TÔ THỊ HUỲNH - NỮ DU KÍCH YÊU NƯỚC, MƯU TRÍ, DŨNG CẢM
“Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang” đây là 8 chữ vàng mà Bác Hồ đã dành tặng cho phụ nữ Việt Nam, là lời biết ơn cũng là khẳng định vai trò của người phụ nữ trong cả thời chiến lẫn thời bình. Để có được độc lập như ngày hôm này không thể không kể đến những đóng góp to lớn trong công cuộc đánh giặc ngoại xâm, bảo vệ tổ quốc của những người phụ nữ Việt Nam, họ vừa là hậu phương cho những người chiến sĩ vừa là những đồng đội trên tiền tiếng là những tấm gương sáng ngời về tinh thần yêu nước, ý chí bất khuất kiên cường không ngại thử thách, khó khăn không chịu khuất phục trước kẻ thù, đã góp phần làm vẽ lên lịch sử hào hùng của dân tộc, tô thắm thêm “trang sử vàng truyền thống của người phụ nữ Việt Nam”. Trên mảng đất Trà Vinh cũng có những vị nữ anh hùng đã đi vào huyền thoại trong đó có Tô Thị Huỳnh
Tô Thị Huỳnh, tên thường gọi Tư Huỳnh, sinh năm 1946, dân tộc Kinh, quê ở xã Lương Hoà, huyện Châu Thành, tỉnh Vĩnh Long.
Sinh ra và lớn lên trong một gia đình nghèo, bố bị giặc bắn chết, với lòng căm thù giặc sâu sắc chị đã sớm giác ngộ lí tưởng cách mạng. Năm 1962, đồng chí Tô Thị Huỳnh khi đó mới 16 tuổi chị đã vận động được 8 bạn gái cùng tham gia vào tiểu đội du kích đánh giặc giữ làng. Cuối năm 1962, đồng chí Tô Thị Huỳnh đã được phân công làm Ấp độ trưởng ấp căn cứ Ô Chích. Được tập thể rèn luyện, đồng chí Tô Thị Huỳnh đã trở thành người chỉ huy trẻ tuổi, dũng cảm với tinh thần ái quốc sắt đá, sục sôi ý chí “giặc đến nhà, đàn bà cũng đánh”, cùng với lối chỉ huy mưu trí, khôn khéo, chị đã dẫn đầu đơn vị đưa đơn vị vượt qua các tình huống khó khăn, phối hợp với các đơn vị khác đã đánh thắng các cuộc càng quét của địch.
Tháng 4 năm 1963, được Ban Thường vụ Châu Thành “tặng” thêm một tuổi để đủ kết nạp vào Đảng, đến tháng 8 năm 1963, đồng chí Ấp đội trưởng Tô Thị Huỳnh trình bày ý kiến và được chi bộ xã đồng ý giao đồng chí đứng ra vận động chị em thành lập tiểu đội du kích nữ, hai tháng sau, tiểu đội nữ du kích đầu tiên trên địa bàn tỉnh Trà Vinh ra mắt Mặt trận Giải phóng và nhân dân Lương Hòa với 9 chiến sĩ.
Tháng 6 năm 1964, đồng chí Tô Thị Huỳnh được đề bạt Xã đội phó, trực tiếp chỉ huy tiểu đội du kích xã Lương Hòa, đồng chí Tô Thị Huỳnh đã chỉ huy đơn vị nhiểu lần tiến công bốt do các tiểu đội địch đóng giữ, tạo điều kiện cho quần chúng nổi dậy giành quyền làm chủ.
Từ khi vào du kích năm 1962 đến 1965, đồng chí Tô Thị Huỳnh cùng với du kích Lương Hòa đã chiến đấu 105 trận, với lòng yêu nước nồng nàn, tinh thần dũng cảm, không ngại khó khăn, ý chí quyết chiến quyết thắng của những người chiến sĩ du kích đầu trần chân đất, lấy ít địch nhiều, lấy trang bị thô sơ đánh với những trang bị tiên tiến, hiện đại của địch, cứ như”Châu chấu đá xe”, một trận chiến không hề cân sức, nhưng đồng chí Tô Thị Huỳnh và những người đồng đội của chị không hề loạn, không hề có ý định chùn bước họ luôn sẵn sàng chiến đấu hy sinh bởi vì mảng đất này là quê nhà của họ, sau lưng họ còn có những người thân cần phải bảo vệ, dù còn một hơi tàn họ cũng sẽ đứng lên mà chiến đấu, vì độc lập tự do vì một cuộc sống hòa bình.
Trong quá trình chiến đấu, đồng chí Tô Thị Huỳnh đã kết hợp chặt chẽ giữa hoạt động vũ trang với binh vận, đi sát tuyên truyền giải thích cho 55 gia đình binh sĩ, vận động được 16 lính địch bỏ ngũ, xây dựng được 5 cơ sở làm nội ứng cho du kích đánh chiếm đồn địch, thu được 18 súng. Đây cũng là nghệ thuật tác chiến “Xuất quỷ, nhập thần”, mưu trí, sáng tạo, bí mật xây dựng, phát triển lực lượng từ trong lòng địch, thể hiện sự chỉ huy đúng đắn, lối đánh sáng tạo khôn khéo của đồng chí Tô Thị Huỳnh nói riêng cũng như của Đảng Cộng Sản Việt Nam nói chung. Đồng chi Tô Thị Huỳnh còn tích cực xây dựng các đoàn thể cách mạng trong xã, tuyên truyền được 28 hội viên phụ nữ giải phóng, vận động được 40 thanh niên nam, nữ vào lực lượng vũ trang (có 16 thanh niên vào bộ đội).
Dưới sự chỉ huy của đồng chí Tô Thị Huỳnh ,đội nữ du kích Lương Hòa đã mang về nhiều chiến công, tạo ra cơ hội cho nhân dân nổi dậy khởi nghĩa, góp phần làm nên chiến thắng của cách mạng, Đồng chí Tô Thị Huỳnh là người chị yêu mến của toàn đơn vị, đã hết lòng đồng cam, cộng khổ với các đồng chí, đồng đội trong đơn vị là một nữ du kích tiêu biểu, tài trí, quả cảm và là tấm gương của các nữ du kích.
Đầu năm 1967, trong một trận càn quét của địch, bắn phá vào khu căn cứ kháng chiến của ta, đồng chí Tô Thị Huỳnh cùng đồng đội sẵn sàng chống trả quyết liệt, đồng chí đã bị thương, được đưa đến Trạm Quân y, nhưng do vết thương quá nặng, đồng chí Tô Thị Huỳnh đã hy sinh. Sau khi chị hy sinh tiểu độ nữ du kích Lương Hoà mạng tên liệt sĩ Tô Thị Huỳnh tiếp tục lập nhiều chiến công, đẩy mạnh mạnh phong trào chiến tranh du kích ở mọi địa phương lên rất cao. Đây cũng góp phần làm nên nên độc lập - tự do của nước Việt Nam Dân Chủ Cộng Hoà ngày nay.
Ngày 17/9/1967, được Ủy ban Trung ương Mặt Trận Dân Tộc Giải phóng Miền Nam truy tặng Huân chương Quân công Giải phóng hạng Ba và danh hiệu Anh hùng Quân giải phóng (nay là danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân). Đây cũng là phần thưởng minh chứng cho những chiến công của chị, một nữ du kích quả cảm, tài ba và cũng là sự tri ân của Đảng và nhà nước để nhớ đến chị, nhớ đến những công hiến to lớn trong cuộc đời cách mạng của chị.
Chị tuy chỉ đôi mươi tuổi nhưng đã làm những việc không tưởng, làm những chuyện không ai cũng làm được. Thương cho chị cũng như những nữ du kích đã hy sinh cả thanh xuân đẹp nhất, để bảo vệ tổ quốc bảo vệ hoà bình dân tộc, khẳng định nên giá trị của người phụ nữ Việt Nam, đẹp lắm! Anh hùng lắm! Hình ảnh của những nữ du kích Miền Nam tay không đánh giặc, oai hùng lắm! Tự hào lắm! Có những người phụ nữ Mỹ khi sang Việt Nam còn phải cảm thán rằng “Trước đây không bao giờ tự hào mình là phụ nữ, thì nay nhờ phụ nữ Việt Nam mà thấy tự hào”..
Nữ Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Tô Thị Huỳnh là một tấm gương tiêu biểu, sáng ngời tinh thần tiến công cách mạng của một người chỉ huy mưu trí, dũng cảm là tấm gương sáng của thể hệ mai sau, tinh thần yêu nước ấy sẽ mãi được lưu truyền, phát huy để xây dựng và bảo vệ tổ quốc này, tổ quốc đổi lấy từ sương máu của những vị anh hung.
