Tiếng kèn giữa rừng già

Chiếc kèn đồng được đặt trong tủ kính giữa phòng khách nhà ông Lương Văn Tín đã không còn sáng bóng như thuở ban đầu. Những vết trầy xước hằn kín trên thân kèn, một vài chỗ còn lõm xuống vì mảnh đạn. Nhiều người nghĩ đó chỉ là một nhạc cụ cũ kỹ.

Nhưng với ông Tín, đó là người bạn đã cùng ông đi qua những tháng năm khốc liệt nhất của cuộc đời.

Ông thường nói:

"Có những ngày, tiếng kèn còn mạnh hơn cả tiếng súng."

Năm 1971, ông Tín nhập ngũ khi vừa tốt nghiệp Trường Văn hóa Nghệ thuật. Nhờ biết chơi nhiều loại nhạc cụ, ông được điều về Đội Quân nhạc của Quân khu Trị - Thiên.

Nhiệm vụ của họ rất đặc biệt.

Ban ngày giúp tuyên truyền, động viên tinh thần bộ đội.

Ban đêm lại hành quân như những người lính chiến đấu thực thụ.

Trong đội có một người bạn rất thân tên Nguyễn Hữu Nam, quê ở Hải Dương.

Nam chơi kèn trumpet rất hay.

Anh thường bảo:

"Tiếng kèn không chỉ để biểu diễn.

Nó còn giúp người lính nhớ rằng ngoài chiến tranh vẫn còn có cuộc sống."

Những đêm nghỉ giữa rừng Trường Sơn, sau khi hoàn thành nhiệm vụ, Nam thường đứng trên một mỏm đá nhỏ.

Anh thổi những giai điệu quen thuộc về quê hương.

Tiếng kèn không lớn.

Chỉ vừa đủ để đồng đội quanh đó lặng người nhớ về mái nhà, về cánh đồng, về cha mẹ.

Có chiến sĩ vừa nghe vừa lặng lẽ lau nước mắt.

Một người nói:

"Tiếng kèn làm tôi nhớ tiếng mẹ gọi về ăn cơm."

Nam chỉ cười.

"Rồi sẽ có ngày tất cả chúng ta được nghe tiếng ấy."

Đầu năm 1972, đơn vị nhận nhiệm vụ biểu diễn phục vụ bộ đội ngay sát chiến trường.

Buổi biểu diễn chưa kịp bắt đầu thì pháo địch bất ngờ trút xuống.

Mọi người nhanh chóng sơ tán.

Giữa lúc hỗn loạn, Nam phát hiện một chiến sĩ thông tin bị thương nặng nằm giữa bãi đất trống.

Không chần chừ, anh lao ra kéo người đồng đội vào hầm trú ẩn.

Vừa đưa được người bị thương đến nơi an toàn thì một quả pháo nổ ngay phía sau.

Nam ngã xuống.

Chiếc kèn trên tay anh văng ra xa.

Khi ông Tín chạy đến, Nam vẫn còn tỉnh.

Anh nhìn chiếc kèn nằm trên nền đất.

Khẽ nói:

"Tín...

Đừng để tiếng kèn im nhé..."

Đó là những lời cuối cùng.

Sau lễ truy điệu đơn sơ ngay trong rừng, đơn vị đề nghị ông Tín tiếp tục giữ chiếc kèn của bạn.

Từ hôm ấy, mỗi lần biểu diễn, ông đều mang theo hai chiếc kèn.

Một chiếc của mình.

Một chiếc của Nam.

Chiếc kèn của Nam không còn được thổi.

Ông chỉ mang theo như để người bạn vẫn cùng mình hành quân.

Ngày đất nước thống nhất, ông trở về quê.

Nhiều đoàn nghệ thuật mời ông biểu diễn.

Ông đều nhận lời.

Nhưng trong buổi diễn đầu tiên sau hòa bình, ông xin phép khán giả dành một phút mặc niệm.

Rồi ông cầm chiếc kèn cũ của Nam lên.

Thổi bản nhạc mà hai người từng chơi giữa rừng Trường Sơn.

Khắp khán phòng lặng đi.

Nhiều cựu chiến binh đứng dậy chào.

Có người khóc.

Không phải vì bản nhạc buồn.

Mà vì trong từng giai điệu, họ như gặp lại những người đồng đội đã mãi mãi tuổi đôi mươi.

Nhiều năm sau, ông Tín được mời đến nói chuyện với học sinh.

Ông không mang theo huân chương.

Ông chỉ mang chiếc kèn.

Ông kể:

"Chiến tranh cướp đi rất nhiều thứ.

Nhưng không thể cướp đi âm nhạc trong trái tim người lính."

Một học sinh hỏi:

"Thưa bác, bác có còn chơi chiếc kèn ấy không?"

Ông lắc đầu.

"Không.

Nó đã hoàn thành bản nhạc cuối cùng với người chủ của mình."

Rồi ông mở chiếc hộp nhung.

Đưa chiếc kèn cho các em ngắm.

Trên thân kèn vẫn còn khắc rất nhỏ hai chữ:

"N. H. Nam"

Ông vuốt nhẹ dòng chữ ấy.

Mắt ánh lên niềm xúc động.

Ông bảo:

"Mỗi khi nhìn chiếc kèn này, tôi lại nhớ lời bạn mình.

Đừng để tiếng kèn im.

Vì tiếng kèn ấy là tiếng của hòa bình."

Chiều muộn.

Trong căn phòng nhỏ, ánh nắng cuối ngày chiếu lên thân kèn cũ.

Nó vẫn lặng yên.

Nhưng dường như ở đâu đó giữa tiếng gió và tiếng lá rừng xào xạc, những giai điệu năm xưa vẫn đang ngân vang.

Không còn là tiếng kèn của chiến tranh.

Mà là tiếng gọi của hòa bình, của lòng biết ơn và của những ký ức không bao giờ phai nhạt.