Tô Vĩnh Diện

Tô Vĩnh Diện sinh năm 1924 tại xã Nông Trường, huyện Nông Cống, tỉnh Thanh Hóa, trong một gia đình nghèo. Từ nhỏ, anh đã phải đi ở để kiếm sống. Năm 1946, anh tham gia dân quân địa phương; đến năm 1949, anh xung phong nhập ngũ.

Tháng 5/1953, Tô Vĩnh Diện được điều về một đơn vị pháo cao xạ để chuẩn bị tham gia chiến dịch. Trong quá trình hành quân hơn 1.000 km đến Điện Biên Phủ, anh luôn gương mẫu, nhận những nhiệm vụ khó khăn và cùng đồng đội kéo pháo vượt qua nhiều đoạn đường hiểm trở. Anh thường xuyên kiểm tra dây kéo pháo, khảo sát địa hình và nhắc nhở đồng đội chủ động phòng tránh những nguy hiểm trên đường.

Sau nhiều đêm kéo pháo, đơn vị đến dốc Chuối, một đoạn đường hẹp, quanh co và rất nguy hiểm. Trong lúc kéo pháo xuống dốc, một dây tời bị đứt khiến khẩu pháo lao nhanh. Tô Vĩnh Diện cùng đồng đội cố gắng giữ pháo nhưng tình thế ngày càng nguy hiểm. Khi pháo tiếp tục trượt xuống, anh đã lấy thân mình chèn vào bánh pháo, giúp đồng đội kịp thời giữ pháo lại. Tô Vĩnh Diện hy sinh, nhưng khẩu pháo được bảo vệ an toàn.

Khi hy sinh, anh là Tiểu đội trưởng pháo cao xạ 37mm, thuộc Đại đội 827, Tiểu đoàn 394, Trung đoàn 367. Tấm gương hy sinh của Tô Vĩnh Diện đã cổ vũ tinh thần chiến đấu của cán bộ, chiến sĩ, góp phần cùng đơn vị hoàn thành nhiệm vụ trong Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Ngày 7/5/1955, Tô Vĩnh Diện được truy tặng Huân chương Quân công hạng Nhì và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Tên tuổi của anh gắn liền với hình ảnh người chiến sĩ đã sẵn sàng hy sinh để bảo vệ pháo, trở thành một trong những tấm gương tiêu biểu của quân đội Việt Nam trong Chiến dịch Điện Biên Phủ.