TIẾNG SÚNG RẠCH TRỜI VÙNG SÔNG NƯỚC KAMPONG CHAM

Tháng 4 năm 1977, khi tuổi đời còn rất trẻ, chàng trai Hà Văn Thập từ Bản Bách khoác ba lô lên đường nhập ngũ. Những năm tháng hòa bình sau ngày đất nước thống nhất chưa kịp lắng xuống thì ở biên giới Tây Nam, tình hình đã trở nên căng thẳng. Với người thanh niên miền núi Quan Sơn khi ấy, con đường ra trận không có nhiều lựa chọn. Tổ quốc gọi, người lính lên đường. Trong hành trang của Hà Văn Thập có những thứ rất giản dị: vài bộ quần áo, chút đồ dùng cá nhân và ký ức về mái nhà sàn, về núi rừng quê hương. Nhưng cùng với đó là một ý chí mà sau này, qua những năm tháng chiến đấu, ông mới hiểu hết giá trị của nó – đó là sự gan dạ và tinh thần không lùi bước trước gian khó.

Những ngày ở chiến trường Tây Nam đã đưa người lính trẻ Hà Văn Thập đi qua những miền đất hoàn toàn khác với quê nhà. Nếu Quan Sơn có núi cao, suối sâu và những bản làng nép mình bên thung lũng, thì vùng đất Kampuchea lại mở ra trước mắt ông những cánh rừng rộng, những dòng sông, những vùng đất ngập nước và một mùa khô khắc nghiệt. Cuộc chiến nơi đây không chỉ thử thách người lính bằng tiếng súng mà còn bằng địa hình, thời tiết và những đêm hành quân dài tưởng như không có điểm dừng.

Mùa khô năm 1978, đơn vị của Hà Văn Thập tham gia một trận công kiên nhằm tiêu diệt một đồn bốt của lực lượng Khmer Đỏ bên bờ sông. Đêm trước trận đánh, không khí trong đơn vị đặc quánh bởi sự căng thẳng. Những người lính kiểm tra lại trang bị, lặng lẽ động viên nhau và chờ lệnh. Phía trước là dòng sông tối đen, phía bên kia là trận địa đối phương. Mặt nước tưởng như phẳng lặng nhưng dưới ánh sáng chớp lóe của hỏa lực, tất cả trở nên dữ dội.

Khi trận đánh bắt đầu, tiếng súng và tiếng hỏa lực xé toạc màn đêm. Ánh lửa từ trận địa đối phương rạch ngang bầu trời, phản chiếu xuống mặt nước những vệt sáng chập chờn. Bèo tây nổi dềnh dàng trên dòng sông, trôi theo dòng nước giữa tiếng đạn nổ liên hồi. Trong hoàn cảnh ấy, những người lính phải dựa vào nhau để tiến lên.

Hà Văn Thập cùng đồng đội đã ngâm mình dưới nước suốt khoảng bốn giờ đồng hồ để tiếp cận trận địa. Nước lạnh, người lính phải cố gắng giữ im lặng, từng bước di chuyển trong bóng tối. Có những khoảnh khắc, tiếng súng phía trước khiến mọi người phải dừng lại, ép mình xuống thấp hơn, chờ thời cơ. Bốn giờ đồng hồ giữa nước và bóng tối là một khoảng thời gian dài đến khắc nghiệt. Nhưng người lính khi ấy không nghĩ nhiều đến sự gian nguy của bản thân. Điều họ nghĩ là làm sao tiếp cận được vị trí, làm sao hoàn thành nhiệm vụ và làm sao bảo vệ được đồng đội bên cạnh mình.

Đến thời cơ, mũi tiến công bất ngờ từ sườn xám đánh vào trận địa đối phương. Yếu tố bất ngờ cùng sự phối hợp của đồng đội đã tạo nên bước ngoặt của trận đánh. Trong tiếng súng dồn dập, những người lính B2 lao lên phía trước, từng bước bẻ gãy thế phòng thủ của đối phương.

Sau trận đánh, Hà Văn Thập vẫn nhớ nhất không phải những âm thanh dữ dội của chiến trường mà là hình ảnh những người đồng đội cùng mình vượt qua dòng nước, cùng chịu đựng hàng giờ trong giá lạnh và cùng tiến lên khi thời cơ đến. Có những ký ức chiến tranh tưởng như đã phủ bụi thời gian, nhưng chỉ cần một dòng sông, một cơn mưa hay một tiếng động bất chợt cũng đủ khiến người lính năm xưa nhớ lại tất cả.

Ngày ấy, Hà Văn Thập chỉ là một người lính trẻ, cấp bậc Binh nhất. Nhưng giữa trận chiến khốc liệt trên vùng sông nước Kampong Cham, ông đã hiểu rằng người lính trưởng thành không chỉ bằng những năm tháng quân ngũ mà còn bằng những lần đứng trước hiểm nguy và lựa chọn tiến lên. Tiếng súng năm nào đã lùi xa, nhưng bài học về lòng dũng cảm, tình đồng đội và trách nhiệm với nhiệm vụ vẫn còn ở lại trong ông cho đến hôm nay.