Tiếng Khóc Dưới Cồn Lau
Tôi là Lê Văn Toàn, nay đã hơn 70 tuổi. Nhiều người kể rằng, nếu không có vòng tay mẹ che chắn, có lẽ tôi đã nằm lại cùng hơn 120 người dân Chợ Gộ, Vĩnh Tuy và Phúc Duệ trong buổi chiều kinh hoàng ấy – ngày 14-7-1947.
Ngày đó, Chợ Gộ là vùng chài lưới ven rào Chợ Gộ – nơi hội tụ dân sông nước từ Điều Gà đến Cồn Lau. Cuộc sống người dân hiền hòa, lam lũ, ngày ngày dựa vào tôm cá nước ngọt và nước lợ đổ ra Nhật Lệ.
Khi kháng chiến bùng nổ, người Chợ Gộ không chỉ đánh cá mà còn lặng lẽ làm nhiệm vụ liên lạc, đưa cán bộ và du kích từ chiến khu về Trung châu rồi trở lại. Để ngăn thuyền địch, bà con dỡ đường ray từ tuyến tàu hỏa để dựng rào chắn cửa rào Chợ Gộ.
Rạng sáng hôm đó, lính Pháp kéo đến. Họ bắt từng người, dồn chúng tôi thành hàng dài dưới nắng cháy. Mẹ bế tôi trên tay, còn tôi thì khóc. Giặc tra khảo cán bộ, du kích nhưng bà con nhất quyết nói không biết.
Khi trời xế chiều, chúng nổ súng. Tiếng khóc, tiếng kêu cứu hòa vào tiếng súng chát chúa. Mẹ tôi trúng đạn, ngã xuống, thân mình đổ lên che lấy tôi. Máu mẹ và máu đồng bào thấm đỏ cả bãi cồn.
Bà con các làng chạy đến chôn cất thi thể. Tôi được kéo ra từ dưới người mẹ – vết đạn xuyên tay vẫn còn để lại sẹo đến nay.
Mỗi năm đến 25 tháng 5 âm lịch, tôi lại về Nhà bia Cồn Lau thắp nén nhang. Đó không chỉ là ký ức của riêng tôi, mà là nỗi đau không bao giờ được quên của cả một vùng quê.


