Tiếng Sáo Và Dòng Suối Nà Mạ Rực Đỏ
Ký ức mộc mạc và cảm động của người đồng đội Cao Sơn về sự mưu trí, dũng cảm và quyết định tự biến mình thành mục tiêu di động của Đội trưởng Kim Đồng (Nông Văn Dền) nhằm đánh lạc hướng quân địch, bảo vệ an toàn cho các cán bộ cách mạng.
Trong ký ức của ông Nguyễn Sinh Sắc (Cao Sơn), những năm tháng tham gia Đội Nhi đồng Cứu quốc tại làng Nà Mạ (Hà Quảng, Cao Bằng) giai đoạn 1941–1943 là khoảng thời gian "hoa lửa" hồn nhiên nhưng vô cùng kiêu hãnh. Ở nơi núi rừng Pắc Bó ấy, người đội trưởng Kim Đồng (tên thật là Nông Văn Dền) luôn là tấm gương sáng về sự mưu trí và lòng quả cảm.
Ông Cao Sơn nhớ lại, sáng ngày 15 tháng 2 năm 1943, một cuộc họp quan trọng của các cán bộ Trung ương Đảng đang diễn ra bí mật trong hang núi gần làng Nà Mạ. Kim Đồng và Cao Sơn được phân công túc trực canh gác từ xa để bảo vệ an toàn cho cuộc họp. Khi sương mù núi rừng còn chưa tan hết, Kim Đồng bất ngờ phát hiện một toán lính Pháp cùng tay sai đang lặng lẽ bao vây, tiến rón rén về phía hang đá. Tình thế vô cùng ngàn cân treo sợi tóc: nếu chạy thẳng vào hang báo tin, bước chân và bóng người sẽ làm lộ vị trí họp của cán bộ.
Trong khoảnh khắc nguy cấp ấy, Kim Đồng nhanh trí đưa ra quyết định sinh tử. Anh dặn Cao Sơn: "Đồng chí luồn ngay theo gờ núi chạy về phía sau báo cho các anh rút nhanh, để tôi đánh lừa cho chúng đuổi theo!".
Nói rồi, Kim Đồng vọt ra khỏi chỗ giấu mình, chạy ngược hướng hang đá về phía bờ suối Nà Mạ và cố tình reo hò, thổi sáo gõ còi đuổi trâu thật to. Bọn lính Pháp tưởng gặp cán bộ lẩn trốn hoặc người dẫn đường lập tức quay họng súng đuổi theo anh. Rút ngắn khoảng cách, thấy người thiếu niên nhỏ nhắn không dừng lại, bọn địch đã tàn nhẫn xả một tràng đạn. Kim Đồng trúng đạn và ngã xuống bên bờ suối Nà Mạ khi mới tròn 14 tuổi.
Nhờ tiếng súng và sự hy sinh dũng cảm đánh lạc hướng của Kim Đồng, ông Cao Sơn đã kịp thời chạy về hang báo động, giúp toàn bộ cán bộ cách mạng rút lui an toàn vào rừng sâu.
Khi quân địch rút đi, ông Cao Sơn cùng bà con dân bản nghẹn ngào chạy ra bờ suối ôm lấy Kim Đồng. Người đội trưởng nhỏ tuổi nằm đó thanh thản, ngực vẫn ấm nóng hơi thở của đất mẹ. Sự hy sinh anh dũng của Anh hùng Kim Đồng đã trở thành tấm gương sáng ngời, tiếp thêm sức mạnh cho ông Cao Sơn cùng bao thế hệ thanh thiếu niên Việt Nam đứng lên cống hiến cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.
