Tiếng trống bên Đình

Bà Ba Trống là người lớn tuổi nhất trong xóm đình Phú Phụng. Bảy mươi tuổi, tóc bạc hết nhưng lưng vẫn thẳng, giọng vẫn sang sảng như chuông. Trong nhà bà có chiếc trống cũ kỹ – vật gia truyền từ thời ông nội bà giữ đình.

Đêm Đồng Khởi, khi dân làng và du kích đang bí mật tập hợp, bà Ba bất ngờ ôm trống chạy ra sân đình. Không ai kịp hiểu, bà đã giáng mạnh ba hồi trống:
Thình! Thình! Thình!

Âm thanh vang xa giữa đêm tối, rền như sấm. Cả xóm nghe tiếng trống mà bật dậy, người cầm cuốc, người cầm rựa ùa ra. Du kích lợi dụng tiếng trống làm tín hiệu, áp sát đồn tề mà địch không kịp phản ứng.

Bọn lính hoảng hốt, soi đèn về phía đình. Một tên hét lớn:
– Ai đánh trống? Bước ra mau!

Bà Ba đứng thẳng, tay vẫn ôm mặt trống:
– Tui đánh đó! Muốn bắt thì lại đây!

Nhưng ánh đuốc dân làng đã sáng rực quanh đình. Bọn lính nhìn thấy đông người, chần chừ rồi lùi lại.

Nhờ tiếng trống gây náo loạn, du kích phá được cổng đồn. Đến rạng sáng, đồn tề sụp đổ hoàn toàn.

Khi mọi người chạy đến cảm ơn, bà Ba chỉ cười móm mém:
– Trống là của đình, đất này là của mình. Nghe tiếng trống mà dân đứng lên được là tôi mãn nguyện rồi.

Từ đó, người trong xóm gọi bà là “Bà Ba đánh trống mở đường Đồng Khởi”.