Tiểu thư Mỹ Nhung – bóng hồng trên tuyến lửa tình báo

Giữa những trang sử thầm lặng của lực lượng tình báo cách mạng Việt Nam, có những con người bước đi giữa hiểm nguy mà bề ngoài vẫn mang dáng vẻ rất đỗi bình thường. Trong số đó, bà Mỹ Nhung, bí danh Nguyễn Thị Yên Thảo (Tám Thảo), là một nhân vật đặc biệt – một “tiểu thư” xuất thân giàu có, xinh đẹp, đài các nhưng lại chọn dấn thân vào con đường cách mạng đầy hiểm nguy.

Mỹ Nhung sinh ra trong một gia đình buôn bán tơ lụa nổi tiếng, gốc làng Nội Duệ Bao, huyện Tiên Du, Bắc Ninh. Cha bà là ông Nguyễn Đăng Phong, người có học, gia cảnh khá giả; mẹ bà là bà Đào Thị Tư – một phụ nữ đẹp, giỏi giang và nổi tiếng tháo vát trong kinh doanh.

Gia đình bà Tư gây dựng cơ nghiệp lớn từ nghề dệt lụa. Tơ lụa của gia đình được tiêu thụ khắp Nam – Bắc, được nhiều gia đình giàu có, địa chủ nổi tiếng ưa chuộng. Sau này, khi mở rộng việc làm ăn vào Nam, gia đình sở hữu cửa hàng vải lụa Tân Mỹ nổi tiếng tại chợ Bến Thành.

Mỹ Nhung lớn lên trong nhung lụa, được yêu chiều hết mực. Từ nhỏ, bà đã mặc những bộ áo quần đẹp nhất, đeo trang sức quý giá, được học hành đầy đủ, học ngoại ngữ, học nhảy đầm để giao tiếp – một điều hiếm có với phụ nữ Việt Nam thời ấy.

Những người xung quanh chỉ nhìn thấy một tiểu thư cành vàng lá ngọc, không ai ngờ cô gái ấy sau này lại trở thành chiến sĩ tình báo gan dạ.

Khi gia đình tản cư về Vĩnh Long, Mỹ Nhung mới 16 tuổi. Không chấp nhận sống bình yên giữa thời cuộc biến động, bà bị thôi thúc bởi tinh thần yêu nước.

Nghe tiếng gọi của cách mạng, cô gái tuổi mười sáu bỏ học, đón xe đò tìm đường vào chiến khu. Không gặp được người dì ruột đang hoạt động kháng chiến như dự định, Mỹ Nhung được đưa đến một cơ quan đặc biệt. Từ đó, cuộc đời bà gắn với nghề tình báo.

Với vẻ đẹp sang trọng, phong thái quý phái và khả năng giao tiếp khéo léo, Mỹ Nhung nhanh chóng trở thành người liên lạc hiệu quả. Bà có thể đi lại giữa chiến khu và nội thành mà ít gây nghi ngờ, mang tài liệu mật, truyền tin tức và chỉ thị quan trọng.

Năm 1950, khi mới 18 tuổi, Mỹ Nhung được kết nạp Đảng.

Sau Hiệp định Genève, gia đình Mỹ Nhung tiếp tục nghề buôn bán vải vóc, tơ lụa ở Sài Gòn. Cửa hàng Tân Mỹ tại chợ Bến Thành trở thành một cơ sở làm ăn nổi tiếng – đồng thời là chiếc bình phong lý tưởng cho hoạt động cách mạng.

Là con gái lớn trong gia đình, Mỹ Nhung vừa học thêm tiếng Anh vừa phụ giúp mẹ kinh doanh. Với kiến thức về vải vóc, gu thẩm mỹ tinh tế và tài ăn nói duyên dáng, bà trở thành người bán hàng xuất sắc. Khách hàng tìm đến Tân Mỹ ngày càng đông, trong đó có nhiều nhân vật tai to mặt lớn.

Không ai biết rằng sau tà áo dài lụa mềm mại ấy là một chiến sĩ đang âm thầm phục vụ cách mạng.

Một trong những chi tiết thú vị và đặc biệt nhất trong cuộc đời Tám Thảo là mối liên hệ mật thiết với nhà tình báo huyền thoại Phạm Xuân Ẩn.

Chính bà từng kể, người thầy đầu tiên dạy tiếng Anh cho chị em bà là ông Ẩn. Ông nhận thấy họ có năng khiếu ngoại ngữ, phát âm chuẩn và tiếp thu nhanh.

Sau này, khi Phạm Xuân Ẩn từ Mỹ trở về Sài Gòn hoạt động báo chí, chính Mỹ Nhung là người tổ chức móc nối để ông gặp lại cách mạng ở chiến khu Củ Chi.

Từ đó, bà trở thành người giao liên trực tiếp chuyển tài liệu mật giữa Phạm Xuân Ẩn với tổ chức.

Một trong những chuyến công tác đáng nhớ nhất là khi bà nhận vận chuyển 24 cuộn phim Kodax chứa tư liệu tối mật do Phạm Xuân Ẩn thu thập được.

Để ngụy trang, Mỹ Nhung cho toàn bộ tài liệu vào một chiếc giỏ màu hồng xinh xắn, khoác áo dài tha thướt rồi ung dung lên đường.

Giữa đường, xe bị lính chặn lại. Hành khách bị bắt xuống lấp đường vì “Việt cộng đắp mô phá đường”. Thấy cô gái đẹp, tên lính mời bà ngồi nghỉ dưới bóng cây.

Hắn hỏi:

“Người đẹp đi đâu mà cực khổ vậy?”

Mỹ Nhung bình tĩnh trả lời rằng mình là cháu một gia đình tư sản cao su, đang về thăm dì. Tên lính lập tức đổi thái độ, nhiệt tình chỉ đường.

Và thế là bà tiếp tục chuyến đi, chiếc giỏ hồng vẫn nằm yên trên tay, mang theo những tài liệu có thể đổi bằng cả mạng sống.

Khi giao xong cho cấp trên, bà mới biết mình vừa thoát qua cửa tử. Nếu chiếc giỏ bị khám xét, hậu quả sẽ không thể lường hết.

Tám Thảo không dùng súng đạn để chiến đấu. Vũ khí của bà là vẻ đẹp, sự thông minh, bản lĩnh và khả năng ứng biến tuyệt vời.

Bà có thể xuất hiện trong những buổi tiệc sang trọng cùng giới thượng lưu Sài Gòn, rồi ngày hôm sau lại băng qua những tuyến đường nguy hiểm mang theo tài liệu mật vào chiến khu.

Những người như bà khiến ta hiểu rằng chiến tranh không chỉ diễn ra ngoài mặt trận, mà còn có một mặt trận thầm lặng – nơi từng ánh mắt, từng câu nói, từng bước đi đều có thể quyết định vận mệnh đất nước.

Cuộc đời Mỹ Nhung là câu chuyện hiếm có: từ tiểu thư giàu sang trở thành nữ chiến sĩ tình báo gan góc; từ người bán lụa giữa chợ Bến Thành thành mắt xích quan trọng trong mạng lưới tình báo chiến lược.

Bà đã đi qua hiểm nguy bằng nụ cười rạng rỡ, bằng dáng vẻ dịu dàng, bằng tà áo dài lụa mềm mại – để rồi góp phần vào những chiến công lớn lao mà lịch sử mãi ghi nhớ.

Có những anh hùng bước ra ánh sáng. Nhưng cũng có những anh hùng sống cả đời trong thầm lặng. Mỹ Nhung – Tám Thảo chính là một người như thế.