Thượng tướng Phùng Thế Tài - Từ Trung đoàn 52 đến những bước trưởng thành ở Đại đoàn 320

Sau những năm hoạt động tại Mặt trận Hà Nội, Phùng Thế Tài được điều động về lực lượng chủ lực. Đây là bước chuyển đáng chú ý trong quá trình hoạt động quân sự của ông. Nếu trước đó nhiệm vụ của ông gắn nhiều với chiến tranh trong thành phố và hoạt động đánh địch trong vùng kiểm soát, thì từ năm 1951, ông có điều kiện tham gia công tác chỉ huy ở cấp đơn vị lớn hơn.

Theo tiểu sử được Báo Quân đội nhân dân và Báo Nhân Dân đăng tải, năm 1951 Phùng Thế Tài giữ chức Trung đoàn trưởng Trung đoàn 52 thuộc Sư đoàn 320. Năm 1952, ông đảm nhiệm chức Tham mưu trưởng Sư đoàn 320. Đến tháng 10-1953, ông giữ chức Sư đoàn phó Sư đoàn 320.

Sự thay đổi liên tục về cương vị phản ánh quá trình ông được giao những trách nhiệm ngày càng lớn. Trung đoàn trưởng phải trực tiếp tổ chức và chỉ huy một đơn vị chiến đấu; trong khi công tác tham mưu ở cấp sư đoàn đòi hỏi khả năng tổng hợp tình hình, xây dựng phương án và phối hợp nhiều lực lượng.

Đây cũng là thời kỳ quân đội Việt Nam đang phát triển nhanh về tổ chức và nghệ thuật tác chiến. Sau Chiến dịch Biên giới năm 1950, quân đội ta có thêm điều kiện mở các chiến dịch quy mô lớn ở trung du và đồng bằng Bắc Bộ. Những chiến dịch liên tiếp trong giai đoạn 1950–1951 đặt ra yêu cầu mới đối với đội ngũ cán bộ chỉ huy.

Trong môi trường đó, kinh nghiệm của Phùng Thế Tài từ những năm chiến đấu ở Hà Nội tiếp tục được bổ sung bằng kinh nghiệm chỉ huy đơn vị chủ lực. Công việc tham mưu đòi hỏi ông phải chuyển từ góc nhìn của người chỉ huy một đơn vị sang khả năng nhìn nhận toàn bộ hoạt động của một sư đoàn.

Việc được giao chức Tham mưu trưởng Sư đoàn 320 năm 1952 là một dấu mốc quan trọng. Ở cương vị này, ông không chỉ trực tiếp quan tâm đến một trận đánh mà phải tham gia chuẩn bị và tổ chức các hoạt động của toàn sư đoàn. Đây là quá trình rèn luyện cần thiết để một cán bộ quân sự đảm nhiệm những chức vụ cao hơn.

Tháng 10-1953, Phùng Thế Tài được bổ nhiệm làm Sư đoàn phó Sư đoàn 320. Cùng thời điểm đó, cuộc kháng chiến đang chuẩn bị bước vào một giai đoạn quyết định. Bộ Chính trị quyết định mở cuộc tiến công chiến lược Đông Xuân 1953–1954, với Điện Biên Phủ trở thành điểm quyết chiến chiến lược.

Đối với Phùng Thế Tài, những năm làm Trung đoàn trưởng, Tham mưu trưởng và Sư đoàn phó đã tạo nên một nền tảng kinh nghiệm mới. Ông không còn chỉ là người chỉ huy chiến đấu trong một địa bàn cụ thể mà đã trưởng thành qua công tác ở cấp sư đoàn.

Chặng đường từ Mặt trận Hà Nội đến Đại đoàn 320 vì thế là một bước phát triển quan trọng. Những kinh nghiệm này sẽ tiếp tục được ông vận dụng trong giai đoạn cuối của cuộc kháng chiến chống Pháp, khi nhiệm vụ của các đơn vị chủ lực ngày càng gắn với những chiến trường rộng lớn và phối hợp chiến lược.

.,