TÔ VĨNH DIỆN – LẤY THÂN MÌNH CHÈN PHÁO
Hôm nay, một khẩu pháo có thể được trưng bày trong bảo tàng. Nhưng hơn 70 năm trước, để đưa được một khẩu pháo lên chiến trường Điện Biên, những người lính phải kéo nó vượt qua núi cao, vực sâu và những con đường vô cùng hiểm trở. Trong hành trình ấy có một người lính đã hy sinh để giữ lại khẩu pháo. Đó là Tô Vĩnh Diện.

Tô Vĩnh Diện sinh năm 1924 tại Thanh Hóa.
Tuổi thơ của ông trải qua nhiều khó khăn. Sau Cách mạng tháng Tám, ông tham gia lực lượng vũ trang và năm 1949 xung phong vào bộ đội.
Năm 1953, ông được điều về đơn vị pháo cao xạ.
Khi chuẩn bị cho Chiến dịch Điện Biên Phủ, bộ đội phải đưa pháo vượt qua hàng trăm kilômét đường rừng.
Nhưng kéo pháo vào đã khó.
Kéo pháo ra còn khó hơn.
Theo tư liệu của Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, trong quá trình kéo pháo ra, một dây tời bị đứt khiến khẩu pháo mất kiểm soát, lao xuống dốc. Trong tình huống cực kỳ nguy hiểm, Tô Vĩnh Diện đã cố giữ hướng pháo rồi lao vào chèn bánh pháo bằng thân mình.
Khẩu pháo được giữ lại.
Nhưng người chiến sĩ ấy đã hy sinh.
Câu chuyện không chỉ nằm ở hành động cuối cùng.
Điều đáng nhớ là trước đó, Tô Vĩnh Diện đã nhiều lần động viên đồng đội, làm những công việc nặng nhọc và cùng anh em vượt qua những đoạn đường hiểm trở.
Sau này, khẩu pháo 37mm gắn với tên tuổi Tô Vĩnh Diện được bảo quản như một hiện vật lịch sử đặc biệt. Bảo tàng Lịch sử Quốc gia cho biết khẩu pháo số hiệu 510681 đã được công nhận là Bảo vật quốc gia.
Khi đứng trước khẩu pháo ấy, chúng ta không chỉ nhìn thấy một món vũ khí.
Chúng ta nhìn thấy những bàn tay đã kéo nó.
Những đôi vai đã gánh nó.
Những con đường núi mà người lính đã vượt qua.
Và đặc biệt là một người chiến sĩ đã nằm lại để bảo vệ nó.
Chiến thắng Điện Biên Phủ ngày 7/5/1954 là kết quả của sức mạnh cả dân tộc. Trong chiến thắng ấy có những người trực tiếp cầm súng, nhưng cũng có những người kéo pháo, vận chuyển lương thực, mở đường và phục vụ chiến đấu.


