-Tiếng chày trên sóc Bom Bo – Đêm giã gạo nuôi quân đánh Mỹ

Trong khúc ca đồng khởi và những năm tháng gian lao đánh Mỹ của chiến trường Miền Đông Nam Bộ, hình ảnh đồng bào dân tộc S'tiêng tại sóc Bom Bo (xã Bình Minh, huyện Bù Đăng, tỉnh Bình Phước) đã trở thành một biểu tượng thiêng liêng về tình đoàn kết quân dân, sự hy sinh thầm lặng và lòng thủy chung sắt đá với cách mạng.

Thời kỳ chống Mỹ cứu nước, chính quyền Ngụy Sài Gòn đã thi hành chính sách "dồn dân lập ấp", dùng quân đội và máy bay đánh phá ác liệt hòng tách đồng bào các dân tộc thiểu số khỏi lực lượng cách mạng. Bất chấp sự kìm kẹp tàn bạo, người dân sóc Bom Bo kiên quyết không chịu vào ấp chiến lược của địch. Họ đã cùng nhau bỏ sóc cũ, trốn vào rừng sâu lập sóc mới, dựng chòi bám đất, đào hầm bí mật nuôi giấu cán bộ và làm hậu phương vững chắc cho bộ đội Miền Đông.

Năm 1965, khi Quân giải phóng mở các chiến dịch lớn trên mặt trận Phước Long - Đồng Xoài, lực lượng chủ lực cần một lượng lương thực khổng lồ trong thời gian ngắn để đảm bảo sức khỏe chiến đấu. Nhận được lời kêu gọi của bộ đội Cụ Hồ, già làng cùng toàn thể nhân dân sóc Bom Bo đã tự nguyện gom góp từng gùi lúa cất trữ, từng hạt ngô của gia đình mình để đóng góp cho cách mạng.

Đặc biệt, để kịp cung cấp gạo cho tiền tuyến trước giờ ra trận, cả sóc Bom Bo từ người già, phụ nữ đến các em nhỏ đã bước vào một cuộc chiến đấu thầm lặng nhưng rộn rã dưới ánh đuốc lồ ồng. Giữa đêm rừng Miền Đông u tịch, hàng trăm chiếc chày đôi, chày ba giã vào cối gỗ vang lên nhịp nhàng liên tục thâu đêm suốt sáng. Những đôi tay phồng rộp, những giọt mồ hôi rơi trên cối gạo vẫn không làm nản lòng người dân S'tiêng. Tiếng chày giã gạo nhịp nhàng, hòa cùng tiếng hát yêu nước đã biến đêm rừng Bom Bo thành một ngày hội cách mạng rực lửa.

Khúc ca giã gạo nuôi quân ngày ấy đã đi vào tác phẩm âm nhạc kinh điển Tiếng chày trên sóc Bom Bo của nhạc sĩ Xuân Hồng, trở thành bản hùng ca vĩnh cửu về nghĩa tình sâu nặng giữa đồng bào dân tộc thiểu số miền Nam với Đảng, Bác Hồ và Quân đội nhân dân Việt Nam.