Tiếng mõ giữa đồng đêm

Những năm cuối của cuộc kháng chiến chống Mỹ, vùng biên giới Tân Hồng thường xuyên bị địch tổ chức càn quét. Ban ngày máy bay trinh sát bay thấp trên cánh đồng, ban đêm lính đi tuần dọc các tuyến kênh để truy tìm lực lượng cách mạng.

Gia đình bà Phạm Thị Năm sống trong căn chòi lá nhỏ cạnh một con kênh gần biên giới. Nhà nghèo, sống bằng nghề nuôi vịt và đặt lợp bắt cá, nhưng gia đình bà luôn âm thầm giúp đỡ bộ đội địa phương.

Thời điểm ấy, một tổ cán bộ cách mạng thường đi qua khu vực nhà bà để liên lạc với căn cứ. Để báo động khi có địch xuất hiện, bà Năm nghĩ ra cách dùng chiếc mõ tre của người chăn vịt làm tín hiệu bí mật.

Quy ước rất đơn giản:

• Gõ một tiếng dài là đường an toàn.

Một đêm mưa lớn năm 1973, tổ cán bộ gồm bốn người chuẩn bị băng qua cánh đồng sau nhà bà thì bất ngờ địch tổ chức phục kích gần bờ kênh.

Từ trong chòi lá, bà Năm nhìn thấy ánh đèn pin loang loáng và nghe tiếng lính nói chuyện. Không còn thời gian chạy đi báo tin, bà liền cầm chiếc mõ tre gõ liên tiếp ba tiếng ngắn.

Giữa đêm khuya, tiếng mõ vang lên lẫn trong tiếng mưa nghe như tín hiệu gọi vịt bình thường. Nhưng với tổ cán bộ phía ngoài đồng, đó là ám hiệu nguy hiểm.

Cả tổ lập tức đổi hướng, men theo ruộng lúa ngập nước để tránh vòng vây.

Ít phút sau, địch nổ súng về phía con đường cũ mà tổ cán bộ dự định đi qua. Nếu không có tiếng mõ báo hiệu của bà Năm, có lẽ nhiều người đã hy sinh đêm ấy.

Sáng hôm sau, lính địch đến khu vực nhà bà dò hỏi nhưng bà vẫn bình tĩnh giả vờ như một người dân quê bình thường. Chiếc mõ tre được treo lặng lẽ bên vách lá, không ai biết rằng nó vừa cứu sống nhiều cán bộ cách mạng.

Nhiều năm sau, khi nhắc lại chuyện cũ, bà Năm xúc động nói:

“Hồi đó ai cũng sợ bom đạn, nhưng càng sợ thì càng thương bộ đội. Chỉ mong góp chút sức nhỏ để đất nước sớm hòa bình.”

Ngày nay, vùng đất Tân Hồng đã đổi thay với những cánh đồng xanh và những tuyến đường mới. Nhưng câu chuyện về tiếng mõ tre giữa đồng đêm vẫn được người dân địa phương nhắc lại như một ký ức đẹp của thời hoa lửa.