TÔ ÂN – NGƯỜI GIỮ LỬA NGÒI BÚT TRÊN ĐƯỜNG RA MẶT TRẬN - PHẦN CUỐI
Tô Ân – người giữ lửa ngòi bút giữa lửa đạn
Cuộc đời Tô Ân khép lại năm 1972, khi ông đang trên đường sang Lào để thực hiện nhiệm vụ báo chí. Sinh năm 1927, ông đã trải qua nhiều năm công tác tại Báo Quân đội nhân dân, đảm nhiệm cương vị Trưởng phòng rồi quyền Trưởng phòng Biên tập Quân sự. Những năm tháng ấy gắn với quá trình tờ báo tăng cường hoạt động, đưa phóng viên đến các chiến trường và phản ánh cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.
Tô Ân là người làm báo đồng thời là người tổ chức công việc báo chí. Ông tham gia biên tập những nội dung quan trọng, phối hợp với lãnh đạo tòa soạn và trực tiếp dẫn đoàn phóng viên đến thực tế. Công việc của ông cho thấy vai trò của người phụ trách biên tập không chỉ nằm trong phòng làm việc mà còn gắn với những nhiệm vụ ngoài chiến trường.
Đầu năm 1972, ông cùng đoàn phóng viên lên đường sang Lào để ghi lại hình ảnh chiến đấu của quân và dân ta trên các tuyến đường Trường Sơn và tại chiến trường. Nhưng khi đoàn đi qua sân bay Dừa, huyện Anh Sơn, tỉnh Nghệ An, máy bay Mỹ tập kích. Tô Ân bị thương nặng và hy sinh; nhà báo Trần Tuấn cũng ngã xuống trong cuộc không kích ấy.
Ông ra đi khi chưa đến được địa bàn công tác, chưa hoàn thành những nhiệm vụ mà mình và đồng nghiệp đã chuẩn bị. Sự hy sinh ấy cho thấy những nguy hiểm mà người làm báo phải đối mặt trong chiến tranh, kể cả khi chưa trực tiếp có mặt tại trận địa. Đường ra mặt trận cũng là nơi bom đạn có thể cướp đi sinh mạng của những người đang thực hiện nhiệm vụ.
Nhìn lại cuộc đời Tô Ân, cần ghi nhớ cả vai trò của ông tại Báo Quân đội nhân dân, những đóng góp trong công tác biên tập quân sự, chuyến đi đầu năm 1972 và hoàn cảnh ông hy sinh. Những chi tiết ấy giúp câu chuyện không chỉ dừng ở một sự kiện đau thương, mà còn làm rõ quá trình cống hiến của người cán bộ báo chí trong suốt thời gian công tác.
Ký ức về Tô Ân được giữ lại qua lời kể của đồng nghiệp, các bài viết về truyền thống Báo Quân đội nhân dân và câu chuyện của người con gái lớn lên không có cha bên cạnh. Những tư liệu ấy nối liền lịch sử nghề báo với lịch sử gia đình, giúp người đọc nhận ra phía sau mỗi nhà báo liệt sĩ là một cuộc đời cụ thể, những trách nhiệm chưa hoàn thành và những người thân phải tiếp tục sống cùng mất mát.
Ngày nay, nhắc đến Tô Ân là nhắc đến một nhà báo quân đội đã dành nhiều năm tổ chức và thực hiện công việc báo chí giữa thời chiến. Ông hy sinh trên đường ra mặt trận, nhưng tinh thần trách nhiệm với nghề và sự tận tụy với nhiệm vụ vẫn được các đồng nghiệp ghi nhớ.
Những trang báo tiếp tục được xuất bản sau ngày ông mất. Những thế hệ phóng viên tiếp tục đi đến các chiến trường, ghi lại những sự kiện của đất nước và chuyển tải thông tin đến bạn đọc. Trong dòng chảy ấy, câu chuyện về Tô Ân là một phần của truyền thống báo chí quân đội: làm nghề bằng trách nhiệm, bám sát thực tế và sẵn sàng nhận nhiệm vụ trong những hoàn cảnh khó khăn nhất.
Ông không trở về sau chuyến công tác đầu năm 1972. Nhưng tên tuổi và câu chuyện của ông vẫn được lưu giữ trong lịch sử Báo Quân đội nhân dân, như một lời nhắc về những người đã hy sinh khi đang thực hiện nhiệm vụ của người cầm bút trên mặt trận.


