 2014, khép lại một cuộc đời gắn bó lâu dài với cách mạng và quân đội.

Nhìn lại chặng đường ấy, dấu ấn của ông không chỉ nằm ở những chức vụ đã đảm nhiệm mà còn ở quá trình thích nghi với nhiều loại nhiệm vụ: từ hoạt động bí mật, xây dựng cơ sở, chỉ huy bộ binh, tham mưu chiến lược đến xây dựng lực lượng phòng không và nghiên cứu cách đánh B-52.

Đảng và Nhà nước đã trao tặng ông Huân chương Hồ Chí Minh, Huân chương Độc lập hạng Nhất cùng nhiều phần thưởng cao quý khác.

Cuộc đời Thượng tướng Phùng Thế Tài vì thế có thể được nhìn như một hành trình xuyên qua nhiều thời kỳ của lịch sử Việt Nam thế kỷ XX: từ những năm đấu tranh giành độc lập, hai cuộc kháng chiến, Đại thắng mùa Xuân 1975 đến những năm đầu xây dựng đất nước trong hòa bình.

.,

Nguồn tham khảo chính

• Báo Nhân Dân – Tóm tắt tiểu sử Thượng tướng Phùng Thế Tài