Tình cảm của Bác Hồ dành cho tổ chức công đoàn Việt Nam

Công đoàn Việt Nam là tổ chức chính trị – xã hội rộng lớn của giai cấp công nhân, đội ngũ trí thức và những người lao động tự nguyện lập ra nhằm mục đích tập hợp, đoàn kết lực lượng, xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam lớn mạnh về mọi mặt; đại diện và bảo vệ các quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động, phấn đấu xây dựng nước Việt Nam độc lập, thống nhất đi lên chủ nghĩa xã hội. Công đoàn Việt Nam là một cơ quan của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam trong Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, là trung tâm tập hợp, đoàn kết, giáo dục, rèn luyện, xây dựng đội ngũ giai cấp công nhân, lao động.

Tiền thân của Công đoàn Việt Nam là tổ chức Tổng Công hội đỏ ra đời ngày 28/7/1929, gắn liền với sự quan tâm, chỉ đạo của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc – Chủ tịch Hồ Chí Minh. Người đã đề ra tôn chỉ mục đích hoạt động của Công hội, đào tạo hàng loạt cán bộ ưu tú, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng đối với quá trình đấu tranh, phát triển của phong trào công nhân Việt Nam.

Vào những năm 20 của thế kỉ XX, cùng với quá trình truyền bá chủ nghĩa Mác-Lênin, vận động thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nỗ lực giác ngộ và thức tỉnh giai cấp công nhân Việt Nam đến với phong trào đấu tranh cách mạng giành độc lập dân tộc. Trong tác phẩm “Đường Kách mệnh”, Người chỉ dẫn: “Công hội trước hết là để công nhân đi lại với nhau cho có cảm tình, hai là để nghiên cứu với nhau, ba là để sửa sang cách sinh hoạt của công nhân cho khá hơn bây giờ, bốn là để giữ gìn quyền lợi cho công nhân, năm là để giúp cho quốc dân, giúp cho thế giới”(1). Sự dìu dắt, quan tâm, rèn luyện của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với tổ chức là nền móng tư tưởng, lý luận cho sự hình thành của công đoàn cách mạng, tổ chức quần chúng của giai cấp công nhân Việt Nam, là tiền đề để Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam sau này trưởng thành và phát triển.

Trong suốt quá trình hoạt động và lãnh đạo cách mạng sau này, Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm tới từng bước đi, bước trưởng thành của Công đoàn Việt Nam. Trong thư gửi Đại hội Công đoàn toàn quốc năm 1950, Người viết: “Trong cuộc kháng chiến và kiến quốc, trong sự nghiệp xây dựng nền dân chủ mới, giai cấp công nhân phải là người lãnh đạo. Vì vậy, mỗi nam, mỗi nữ công nhân phải cố gắng học hỏi, tiến bộ, phải cố gắng xung phong làm kiểu mẫu trong mọi việc để làm tròn nhiệm vụ vẻ vang của giai cấp mình”(2). Người thường xuyên quan tâm đến công tác công đoàn và phong trào công nhân lao động; dành nhiều thời gian để đi thăm, nói chuyện và chỉ dẫn về công tác công đoàn tại các nhà máy, xí nghiệp, lâm trường… Ngày 19/01/1957, trong chuyến thăm và nói chuyện với cán bộ và học viên Trường cán bộ Công đoàn của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ ra những nhiệm vụ cơ bản của Công đoàn Việt Nam: Công đoàn phải tuyên truyền đường lối, chính sách chung của Đảng, giáo dục công nhân về đạo đức vô sản, đạo đức cách mạng; Công đoàn và cán bộ công đoàn phải cố gắng học tập để hiểu biết tri thức khoa học; nội bộ phải đoàn kết; phải giải thích để công nhân hiểu biết tình hình thời sự trong và ngoài nước; trong công việc phải bàn bạc dân chủ và kiểm tra cho tốt. Người nhấn mạnh: “Mục đích công đoàn là phải cải thiện dần đời sống công nhân, nâng cao đời sống vật chất, văn hóa của giai cấp công nhân nói riêng và nhân dân nói chung”(3). Cuối cùng Người kết luận: “Công đoàn phải lãnh đạo, hướng dẫn công nhân, lãnh đạo cụ thể, không quan liêu. Phải dân chủ bàn bạc với anh em công nhân. Phải kiểm tra. Làm mà không kiểm tra thì không biết kết quả ra sao, không hiểu sai lệch thế nào để kịp thời sửa chữa”(4).

Trên cương vị là người đứng đầu Đảng, nhà nước, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đề ra những nội dung cơ bản về hoạt động của các tổ chức quần chúng trong xây dựng chủ nghĩa xã hội, nhằm tạo điều kiện và tiền đề hướng dẫn giai cấp công nhân và nhân dân lao động thực hiện quyền làm chủ của mình. Đặc biệt năm 1957, Người ký Sắc lệnh ban hành luật Công đoàn; giao cho tổ chức Công đoàn quyền quản lý, điều hành Quỹ Bảo hiểm xã hội, một mảng rất quan trọng của hoạt động công đoàn.

Bên cạnh đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng chỉ rõ tầm quan trọng của tổ chức công đoàn trong xây dựng chủ nghĩa xã hội: “Muốn tổ chức và phát triển lực lượng xây dựng to lớn của giai cấp công nhân thì cần có Công đoàn mạnh và cán bộ công đoàn tốt”(5). Người yêu cầu công đoàn các cấp phải chủ động xây dựng quan hệ đoàn kết và phối hợp giúp đỡ nhau giữa các tổ chức và các ngành nghề; phải làm tốt công tác bảo hộ lao động, phải thực sự chăm lo nơi ăn, nhà ở của công nhân viên chức. Để làm tốt vai trò, trách nhiệm của mình, công đoàn các cấp phải chống tư tưởng chờ đợi, ỷ lại và cục bộ; phải cải tiến lề lối làm việc, sâu sát và thiết thực.

Coi lao động là nghĩa vụ thiêng liêng, là nguồn sống, nguồn tạo nên hạnh phúc cho mọi người và cho cả thế hệ mai sau, trong những lời huấn thị dành cho tổ chức Công đoàn, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất chú trọng đến phong trào thi đua ái quốc, phát huy tính hăng hái, tính sáng tạo của các đoàn viên công đoàn để làm việc được hiệu quả hơn, chất lượng hơn. Tháng 2/1961, tại Đại hội Công đoàn toàn quốc lần thứ II, Bác nhấn mạnh: “Phát minh, sáng kiến, cải tiến kỹ thuật cũng là vấn đề quan trọng. Nếu Công đoàn biết khuyến khích, áp dụng, cải tiến và phổ biến rộng rãi những sáng kiến ấy thì năng suất lao động sẽ nâng cao không ngừng”(5).

Đến năm 1962, tham dự Hội nghị cán bộ công đoàn cơ sở toàn miền Bắc, Bác mong muốn, cán bộ công đoàn cần có tinh thần dũng cảm, ý chí kiên cường, quyết tâm khắc phục khó khăn làm tròn nhiệm vụ mà Đảng đã giao phó. Cán bộ công đoàn phải là người hiểu biết sản xuất, đời sống, nguyện vọng của công nhân, viên chức, phải hiểu chính sách của Đảng, phải hiểu về quản lý kinh tế, khoa học, kỹ thuật.

Cán bộ Công đoàn “phải giỏi cả về chính trị, thạo về kinh tế” thì mới lãnh đạo được đội ngũ công nhân ngày càng phát triển, có trình độ cả về tư tưởng văn hóa, kỹ thuật. Tháng 7/1969, khi trao đổi với các đồng chí lãnh đạo Công đoàn Việt Nam, Bác nêu rõ: “Công đoàn cần tập trung vào việc phát huy mạnh mẽ vai trò làm chủ tập thể của công nhân, viên chức trong việc tham gia quản lý xí nghiệp, quản lý kinh tế, quản lý nhà nước để thực hiện tốt ba cuộc cách mạng: Cách mạng quan hệ sản xuất, cách mạng kỹ thuật và cách mạng tư tưởng, văn hóa. Công đoàn phải bảo vệ cho công nhân có quyền thực sự trong xí nghiệp, có quyền phê bình tất cả mọi việc và mọi người trong xí nghiệp. Họ có quyền phát biểu về mọi vấn đề quản lý xí nghiệp, sản xuất, đời sống… Phải thật sự dân chủ trong việc bầu cử các ban chấp hành công đoàn, bầu những người đại diện thực sự cho họ. Tóm lại, phải làm cho công nhân có ý thức về toàn bộ hoạt động của xí nghiệp và đời sống kinh tế và văn hóa của xã hội, có như vậy mới phát huy được vai trò làm chủ của giai cấp công nhân”(6).

Trong công cuộc đổi mới của đất nước, tổ chức công đoàn luôn vững vàng về bản lĩnh chính trị, luôn ý thức được vai trò và sứ mệnh lịch sử của mình, phấn đấu thi đua lập nhiều thành tích trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ tổ quốc và phát triển đất nước, luôn xứng đáng là lực lượng đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Đặc biệt đạt những kết quả nổi bật là các phong trào như: “Thi đua ái quốc”; “Tăng gia sản xuất”; “Năng suất – chất lượng – hiệu quả”; “Lao động giỏi”; “Giỏi việc nước, đảm việc nhà”; “Sáng kiến, tiết kiệm”; “Xây dựng nông thôn mới”,…

Hướng tới Đại hội XIII Công đoàn Việt Nam nhiệm kỳ 2023-2028, mỗi cán bộ, công chức, viên chức, người lao động luôn nhớ về Bác kính yêu. Người đã luôn dành sự quan tâm, bồi dưỡng rèn luyện, đặt nền móng đầu tiên để tổ chức Công đoàn lớn mạnh trưởng thành và trở thành điểm tựa tin cậy của Đảng và Nhà nước, của công nhân, viên chức, người lao động trong cả nước. Công đoàn Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch là tổ chức công đoàn cơ sở trực thuộc Công đoàn Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tiếp nối truyền thống của các thế hệ đi trước, trong nhiều năm qua luôn nỗ lực cố gắng phấn đấu xây dựng tổ chức công đoàn vững mạnh, tiên phong trên nhiều mặt, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ chính trị, chuyên môn được giao. Điển hình Công đoàn Khu Di tích là một trong những đơn vị đi đầu trong công tác tuyên truyền hiệu quả Chỉ thị 03-CT/TW về “Học tập và làm theo tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh”, Chỉ thị 05-CT/TW về “Đẩy mạnh học làm theo tập tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” đến với nhiều đối tượng quần chúng nhân dân và bạn bè quốc tế. Các hoạt động của Công đoàn Khu Di tích luôn duy trì đảm bảo thường xuyên hàng năm nhưng luôn đổi mới về phương pháp và cách thức tổ chức hoạt động, thu hút được đông đoàn viên tham gia, tạo sự đoàn kết gắn bó và phát huy sức mạnh của tập thể để làm tốt nhiệm vụ. Điển hình là các hoạt động: “Về nguồn Cách mạng”; “Áo ấm vùng cao”; “Tủ sách Bác Hồ”; “Hát mãi khúc quân hành”; “Giọt hồng yêu thương”; “Mỗi viên chức, người lao động là pháo đài phòng thủ trong mùa dịch”; “Góp một cuốn sách, lan toả tri thức”; “Hướng về nguồn cội và Đền ơn đáp nghĩa”… Mỗi hoạt động đều mang một nội dung, một ý nghĩa giá trị khác nhau nhưng đều là sự tập hợp sức mạnh của tập thể, của tinh thần đoàn kết, chủ động, sáng tạo, của sự sẻ chia, cộng đồng trách nhiệm đối với xã hội của tập thể cán bộ, viên chức, người lao động trong cơ quan.

Nhớ đến lời Bác nói: “Muốn tổ chức và phát triển lực lượng xây dựng to lớn của giai cấp công nhân thì cần có Công đoàn mạnh và cán bộ công đoàn tốt”, phát huy những kết quả đã đạt được, trong nhiệm kỳ 2023-2028, Công đoàn Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch xác định mục tiêu: “Trách nhiệm, sáng tạo, tận tuỵ, gương mẫu”, tổ chức công đoàn và cán bộ làm công tác công đoàn luôn xác định vai trò và nhiệm vụ của mình để làm tốt chức năng chăm lo và bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động; Xây dựng tập thể công đoàn đoàn kết, gắn bó, quan tâm động viên về vật chất và tinh thần của viên chức và người lao động, để mỗi cử chỉ, mỗi việc làm và hành động của tổ chức công đoàn luôn mang đến sự ấm áp, yêu thương, là nguồn động lực và sức mạnh to lớn để xây dựng cơ quan vững mạnh, tích cực góp phần tham gia vào sự nghiệp xây dựng công nghiệp hoá, hiện đại hóa và phát triển đất nước giàu mạnh.