Tiếng đàn guitar bên dòng Thạch Hãn

Mùa hè đỏ lửa năm 1972, Thành cổ Quảng Trị và dòng sông Thạch Hãn trở thành túi bom hứng chịu hàng chục nghìn tấn đạn pháo mỗi ngày. Bác Đặng Vũ Hoàng, khi ấy là chiến sĩ trẻ vốn là sinh viên Đại học Bách khoa Hà Nội gác lại ước mơ dở dang để lên đường nhập ngũ, cùng đơn vị chốt giữ khu vực ven sông Thạch Hãn.

Trong tiểu đội của bác Hoàng có anh Nguyễn Văn Nam, quê ở Hà Nội, là sinh viên Nhạc viện. Dù đi vào chiến trường khốc liệt, Nam vẫn mang theo chiếc đàn guitar gỗ đã sờn cũ được bọc cẩn thận trong tấm nilon chống nước. Sau những giờ phút tháo chạy khỏi làn mưa bom hay đánh bật các đợt lấn chiếm của địch, mỗi khi đêm xuống, dưới căn hầm chật chội khét lẹt mùi thuốc súng, Nam lại cất lên những giai điệu trầm hùng. Tiếng đàn ấm áp ấy là điểm tựa tinh thần xua đi cái lạnh của sương đêm và nỗi đau mất mát đồng đội.

Trận đánh rạng sáng ngày 25 tháng 7 năm 1972 diễn ra vô cùng ác liệt. Địch bắn phá dữ dội nhằm cắt đứt đường tiếp tế qua sông. Hầm của tiểu đội bị trúng pháo, nhiều đồng đội thương vong. Trong lúc đất đá sạt lở dữ dội, Nam bị mảnh văng bắn trúng ngực khi đang cố gắng kéo một đồng đội bị thương vào góc hầm an toàn.

Bác Hoàng lao đến ôm lấy Nam, dùng gạc xé vội để cầm máu nhưng vết thương quá nặng. Trong giây phút cuối cùng, Nam nhìn chiếc đàn guitar nằm ở góc hầm bị đứt mất một dây, khẽ mỉm cười nói với bác Hoàng: "Hoàng ơi... nếu sống sót trở về... nhớ ghé qua nhà báo tin cho mẹ tớ nhé... Chiếc đàn này, nhờ cậu giữ giúp..."

Anh qua đời khi bình minh vừa hé rạng trên dòng sông Thạch Hãn.

Hòa bình lặp lại, bác Đặng Vũ Hoàng may mắn trở về và hoàn thành việc học. Bác đã lặn lội về lại góc phố cổ Hà Nội để trao lại chiếc đàn kỷ vật cho gia đình anh Nam. Nhiều thập kỷ trôi qua, tiếng đàn guitar năm ấy bên dòng sông rực lửa vẫn luôn ngân vang trong tâm khảm bác Hoàng — một khúc ca kiêu hãnh của những tâm hồn tuổi 20 đã dâng trọn tuổi xuân cho đất nước.