Tô Thị Huỳnh – Nữ chỉ huy du kích mưu trí, dũng cảm của đất Trà Vinh

Tô Thị Huỳnh sinh năm 1946 tại xã Lương Hòa, huyện Châu Thành, tỉnh Trà Vinh. Sinh ra trong một gia đình nghèo, cha bị địch sát hại, từ nhỏ chị đã sớm nuôi dưỡng lòng căm thù sâu sắc đối với kẻ xâm lược. Được cán bộ cách mạng giác ngộ và dìu dắt, Tô Thị Huỳnh nhanh chóng trưởng thành trong phong trào đấu tranh của địa phương.

Năm 16 tuổi, chị vận động được tám bạn gái cùng tham gia lực lượng du kích và được tín nhiệm bầu làm đội trưởng. Dưới sự rèn luyện của tổ chức, Tô Thị Huỳnh trở thành người chỉ huy trẻ tuổi nhưng giàu bản lĩnh, luôn đi đầu trong chiến đấu, mưu trí xử lý nhiều tình huống khó khăn, góp phần cùng lực lượng địa phương đánh bại nhiều cuộc càn quét của địch.

Tháng 4 năm 1964, chị được giao nhiệm vụ xã đội phó xã Lương Hòa, trực tiếp chỉ huy tiểu đội du kích xã. Trong quá trình chiến đấu, chị đã cùng đơn vị tổ chức nhiều trận tiến công các đồn bốt nhỏ của địch, tạo điều kiện cho quần chúng nổi dậy giành quyền làm chủ. Tính chung, Tô Thị Huỳnh đã tham gia và chỉ huy hơn 150 trận chiến đấu, cùng đơn vị loại khỏi vòng chiến đấu trên 100 tên địch, bắt 20 tên, thu 30 khẩu súng các loại.

Không chỉ giỏi chiến đấu, Tô Thị Huỳnh còn tích cực làm công tác binh vận và vận động quần chúng. Chị đã trực tiếp tuyên truyền, vận động nhiều gia đình binh sĩ, thuyết phục được nhiều lính đối phương rời bỏ hàng ngũ, đồng thời xây dựng nhiều cơ sở nội ứng giúp du kích đánh chiếm đồn địch. Bên cạnh đó, chị tích cực vận động phụ nữ và thanh niên tham gia các đoàn thể cách mạng, bổ sung lực lượng cho phong trào đấu tranh ở địa phương.

Tháng 12 năm 1966, Tô Thị Huỳnh anh dũng hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ. Sau khi chị ngã xuống, tiểu đội nữ du kích Lương Hòa mang tên Tô Thị Huỳnh tiếp tục chiến đấu, lập nhiều chiến công mới.

Ngày 17 tháng 9 năm 1967, chị được truy tặng Huân chương Quân công Giải phóng hạng Ba và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng. Tấm gương chiến đấu của chị mãi là niềm tự hào của quê hương Trà Vinh.