THƯỢNG TƯỚNG TRẦN VĂN TRÀ: DẤU ẤN VĂN VÕ VÀ ĐẠO LÝ NGƯỜI TƯ LỆNH
Trường Đại học Hải Dương
Nếu như trên chiến trường, Trần Văn Trà hiện lên như một vị tướng kiên cường, dạn dày sương gió với ánh mắt sắc sảo và những quyết định quân sự thép, thì giữa cuộc sống đời thường, ông lại là một con người mang trái tim nhân ái bao la, vô cùng trầm lắng và tràn đầy tình thương yêu đồng loại.
Khoảnh khắc lịch sử ngày tháng 5 năm 1975 tại Dinh Độc Lập vẫn mãi lưu danh trong ký ức của hàng ngàn người dân Sài Gòn. Khi đứng trước hàng ngũ những sĩ quan, quan chức cao cấp của chế độ cũ vừa hạ vũ khí, Thượng tướng Trần Văn Trà không xuất hiện với tư thế của một kẻ chiến thắng dội uy quyền lên đầu kẻ thất bại. Ông bước đến với nụ cười ấm áp, ánh nhìn bao dung và cất lên những lời nói chân thành từ tận đáy lòng: "Tất cả chúng ta đều là người Việt Nam. Hôm nay, không có kẻ thắng người thua, mà chỉ có dân tộc Việt Nam chúng ta thắng đế quốc xâm lược. Chiến thắng này thuộc về toàn thể nhân dân Việt Nam."
Câu nói lịch sử ấy như một làn gió xuân mát lành thổi tan đi những lo sợ, hoài nghi và hận thù tích tụ qua hàng thập kỷ chiến tranh. Trong thời điểm ranh giới giữa đúng - sai, thắng - thua vô cùng mỏng manh, trái tim nhân hậu của người tướng quân Nam Bộ đã chủ động bắc cây cầu hòa hợp, hòa giải dân tộc. Ông nhìn những người lính phía bên kia chiến tuyến không phải như những kẻ thù vĩnh viễn, mà như những đứa con của cùng một Mẹ Việt Nam bị cuốn vào vòng xoáy bi kịch của lịch sử. Tấm lòng mênh mông ấy đã xoa dịu những vết thương lòng sâu thẳm, góp phần quy tụ lòng người để cùng nhau kiến thiết lại đất nước đổ nát sau chiến tranh.
Những năm tháng cuối đời, khi đã trút bỏ bộ quân phục sang trọng và rời xa những đỉnh cao quyền lực, Thượng tướng Trần Văn Trà vẫn không chịu nghỉ ngơi. Trái tim ông chưa từng một ngày bình yên khi nghĩ về những đồng đội còn nằm lại giữa rừng sâu. Vị tướng già lại mẫn cán xỏ đôi dép cao su, chống gậy gỗ lội ngược trở lại những vùng chiến trường ác liệt năm xưa: Đồng Tháp Mười, Mã Đà, Tây Ninh, Chúp... Ông đi đến từng bản làng, gõ cửa từng cơ quan chức năng, kiên trì kiến nghị từng chính sách để đòi lại quyền lợi chính đáng cho các gia đình thương binh, liệt sĩ, những người dân nghèo từng chở che cho cách mạng.
Hình ảnh Thượng tướng Trần Văn Trà rưng rơm nước mắt đứng bên những ngôi mộ tập thể vô danh, tự tay nhặt từng mảnh xương găm đạn bom của đồng đội, đã trở thành một biểu tượng nhân văn bất tử. Ông bước ra khỏi cuộc chiến tranh tàn khốc không phải để thụ hưởng hào quang danh vọng, mà để làm tròn đạo lý của một người sống đối với những người đã ngã xuống. Trái tim nhân hậu, nghĩa tình trọn vẹn và nhân cách cao đẹp của Thượng tướng Trần Văn Trà sẽ mãi là một nốt nhạc trầm hùng, tha thiết, đọng lại mãi trong lòng muôn thế hệ người dân Việt Nam.



