Tiểu sử Lưu Văn Lang (1)

Tháng 3 năm 1945, Nhật đảo chánh Pháp, ông được mời ra Huề giữ chức Tổng trưởng, nhưng ông giữ khí tiết, tuyên bố: “Không làm đây tô cho ai nữa cả!".

Pháp tái chiếm Sài Gòn, ông vẫn bất hợp tác với giặc. Từ đó, nhà ông ở đường Chasseloup Laubat (nay là đường Nguyễn Thị Minh Khai) là nơi hội họp, gặp gỡ của những trí thức tiên bộ, yêu nước.

Năm 1947, ông cùng bác sĩ Nguyễn Văn Hường, giáo sư Đặng Minh Trứ, vận động gần 300 trí thức ký tên vào bản kiến nghị đòi Chính phủ Pháp đàm phán với Chính phủ Kháng chiến để chấm dứt chiến tranh. Cả ba vị cùng lên gặp Cao uỷ Bollaert - đại diện thực dân Pháp và đã tranh cãi kịch liệt với Bollaert. Sau đó, bác sĩ Hường và giáo sư Trứ quyết định ra chiến khu, còn kỹ sư Lưu Văn Lang ở lại Sài Gòn với thái độ rõ ràng đứng về phía nhân dân, mặt đối mặt với quân xâm lược. Qua thể đứng của mình, ông ra sức tranh thủ một số nhân vật quan trọng từ Pháp sang nắm tình hình Việt Nam trong đó có văn hào Georges Duhamel.

Năm 1949, ông là người ký tên đầu tiên vào bản kiến nghị thứ hai, với hàng ngàn chữ ký, đòi Chính phủ Pháp thương lượng với Chính phủ Hồ Chí Minh để trao trả độc lập và tái lập hoà bình Việt Nam, làm cho thực dân Pháp và tay sai phải bồi rồi. Ngày 09 tháng 01 năm 1950. tại Sài Gòn, nhân đám tang học trò Trấn Vân Ơn, ông dẫn đầu đoàn biểu tình đông hàng trăm ngàn người, mặc dù năm ấy ông đã 70 tuổi.

Năm 1954, tuy đã già, ông Lưu Văn Lang vẫn nhận chức Chủ tịch danh dự Phong trào Hoà bình. Tháng 11 năm 1954, chính quyền Ngô Đình Diệm bắt ông giam giữ, không lâu sau, vì uy tín lớn lao của ông, họ buộc phải thả ông ra. Ông ủng hộ cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, ủng hộ Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, công khai phổ biến các văn kiện của Mặt trận ngay giữa Sài Gòn.

Ông Lưu Văn Lang mất ngày 03 tháng 8 năm 1969, thọ 90 tuổi.

Tại thành phố Sa Đéc, tỉnh Đồng Tháp có trường Trung học cơ sở mang tên Lưu Văn Lang (bên cạnh trường Phổ thông Trung học Sa Đéc)