Tiếng đàn vọng qua chiến hào

Trong một tiểu đội ở mặt trận Đường 9 – Khe Sanh năm 1968, có một người lính tên Sơn luôn mang theo một cây đàn mandolin cũ. Đàn gãy một dây, thùng đàn có vết cháy đen, nhưng Sơn vẫn giữ nó như báu vật.

Mỗi tối, sau khi đào xong công sự hoặc ăn vội nắm cơm nắm, Sơn lại ôm đàn. Anh gẩy từng nốt rất khẽ — không dám to vì sợ địch phát hiện — nhưng đủ để những người nằm trong chiến hào nghe được.

Họ gọi tiếng đàn ấy là “tiếng thở của đêm”.

Một tối, pháo kích dữ dội. Cả tiểu đội phải nằm rạp xuống. Sau trận mưa bom, khi mọi người đứng lên kiểm lại quân số, họ thấy cây đàn của Sơn nằm bên mép chiến hào. Sơn đã dùng thân đàn che cho cậu lính trẻ Độ — người mới 18 tuổi, lần đầu ra mặt trận.

Độ bật khóc, ôm cây đàn cháy xém:
— Anh Sơn đâu rồi…?

Không ai trả lời được.

Từ hôm đó, Độ giữ lại cây đàn, dù nó không còn gẩy được nốt nào. Trong những đêm yên lặng hiếm hoi, cậu đặt đàn lên ngực, nhắm mắt lại, và nghe như đâu đó trong tiếng gió Trường Sơn, có ai đó vẫn đang đánh những nốt nhạc nhỏ bé, dịu dàng, an ủi cả một thời hoa lửa.

Sau hòa bình, Độ đem cây đàn gửi vào bảo tàng. Cậu nói rất nhẹ:
— Đây không phải là đàn. Đây là tiếng của một người đã hát lên tuổi trẻ của chúng tôi.