“Tiếng súng báo hiệu và sự hy sinh của người đội trưởng 14 tuổi”

Rạng sáng 15-2-1943, sau khi hoàn thành nhiệm vụ dẫn cán bộ vào căn cứ, Kim Đồng trên đường trở về nhà phát hiện có lực lượng địch đang phục kích. Theo Báo Nhân Dân, Kim Đồng nhanh chóng nhận ra tình hình và cử Cao Sơn chạy về báo cho các cán bộ, còn mình tìm cách đánh lạc hướng đối phương.

Đây là tình huống đòi hỏi quyết định trong vài giây.

Nếu quay lại đối đầu trực tiếp với quân địch, nguy cơ cán bộ cách mạng bị phát hiện là rất lớn. Kim Đồng lựa chọn một phương án khác: đưa sự chú ý của địch về phía mình, tạo điều kiện cho những người ở phía sau rút lui.

Đây chính là điểm thể hiện rõ nhất phẩm chất của người liên lạc nhỏ tuổi.

Kim Đồng chạy theo hướng khiến quân địch chú ý. Đối phương nổ súng. Kim Đồng trúng đạn và hy sinh khi mới 14 tuổi. Nhưng những người cán bộ cách mạng ở phía sau đã có thời gian rút lui an toàn.

Theo tư liệu của Tỉnh đoàn Cao Bằng, sự hy sinh diễn ra vào khoảng 5 giờ sáng ngày 15-2-1943, tại khu vực đầu Phai Mục, trên cánh đồng Nà Mạ, gần dòng suối Lê-nin.

Điều đặc biệt trong câu chuyện này là tiếng súng khiến Kim Đồng hy sinh đồng thời trở thành tín hiệu cảnh báo cho cán bộ cách mạng.

Nếu phân tích dưới góc độ quân sự, đây là một hành động nghi binh rất đơn giản nhưng hiệu quả: người chiến sĩ chủ động trở thành mục tiêu để bảo vệ mục tiêu quan trọng hơn. Kim Đồng đã sử dụng chính sự hiện diện của mình để kéo sự chú ý của đối phương ra khỏi khu vực cán bộ đang hoạt động.

Đó không phải là một “chiến dịch” theo nghĩa quân sự chính thức. Chính xác hơn, đây là một tình huống bảo vệ cơ sở và cán bộ cách mạng trong hoạt động bí mật.

Nhưng chính trong tình huống ấy, phẩm chất của Kim Đồng được thể hiện đầy đủ nhất: nhanh trí, bình tĩnh, dũng cảm và đặt sự an toàn của cách mạng lên trên bản thân.

Ngày 15-2-1943 trở thành ngày ghi dấu sự hy sinh của người đội trưởng đầu tiên của Đội Nhi đồng Cứu quốc.