TIẾNG SÚNG DƯỚI BÓNG RỪNG PHAI KHẮT

TIẾNG SÚNG DƯỚI BÓNG RỪNG PHAI KHẮT

Đêm mùa đông năm 1944, đại ngàn Nguyên Bình (Cao Bằng) chìm trong cái lạnh cắt da cắt thịt. Sương muối giăng đặc khắp các vạt rừng nứa, phủ một lớp trắng mờ lên từng kẽ lá.

Tại căn hầm Pác Bồ bí mật, dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Lãnh tụ Hồ Chí Minh, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân vừa được thành lập cách đó ba ngày (22/12/1944). 34 chiến sĩ, đại diện cho những người con ưu tú của đất rừng Việt Bắc, đứng trầm ngâm dưới ngọn đèn dầu tù mù. Họ ăn mặc đủ kiểu: người áo chàm, người mặc áo vải bạt, chân đi dép cao su hoặc guốc gỗ, nhưng trên tay ai nấy đều siết chặt những khẩu súng khai hoang, súng hỏa xông thô sơ.

Mệnh lệnh của Lãnh tụ được Anh Văn (Đồng chí Võ Nguyên Giáp) truyền đạt đanh thép: "Trong vòng một tuần phải đánh thắng một hoặc hai trận để gây tin tưởng cho nhân dân và mở rộng thế trận."

Mục tiêu được chọn là đồn Phai Khắt — nơi đóng quân của một đại đội lính khố đỏ do gã đồn trưởng người Pháp Simono chỉ huy.

Trong đội hình 34 người năm ấy, Nông Văn Bát — một chiến sĩ trẻ dân tộc Tày mới 19 tuổi — đi sóng đôi bên cạnh Mẩy, cô gái giao liên người Nùng của căn cứ địa.

Đường lên Phai Khắt dốc đứng, đá tai mèo sắc nhọn đâm rách cả đế dép. Mẩy thắt lại dây bao đạn cho Bát, đôi bàn tay lạnh cống vì sương đêm nhưng ánh mắt lại ấm áp lạ kỳ:

— Anh Bát này, trận này là trận đầu tiên của Đội mình. Đánh không thắng thì dân bản không tin, cách mạng khó đi tiếp lắm đấy!

Bát mỉm cười, cái cười hiền lành của người con núi rừng nhưng đôi mắt bừng lên quyết tâm:

— Em yên tâm. Anh Văn đã tính kỹ rồi. Giặc ở Phai Khắt chủ quan lắm, chúng nghĩ rừng sâu này chỉ có phỉ chứ làm gì có lực lượng ta. Anh hứa với em, đánh xong đồn Phai Khắt, anh sẽ xin Anh Văn cành hoa chuối rừng đỏ nhất tặng em!

Mẩy đỏ mặt, khẽ giúi vào tay Bát một củ gừng nướng ấm nồng:

— Giữ lấy mà ngậm cho ấm cổ. Em chờ tin chiến thắng của các anh ở bến nước Phai Khắt!

Chiều ngày 25 tháng 12 năm 1944. Đồng hồ điểm 17 giờ.

Trời Phai Khắt sẩm tối rất nhanh. Đồn Phai Khắt vốn là nhà gạch kiên cố của tổng đoàn do Pháp trưng dụng, xung quanh dựng rào gai chắn ngang. Trong đồn, tên đồn trưởng Simono vừa cưỡi ngựa đi châu bản về, lính khố đỏ đang chuẩn bị tập hợp ăn cơm chiều. Chúng hoàn toàn không phòng bị.

Bằng kế hoạch hóa trang táo bạo, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân chia làm hai mũi. Mũi chính diện do đồng chí Thu Sơn chỉ huy, mặc trang phục lính khố đỏ, đóng giả lính đi tuần tra về để lừa gác cổng. Bát đi trong mũi tiến công này, trái tim đập liên hồi trong lồng ngực.

— "Đứng lại! Ai đấy?" — Tên lính gác cổng đồn ngáp dài, lên tiếng hỏi bằng tiếng Pháp pha việt.

— "Lính tuần tra về gác!" — Đồng chí Thu Sơn đáp lại bằng giọng thản nhiên, bước nhanh qua cánh cổng gỗ.

Ngay khi tên lính gác nhận ra điều bất thường thì đã quá muộn. Một cú quật ngã gọn gàng khiến hắn không kịp cất tiếng kêu.

Đúng lúc đó, Anh Văn phát lệnh tiến công!

34 chiến sĩ từ các hướng lao vào đồn như những mũi tên găm thẳng vào tim địch. Tiếng hô: "Tất cả đầu hàng! Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân đây!" vang lên đanh thép, động rung cả gác đồn.

Tên đồn trưởng Simono giật mình hốt hoảng lao từ trên gác xuống, định chộp lấy khẩu súng ngắn. Bát cùng đồng đội lập tức nổ súng. Một tiếng nổ gọn lỏn vang lên, Simono ngã gục ngay tại chỗ. Tàn quân lính khố đỏ hoảng loạn, rụng rời tay chân, đồng loạt buông súng chắp tay xin hàng.

Trận đánh diễn ra chỉ trong vòng chưa đầy 15 phút.

Ta bắt sống toàn bộ lính trong đồn, thu gom toàn bộ vũ khí, đạn dược, quân trang quân dụng mà không tốn một giọt máu của chiến sĩ nào.

Tối hôm đó, ngọn lửa chiến thắng rực cháy bên bến nước làng Phai Khắt. Nhân dân các bản Tày, Nùng kéo đến đông nghẹt, reo hò vui mừng khi thấy lá cờ đỏ sao vàng tung bay trên nóc đồn giặc. Những thúng xôi cẩm, những can rượu cần được bà con mang ra khao quân.

Bát đứng bên bờ suối, bộ quần áo chàm đẫm mồ hôi và khói thuốc nổ. Anh lấy từ trong túi áo ra một cành hoa chuối rừng đỏ tươi — nhặt được trên đường rút quân — trao cho Mẩy.

Mẩy đỡ lấy nhành hoa đỏ rực dưới ánh đuốc, nước mắt lăn dài trên má vì sung sướng và tự hào.

— Trận đầu thắng lợi rồi anh Bát ơi! — Mẩy thì thầm.

Bát ngước nhìn Anh Văn cùng đồng đội đang vây quanh đống lửa. Trận Phai Khắt (và ngay sau đó là trận Nà Ngần ngày 26/12) đã trở thành mốc son chói lọi, phát nổ tiếng súng đầu tiên báo hiệu cho cơn bão cách mạng chuẩn bị quét sạch còng xích nô lệ.

Tuổi trẻ của Bát, của Mẩy và 34 chiến sĩ năm ấy đã hòa vào dòng chảy lịch sử. Bằng niềm tin sắt đá và tình yêu quê hương da diết, họ đã châm ngọn lửa đầu tiên — ngọn lửa thời hoa lửa — để từ đó bùng lên thành ngọn đuốc chiến thắng của cả một dân tộc.