Tình yêu vượt lên cái chết

Chiến sĩ tình báo, Anh hùng LLVT nhân dân Hà Minh Trí, tên thật là Phan Văn Điển, bí danh Triệu Thiên Thương, gọi thân mật là Mười Thương. Ông sinh ra ở vùng quê nghèo xã Nghi Thiết, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An. Mới 5 tuổi, cậu bé Điển đã nghe tin bố bị giặc Pháp xử tử vì tham gia cuộc Binh biến Đô Lương, mẹ đi lấy chồng; lên 10 tuổi (năm 1945), được bà nội đưa lên Vinh tránh nạn đói. Từ đó, bắt đầu cuộc đời bươn chải kiếm sống. Ông nổi tiếng từ vụ bắn hụt Ngô Đình Diệm tại Buôn Ma Thuột (năm 1975), sau đó bị chúng bắt, tra tấn dã man.

Đầu năm nay, trở lại thăm gia đình ông, tôi không còn được nghe bà Kim Hưng-vợ ông-sôi nổi nói chuyện và cười giòn tan như mấy lần trước nữa. Trước đó, trong một vụ tai nạn giao thông, ông bị gãy đôi chiếc chân giả, nứt xương vai, gãy hai ngón tay. Bà bị chấn thương đầu, gãy chân phải, gãy tay trái, rồi tai biến, nằm bất động mấy năm nay. Ai cũng tưởng trận này đôi vợ chồng tử tù cùng ra đi luôn. Thế mà họ lại đứng dậy, chiến thắng Thần chết.

Nhìn ông chăm chút bón từng thìa nước cháo cho bà, tôi thực sự xúc động. Ông bà đã vượt qua một chặng đường dài, cực kỳ nguy hiểm và đầy cạm bẫy để đến với nhau và đồng hành đến hôm nay. Đó là một huyền thoại về cuộc sống và tình yêu của Đại tá Mười Thương và Thượng tá Kim Hưng.

Hôm nay, nhìn Đại tá, anh hùng Mười Thương đã gần 80 tuổi mà không thấy nét già nua, ốm yếu. Ông vẫn vui, hóm hỉnh, sôi nổi trong câu chuyện. Với một chân còn lại, ông vẫn nhanh nhẹn ra vườn, vào nhà lo cho các con, chăm các cháu và nuôi dưỡng người bạn đời-bạn tù-trên giường bệnh. Gặp ông, tôi lại nhớ những câu chuyện ông kể về cuộc đời mình. Nhờ có trí nhớ tuyệt vời mà ông mới nhớ rất chi tiết như vậy.

Nếu nói chiến công giết giặc và chống trả giặc của ông Mười Thương là vẻ đẹp kiêu hãnh của sự dũng cảm, mưu trí, kiên trung, bất khuất thì tình yêu lứa đôi của ông lại vô cùng mãnh liệt và tuyệt đẹp. Nó vượt qua song sắt, địa ngục của kẻ thù và vượt qua cái chết, sự hiểm nguy để giành hạnh phúc trọn vẹn.

Cuối năm 1961, Nguyễn Thị Kim Hưng (17 tuổi, quê Đức Hòa, Long An) bị giặc bắt giam tại trại giam Tổng nha cảnh sát ngụy vì cô đang là học sinh trường Gia Long (Sài Gòn) đã tham gia chống chế độ Ngô Đình Diệm. Cô bị giam chung với 6 học sinh, sinh viên nữ ở phòng số 8. Ngày đầu, cô không biết rằng, ở phòng số 10 có một tử tù Hà Minh Trí, bị cách ly với mọi người, suốt ngày trong phòng giam (còn những tù nhân khác, mỗi ngày được ra khỏi phòng một lần). Anh có giọng hát vang ấm và truyền cảm. Sau mỗi lần đau đớn vì những trận đòn tra tấn dã man của giặc, Kim Hưng và bạn bè cô nghe tiếng hát của anh từ phòng số 10 vẳng ra là nỗi đau như được xoa dịu và củng cố thêm niềm tin chiến thắng. Từ giọng hát ấy, các cô đặc biệt quan tâm, tìm hiểu tử tù ở phòng số 10 nhưng chẳng có cách nào nhìn thấy khuôn mặt và bộ dạng của anh. Còn anh, qua lỗ nhỏ ở cửa phòng, anh đau lòng mỗi khi nhìn thấy mặt mũi các cô bị sưng tấy do địch tra tấn, đánh đập. Những lần ấy, giọng hát của anh càng nồng nàn, da diết hơn. Trong số chị em đó, Kim Hưng trẻ nhất, rất hồn nhiên, duyên dáng, đặc biệt là điệu cười rất giòn, rất ấn tượng. Tiếng cười và gương mặt ấy đã lưu giữ trong tâm hồn người chiến sĩ tử tù phòng số 10. Mỗi ngày qua đi, Kim Hưng không chỉ cảm tình với anh qua giọng hát mà còn khâm phục hành động anh hùng của anh dám trực tiếp giết Ngô Đình Diệm. Không giấu được tình cảm của mình với anh, cô đã làm bài thơ Tình nước rồi gọi to lên: “Số 10 ơi, anh hãy nghe bài thơ Tình nước, Kim Hưng gửi tặng anh nè”. Nghe Kim Hưng đọc hết bài thơ, ai cũng hiểu còn trên cả tình bạn tù, đó là tình yêu từ trái tim cô đã dành cho anh. Vài hôm sau, Kim Hưng chuyển trại khác, rồi cô được trả tự do sau 4 năm trong tù, để lại nỗi trống vắng trong lòng hai người. Điều kỳ lạ là hai người biết rõ chẳng bao lâu nữa họ sẽ vĩnh viễn xa nhau, nhưng trong lòng họ luôn nhớ nhau và hướng về nhau. Kim Hưng ra vùng căn cứ Củ Chi hoạt động. Cô không biết rằng, chỉ nửa năm sau, Hà Minh Trí cùng 12 tử tù đã bị đày ra Côn Đảo. Ra đây, anh xác định sớm muộn mình sẽ bị vùi thây trên hòn đảo này. Nhưng không ngờ, sau hơn một năm Diệm bị đảo chính, anh lại được đưa về đất liền và ngày 10-3-1965 anh được trả tự do, sau 8 năm, 16 ngày bị giam giữ. Từ cõi chết trở về, anh càng tha thiết nhớ Kim Hưng, nhưng biết cô ở đâu mà tìm?

Ngày 13-3-1965, Hà Minh Trí được các đồng chí bắt liên lạc và đưa về Ban tổ chức Đặc khu ủy Sài Gòn-Gia Định tại xã Phú Mỹ Hưng, huyện Củ Chi. Cuối tháng 4-1965, anh về công tác ở Ban An ninh khu Sài Gòn-Gia Định, mang tên mới là Nguyễn Văn Điền. Trên đường về Khu ủy, anh ghé vào quán nước mía bên đường thì có 3 cô gái bước vào. Theo quy định bảo mật, anh và các cô đều có khăn che mặt, chỉ hở đôi mắt. Nghe giọng nói trong trẻo của các cô, nhất là tiếng cười quen thuộc, Hà Minh Trí giật mình. Một linh cảm ập đến, anh mạnh dạn hỏi:

- Xin chào các cô. Tôi biết ở đây phải giữ bí mật nhưng nghe giọng nói và tiếng cười, tôi thấy giống người thân quen của tôi. Xin lỗi được hỏi, có cô nào...

Ba cô gái đổ dồn cái nhìn về phía anh. Một cô nhanh nhảu cắt ngang:

- Cô nào làm sao? Anh nói đi...

- Có cô nào tên là Kim Hưng không?

Cô gái vừa hỏi xúc động, rùng mình, bật dậy:

- Anh Trí! Trời ơi, có phải anh là Hà Minh Trí, Mười Thương không?

- Đúng! Anh đây!

- Ôi anh, thật hay mơ đây? Em Kim Hưng-Út Hưng ở phòng số 8 nè.

Hai người bỗng dưng cởi bỏ khăn, ôm nhau thật chặt, nước mắt chảy tràn, thấm ướt vai nhau... Mấy năm rồi, họ đều đã tưởng mất hẳn nhau. Từ cái ôm nồng thắm ấy, họ đã chính thức thuộc về nhau mà không một lời tỏ tình. Tổ chức đã làm lễ cưới cho hai người sau đó khoảng hai tháng.

Cưới nhau được chừng 3 tháng thì Mười Thương lại đọ sức với tử thần.

Hôm ấy, trên đường về Cơ quan An ninh Miền để nhận nhiệm vụ, tình cờ Mười Thương gặp đồng chí Bùi Thiện Ngộ đi ngược trở về. Lúc ấy, đồng chí Ngộ là Phó tiểu ban Bảo vệ chính trị Ban An ninh miền Nam, sau này là Bộ trưởng Bộ Nội vụ. Thân tình, đồng chí Ngộ dặn Mười Thương: “Mới cưới vợ, giữ an toàn nghe. Về đó, ông nhớ bảo anh em bố trí ngủ trong hầm tôi vừa nằm đó. Hầm chắc chắn lắm, đất đắp dày 4m, rất yên tâm”.

Ông kể: “Tới nơi, có 3 đồng chí mắc võng nằm bên ngoài còn tôi mắc võng ngủ trong hầm. Thông thường thì tôi nằm quay mặt ra ngoài cửa hầm. Nhưng hôm ấy, tôi cảm thấy muốn cho thoáng khí nên gối đầu ở phía ngoài cửa hầm. Đêm ấy (tháng 2-1967), máy bay của Mỹ trút xuống căn cứ của Ban An ninh Sài Gòn Gia Định 4 trái bom thì một trái rơi trúng hầm của tôi. Bom không nổ nhưng xuyên qua chân trái tôi xuống sâu gần 2m, tiện mất hết đoạn từ đầu gối xuống.

Ngay sau trận bom, lực lượng du kích Củ Chi khẩn trương đào đất moi được tôi lên, kịp thời băng ga-rô để không mất máu rồi tức tốc đưa về bệnh viện dã chiến cấp cứu.

Được biết từ quả bom này, du kích Củ Chi đã lấy thuốc nổ để chế mìn diệt giặc, nhiều người được tặng danh hiệu Dũng sĩ diệt xe cơ giới”.

Còn Kim Hưng hôm ấy, đột ngột được tin dữ chồng mình bị bom ném trúng hầm, đau điếng như không tin vào tai mình nữa. Cô vội ra đón đường về bệnh viện. Nhìn hai người khiêng cáng, trên phủ tấm mền đỏ, Kim Hưng tưởng là cờ Tổ quốc... Cô ngất lịm đi.

Sau 6 tháng điều trị, Hà Minh Trí trở về với đội ngũ, với tổ ấm gia đình vừa gây dựng, tiếp tục công tác trong lực lượng công an. Năm 1989, ông làm Phó ban Nội chính Tỉnh ủy Tây Ninh. Năm 1992, ông làm Trưởng ban Tôn giáo tỉnh Tây Ninh và về nghỉ hưu năm 1999. Đến năm 2005, ông được Đảng và Nhà nước trao tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân.

5 người con của ông bà đều thành đạt. Riêng vợ chồng người con gái (là bác sĩ tại Trường Đại học Y dược TP Hồ Chí Minh) năm vừa qua đã làm một nghĩa cử có hiếu: Quyết định chuyển nhà, chuyển công việc từ TP Hồ Chí Minh về Tây Ninh để cùng bố chăm sóc mẹ già yếu. Cô đã chuyển hướng theo con đường của bố mẹ, trở thành đại úy công an, làm việc tại tỉnh Tây Ninh.

Gần cả cuộc đời xa quê nhưng tấm lòng của ông Phan Văn Điển- Mười Thương với quê hương thật sâu nặng. Ít ai biết rằng, ông đã có công gây dựng một làng kinh tế mới Nghi Thiết (huyện Nghi Lộc-quê hương ông) trù phú tại vùng biên giới Tây Ninh.