Tô Vĩnh Diện – Lấy thân chèn pháo

TÔ VĨNH DIỆN – LẤY THÂN CHÈN PHÁO

1. Người chiến sĩ kiên trung trên mặt trận Điện Biên Phủ

Tô Vĩnh Diện sinh năm 1924 tại xã Nông Trường, huyện Triệu Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Nhập ngũ năm 1950, anh là một khẩu đội trưởng pháo cao xạ 37mm nổi tiếng với tinh thần trách nhiệm cao, luôn nhận về mình những nhiệm vụ khó khăn nhất.

Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử (1954), lực lượng pháo binh Việt Nam phải đối mặt với thử thách chưa từng có: dùng sức người để kéo những khẩu pháo nặng hàng tấn qua hàng chục kilômét đường núi hiểm trở, đèo cao vực sâu nhằm tiếp cận trận địa.

2. Kỳ tích kéo pháo qua đèo dốc

Khẩu đội của Tô Vĩnh Diện được giao nhiệm vụ kéo khẩu pháo cao xạ 37mm mang số hiệu 800 (nặng hơn 2,4 tấn) vượt qua các đỉnh đèo ngút ngàn. Giữa đêm tối, dưới mưa rừng và sự bắn phá của không quân địch, các chiến sĩ phải bám chặt dây thừng, nhích từng centimét trên những con dốc dựng đứng.

Sau nhiều ngày đêm miệt mài, quân ta nhận lệnh kéo pháo ra để thay đổi phương án tác chiến sang "đánh chắc, tiến chắc". Việc kéo pháo ra còn gian khổ và nguy hiểm hơn gấp nhiều lần so với lúc kéo vào.

3. Khoảnh khắc xả thân chèn pháo

Đêm ngày 1 tháng 2 năm 1954, đơn vị của Tô Vĩnh Diện đang di chuyển pháo xuống dốc Chuối — một con dốc cực kỳ nguy hiểm với độ nghiêng lớn, bên dưới là vực sâu hun hút.

Khi đang xuống dốc, một trận pháo của địch bất ngờ bắn rát vào khu vực. Bất ngờ, dây tời kéo pháo bị đứt, khẩu pháo hơn 2 tấn mất đà lao nhanh xuống vực. Pháo thủ Nguyễn Văn Chiên đang lái pháo bị hất văng ra ngoài.

Trong khoảnh khắc nguy cấp ấy, nếu khẩu pháo lao xuống vực thì không chỉ trang bị quý giá của quân đội bị hủy hoại mà toàn bộ khẩu đội phía dưới cũng sẽ bị đè bẹp. Không một giây chần chừ, Tô Vĩnh Diện đã buông tay lái, lao mình về phía trước và dùng chính thân thể nhỏ bé của mình chèn vào giữa bánh pháo và vách đá.

4. Lời nhắn gửi cuối cùng và di sản bất tử

Khẩu pháo bị khựng lại do chèn vào thân thể anh, nghiêng tựa vào vách núi và được giữ an toàn. Đồng đội vội vã lao đến nâng pháo để cứu anh ra. Khi được đưa ra ngoài, Tô Vĩnh Diện đã bị thương rất nặng. Dù sức cạn kiệt, câu đầu tiên anh thều thào hỏi đồng đội không phải về vết thương của mình mà là: "Pháo có việc gì không đồng chí?".

Sau khi nhận được câu trả lời "Pháo an toàn rồi!", anh mới mỉm cười và trút hơi thở cuối cùng trong lòng đồng đội.

Hành động xả thân phi thường của Tô Vĩnh Diện đã trở thành tấm gương cổ vũ mãnh liệt cho toàn bộ lực lượng pháo binh vượt qua mọi gian khổ để đưa pháo vào trận địa, góp phần làm nên Chiến thắng Điện Biên Phủ lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu. Ngày 7/5/1955, anh được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.