Tô Định và nguyên nhân bùng nổ khởi nghĩa
Chính sách cai trị của Tô Định thường được sử sách và truyền thuyết nhắc đến khi nói về nguyên nhân dẫn tới cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng.
Tô Định là thái thú của nhà Đông Hán tại Giao Chỉ vào thời kỳ trước cuộc khởi nghĩa năm 40.
Trong các nguồn sử liệu truyền thống của Việt Nam, ông được mô tả là một quan lại cai trị hà khắc.
Chính quyền Đông Hán lúc đó tìm cách củng cố quyền kiểm soát đối với vùng đất Giao Chỉ.
Những chính sách về thuế khóa, quản lý hành chính và quyền lực của chính quyền địa phương khiến nhiều người bất mãn.
Các thủ lĩnh địa phương cũng đứng trước nguy cơ mất dần quyền tự chủ.
Trong hoàn cảnh đó, Tô Định trở thành biểu tượng của bộ máy cai trị mà người dân phản đối.
Khi Thi Sách bị giết, Trưng Trắc càng quyết tâm đứng lên.
Năm 40, cuộc khởi nghĩa bùng nổ.
Nghĩa quân đánh chiếm nhiều thành trì.
Tô Định phải bỏ chạy.
Sự thất bại của chính quyền Đông Hán trong thời gian đầu cho thấy lực lượng khởi nghĩa đã được chuẩn bị tương đối tốt và nhận được sự hưởng ứng rộng rãi.
Tô Định sau đó trở về Trung Quốc.
Nhà Hán phải cử Mã Viện đem quân sang đàn áp.
Sự kiện này mở đầu cho một cuộc chiến mới.
Từ câu chuyện Tô Định, có thể thấy một chính quyền cai trị bằng áp lực và đàn áp có thể làm gia tăng sự phản kháng.
Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng vì thế không chỉ là câu chuyện của một gia đình mà phản ánh khát vọng tự chủ của cả một cộng đồng.
