TIẾNG ĐÀN TÍNH GIỮA ĐÊM SƯƠNG MUỐI TRÊN CAO ĐIỂM TRÀ LĨNH Nhân chứng kể lại: Bác Nông Văn Khải (Cựu bộ đội địa phương huyện Trà Lĩnh, Cao Bằng)

TIẾNG ĐÀN TÍNH GIỮA ĐÊM SƯƠNG MUỐI TRÊN CAO ĐIỂM TRÀ LĨNH

Nhân chứng kể lại: Bác Nông Văn Khải (Cựu bộ đội địa phương huyện Trà Lĩnh, Cao Bằng)

Bối cảnh lịch sử: Đầu tháng 3 năm 1979, sau nhiều ngày đêm bám trụ chiến hào liên tục dưới trời sương muối buốt nhói, cơ thể anh em chiến sĩ suy kiệt, nhiều lính trẻ miền xuôi bị khủng hoảng tinh thần nghiêm trọng vì chứng kiến sự hy sinh quá lớn của đồng đội.

"Trận địa dọc cao điểm Trà Lĩnh những ngày ấy trơ trụi như một bãi tha ma đá, mặt đất bị cày đi xới lại bởi hàng ngàn quả pháo cối, không còn một ngọn cỏ nào mọc nổi. Đêm xuống, cái lạnh dưới âm độ ngấm vào tận xương tủy qua lớp áo trấn thủ rách bạt, không gian im lặng đến rợn người, chỉ có tiếng gió rít qua các khe đá tai mèo nghe như tiếng khóc. Anh em nằm co quắp dưới hầm, tinh thần căng thẳng đến độ chỉ một tiếng đá lăn nhỏ cũng khiến mọi người giật mình ôm lấy súng.

Giữa bầu không khí nghẹt thở ấy, từ góc hầm của trung đội bộ đội địa phương, anh phài – một chiến sĩ người Tày bản địa – lặng lẽ lôi từ trong hốc đá ra chiếc đàn Tính nhỏ. Chiếc đàn này có bầu vang làm bằng nửa quả bầu khô bọc da trăn, cần đàn bằng gỗ rừng trầy xước găm đầy những mảnh đất đỏ chiến hào. Anh phài khẽ gảy dây đàn, âm thanh 'tính tẩu' trầm bổng, mượt mà vang lên, len lỏi qua từng ngách hầm, bay vút lên bầu trời đêm thời hoa lửa đầy sương lạnh.

Anh hát, giọng hát trầm ấm bằng tiếng Tày rồi dịch sang tiếng Kinh, ca ngợi vẻ đẹp của dòng sông Quây Sơn, của những hàng lê nở hoa trắng muốt mỗi độ xuân về. Tiếng đàn, lời ca dung dị ấy như một dòng nước mát dội vào tâm hồn đang chai sần vì bom đạn của chúng tôi. Lính trẻ bắt đầu khóc, những giọt nước mắt nóng hổi lăn dài trên khuôn mặt sạm đen muội súng, nhưng đó không phải là sự sợ hãi, mà là nỗi nhớ quê hương và lòng căm thù biến thành ý chí sắt đá. Tiếng đàn Tính đêm hôm đó đã kết nối chúng tôi thành một khối, giúp toàn đơn vị vững vàng tay súng, đánh bật bốn đợt tiến công điên cuồng của giặc vào rạng sáng ngày mai."