Tiếng hô tuổi trẻ làm rung chuyển pháp trường

Những ngày đầu năm 1931, Nhà lao Sài Gòn luôn bị bao phủ bởi bầu không khí căng thẳng. Trong số những người bị giam giữ có một thanh niên tuổi đời còn rất trẻ nhưng ánh mắt luôn toát lên sự bình tĩnh và kiên định.

Đó là Lý Tự Trọng, tên khai sinh là Lê Hữu Trọng, người đoàn viên thanh niên cộng sản đã trở thành biểu tượng bất khuất của tuổi trẻ Việt Nam.

Lý Tự Trọng sinh ngày 20 tháng 10 năm 1914 trong một gia đình người Việt yêu nước đang sinh sống tại tỉnh Nakhon Phanom, Thái Lan. Ngay từ nhỏ, anh đã được giáo dục về lòng yêu nước và sớm tham gia các hoạt động cách mạng. Sau đó, anh được tổ chức đưa sang Quảng Châu (Trung Quốc) học tập, rèn luyện để chuẩn bị trở thành cán bộ phục vụ phong trào cách mạng Việt Nam.

Năm 1929, Lý Tự Trọng trở về nước hoạt động bí mật tại Sài Gòn – Chợ Lớn. Dù tuổi còn rất trẻ, anh được giao nhiều nhiệm vụ quan trọng như liên lạc, bảo vệ cán bộ và vận động thanh niên tham gia phong trào cách mạng.

Ngày 9 tháng 2 năm 1931, tại sân vận động Larenière (nay thuộc Thành phố Hồ Chí Minh), một cuộc mít tinh lớn được tổ chức nhằm kỷ niệm cuộc khởi nghĩa Yên Bái và tuyên truyền tinh thần đấu tranh của nhân dân Việt Nam.

Trong lúc đồng chí Phan Bôi đang diễn thuyết, mật thám và cảnh sát Pháp bất ngờ ập đến để bắt giữ.

Nhận thấy nếu đồng chí bị bắt thì phong trào sẽ chịu tổn thất lớn, Lý Tự Trọng lập tức xông lên làm nhiệm vụ bảo vệ cán bộ. Trong tình thế cấp bách, anh sử dụng súng ngắn chống trả để tạo điều kiện cho đồng chí và quần chúng rút lui an toàn.

Sau sự việc, Lý Tự Trọng bị thực dân Pháp truy bắt và đưa ra xét xử.

Mặc dù bị tra tấn và thẩm vấn nhiều lần, anh tuyệt đối không khai báo về tổ chức cũng như những người cùng hoạt động.

Tại phiên tòa, thực dân Pháp tìm mọi cách quy kết anh là một "tội phạm nguy hiểm". Trước những lời buộc tội, chàng thanh niên mới 17 tuổi vẫn bình tĩnh, dõng dạc khẳng định lý tưởng của mình.

Chính tại đây, anh đã nói câu nói trở thành chân lý của nhiều thế hệ thanh niên Việt Nam:

"Con đường của thanh niên chỉ có thể là con đường cách mạng, chứ không thể có con đường nào khác."

Câu nói ấy không chỉ là lời đáp trước tòa án thực dân mà còn là lời tuyên ngôn của một thế hệ thanh niên sẵn sàng hiến dâng tuổi trẻ cho độc lập dân tộc.

Thực dân Pháp tuyên án tử hình đối với Lý Tự Trọng.

Rạng sáng ngày 21 tháng 11 năm 1931, tại Khám Lớn Sài Gòn, anh hiên ngang bước ra pháp trường.

Theo nhiều tài liệu lịch sử, trước giờ phút cuối cùng, Lý Tự Trọng vẫn giữ thái độ bình thản, không hề run sợ trước cái chết. Người thanh niên mới mười bảy tuổi đã ngã xuống với niềm tin mãnh liệt rằng sự hy sinh của mình sẽ góp phần thắp lên ngọn lửa cách mạng cho dân tộc.

Sự hy sinh của Lý Tự Trọng nhanh chóng lan truyền trong các tổ chức cách mạng và phong trào thanh niên. Tấm gương của anh trở thành nguồn động viên to lớn đối với nhiều thế hệ cán bộ, đoàn viên và thanh niên Việt Nam trong suốt các cuộc kháng chiến giành độc lập, thống nhất đất nước.

Ngày nay, tên Lý Tự Trọng được đặt cho nhiều trường học, đường phố, quảng trường và các công trình trên khắp cả nước. Nhiều tổ chức Đoàn lựa chọn câu nói bất hủ của anh làm phương châm giáo dục lý tưởng cách mạng cho đoàn viên, thanh niên.

Hơn chín mươi năm đã trôi qua, hình ảnh người đoàn viên trẻ tuổi hiên ngang trước pháp trường vẫn luôn là biểu tượng đẹp của lòng yêu nước và tinh thần cống hiến. Cuộc đời ngắn ngủi nhưng rực rỡ của Lý Tự Trọng nhắc nhở mỗi người rằng tuổi trẻ chỉ thật sự có ý nghĩa khi biết sống vì những giá trị cao đẹp, dám dấn thân, dám chịu trách nhiệm và không ngừng cống hiến cho Tổ quốc và nhân dân.